نوشته‌ها

بلوغ

post_image

بلوغ زودرس (Precocious puberty):

به طور معمول بلوغ زودرس دختران به صورت بروز صفات ثانویه جنسی در دختران کوچکتر از ۸ سال تعریف شده است. این تعریف بر اطلاعات به دست آمده از مطالعه ی مارشال و تنر در دختران انگلیسی در دهه ۱۹۶۰ استوار است. مطالعات اخیر پیشنهاد می کنند که چنانچه تکامل پستان یا ظهور موهای پوبیک در دختران سفید پوست قبل از ۷ سالگی و در دختران سیاه پوست، قبل از ۶ سالگی رخ دهد، بایستی آنها را از نظر بلوغ زودرس ارزیابی نمود. بلوغ زودرس غالباً منشأ مرکزی دارد و ناشی از فعال شدن زود هنگام محور هیپوتالاموس- هیپوفیز- تخمدان می باشد. بلوغ زودرس با ترشح ضربانی LH و افزایش پاسخ LH و FSH و GnRH اگزوژن (تحریک ۲ تا ۳ برابر)، مشخص می گردد. زودرسی حقیقی با پیشرفت بارز سن استخوانی به میزان بیش از ۲ انحراف معیار (SD)، شرح حال اخثر تسریع رشد و تظاهر صفات ثانویه جنسی مشخص می شود.

در دختران بلوغ زودرس مرکزی تقریباً در ۸۵ درصد موارد ایدیوپاتیک است؛ با این حال علل نوروژنیک نیز باید مورد توجه قرار گیرند. آگونیست های GnRH که غیر حساس شدن هیپوفیزی را القا می کنند، پایه اصلی درمانی بلوغ زودرس هستند و از بسته شدن اپی فیزی زود هنگام جلوگیری نموده، قد بزرگسالی را حفظ می نماید و در کنترل مسائل روانی- اجتماعی بلوغ زودرس سودمندند.

بلوغ زودرس محیطی، شامل فعال شدن محور هیپوتالاموسی- هیپوفیزی- تخمدانی نمی شود و با گنادوتروپین های مهار شده در حضور افزایش استرادیول، مشخص می گردد. درمان بلوغ زودرس محیطی شامل درمان اختلال زمینه ای و محدود نمودن اثرات استروئیدهای گنادی به کمک مهارکننده های آروماتاژ، مهار کننده های استروئیدوژنز و بلوک کننده های گیرنده استروژن می باشد. باید به این مسئله توجه داشت که بلوغ زودرس مرکزی می تواند در دخترانی که زودرسی آنها به طور اولیه محیطی است نیز ایجاد شود (همانند سندرم مک کون آلبرایت و هیپرپلازی مادرزادی آدرنال). ممکن است اشکال ناقص و متناوب بلوغ زودرس نیز روی دهند. به عنوان مثال، تکامل زودرس پستان ممکن است بدون هیچ گونه پیشرفت بعدی و بدون پیشرفت قابل توجه در سن استخوانی، تولید آندروژن یا مختل شدن قد، در دختران کوچکتر از ۲ سال رخ دهد. آدرنارک زودرس نیز در غیاب تکامل پیشرونده ی بلوغ روی می دهد، اما بایستی آن را هیپرپلازی مادرزادی آدرنال با شروع دیررس و تومورهای ترشح کننده ی آندروژن [که در این مورد ممکن است زودرسی درگر جنسی «Heterosexual precocity» نامیده می شود] افتراق داد. ممکن است آدرنارک زودرس با چاقی، هیپرانسولینمی و مستعد بودن برای ابتلا به PCOS همراه باشد.

بلوغ دیررس (Delayed puberty):

بلوغ دیررس عبارت است از: فقدان صفات ثانویه جنسی در دختران تا سن ۱۳ سالگی.

ملاحظات تشخیصی علائم بلوغ دیررس مشابهت بسیاری به ملاحظات آمنوره اولیه دارد. بین ۲۵ تا ۴۰ درصد بلوغ دیررس دختران، منشأ تخمدانی دارد و مبتلایان به سندرم ترنر، بخش اعظم بلوغ دیررس در دختران را تشکیل می دهند. هیپوگنادیسم هیپوگنادوتروپیک عملکردی دارای اتیولوژی های متنوعی مانند بیماری های سیستمیک (شامل بیماری سلیاک و بیماری مزمن کلیوی) و اندروکرینوپاتی هایی نظیر دیابت و هیپوتیروئیدی می باشد. علاوه بر این به نظر می رشد به ویژه دختران، مستعد اثرات زیان بار ناهنجاری های تعادل انرژی ناشی از ورزش، رژیم گرفتن و یا اختلالات غذا خوردن هستند. این شرایط برگشت پذیر روی هم رفته مسئولیت تقریباً ۲۵درصد موارد بلوغ دیررس دختران را بر عهده دارند.

هیپوگنادیسم هیپوگنادوتروپیک مادرزادی دختران یا پسران می تواند بر اثر جهش هایی در ژن های متعدد مختلف یا ترکیبی از ژن ها ایجاد گردد. مطالعات خانوادگی پیشنهاد کننده این امر هستند که ممکن است ژن های شناسایی شده ای که با بلوغ دیررس همراهی دارند. همچنین منجر به بلوغ دیررس شوند و گزارشات اخیر، مطرح ساخته اند که ممکن است استعداد ژنتیکی به استرس های محیطی نظیر رژیم غذایی و ورزش، مسئول حداقل برخی از موارد آمنوره عملکردی هیپوتالاموسی باشند. اگرچه علل نوروآناتومیک بلوغ دیررس در دختران به میزان قابل توجهی شیوع کمتری نسبت به پسران دارند، رد نمودن این اختلالات درزمینه ی هیپوگنادیسم هیپوگنادوتروپیک، همواره از اهمیت بالایی برخوردار است.

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطالب زیر را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه بلوغ زودرس و دیررس مطالعه فرمایید.

درمان بلوغ زودرس

نشانه های بلوغ زودرس

علت بلوغ زودرس

علل بلوغ دیررس

درمان بلوغ دیررس

منبع: کتاب غدد و متابولیسم



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

کمبود هورمون تستوسترون و بلوغ دیررس

post_image

مهمترین هورمون جنسی مردانه “تستوسترون” نام دارد که از لحاظ شیمیایی مانند بقیه هورمونهای جنسی مردانه و زنانه نوعی استروئید است و از بیضه ها ترشح می شود و به خون می ریزد . هورمون تستسترون پس از گردش در خون به اندامهای هدف خود می رسد و آثار خود را اعمال میکند یعنی ژنهای خاصی را فعال می کند و خصوصیات مربوط به محصولات آن ژنها ظاهر می شود . مثلا تولید سلولهای جنسی و ایجاد میل جنسی و رشد حنجره و بم شدن صدا افزایش حجم عضلات و استخوانها و ……. در مردان که به علائمی مانند رویش سبیل و ریش و زیر بغل و ناحیه شرمگاهی در صورت صفات ثانویه جنسی در مردان گویند. حال اگر بنابر دلایلی هورمون تستوسترون به میزان کافی ترشح نشود ، سن بلوغ و علائم آن به تاخیر می افتد و پسر علائم مردانه را نشان نخواهد داد و به اصطلاح خواجه مانند خواهد شد . در صورت کمبود هورمون تستوسترون و بلوغ دیررس و عدم تولید سلولهای جنسی در بیضه فرد عقیم خواهد بود و صفات ثانویه جنسی که باعث ایجاد تفاوت ظاهری بین مرد و زن می شوند را نشان نخواهد داد .

علاوه بر این غده های فوق کلیه ما نیز هم هورمون مردانه و هم هورمون زنانه ترشح می کند که اگر غلظت هورمون زنانه در مردان بالا رود خصوصیاتی زنانه خواهند داشت و بالعکس .

علل کمبود هورمون تستوسترون و بلوغ دیررس

دلایل چندی برای بلوغ جنسی دیررس وجود دارد. غالباً این پدیده به زمینه خانوادگی بر می‌گردد. یعنی کسی که بلوغ جنسی دیررس دارد احتمالاً پدر و مادر، عموها، عمه‌ها، دایی‌ها، خاله‌ها، برادران یا خواهرانش هم بلوغ دیررس داشته‌اند. به این پدیده درنگ سرشتی گفته می‌شود و معمولاً‌ به درمان خاصی نیاز ندارد. این گونه نوجوانان نهایتاً به طور طبیعی رشد خواهند یافت، فقط کمی دیرتر از همسالان خود.

مشکلات پزشکی نیز می‌تواند باعث بلوغ دیررس گردد. افرادی که به بیماری‌های مزمنی چون دیابت، اختلال غدد برون ریز (فیبروزکیستیک)، بیماری کلیه و یا حتی آسم مبتلا باشند ممکن است دوران بلوغ را از سنین بالاتری شروع کنند زیرا بیماری آن‌ها، رشد بدنشان را مشکل‌تر می‌سازد. درمان مناسب و کنترل بهتر این بیماری‌ها می‌تواند به جلوگیری از بلوغ دیررس کمک کند.

افرادی که دچار سوء تغذیه باشند نیز ممکن است دیرتر از کسانی که رژیم غذایی سالم و متعادلی دارند رشد یابند. برای مثال، نوجوانانی که دچار اختلال تغذیه بی‌اشتهایی عصبی هستند غالباً آنقدر وزن از دست می‌دهند که بدنشان نمی‌تواند به نحو مناسب رشد کند.

بلوغ جنسی دیررس به دلیل مشکلاتی در غده هیپوفیز یا غده تیروئید نیز می‌تواند باشد. این غده ها هورمون‌های مهم برای رشد بدن را تولید می‌کنند.

برخی افرادی که در زمان طبیعی، وارد دوران بلوغ نمی‌شوند، دچار مشکلات کروموزومی هستند. مشکلات کروموزمی می‌تواند با فرایند رشد طبیعی تداخل کند. سندروم (نشانگان) ترنر، نمونه‌ای از اختلال کروموزومی است. این بیماری هنگامی بروز می‌کند که یکی از دو کروموزم X زنان، غیرطبیعی باشد یا وجود نداشته باشد. این امر به مشکلاتی در چگونگی رشد دختر و رشد تخمدان‌های او و تولید هورمون‌های جنسی می‌انجامد.

مردانی که دچار سندروم (نشانگان) کلاین‌فلتر هستند با یک کروموزم X اضافی به دنیا آمده‌اند (XXY به جای XY ). این بیماری نیز می‌تواند باعث کند کردن رشد جنسی گردد.

درمان بلوغ دیررس

اگر مشکلات ژنتیکی خاصی در کمبود هورمون تستوسترون و بلوغ دیررس فرد وجود نداشته باشد کنترل موارد زیر در طبیعی شدن روند بلوغ و علائم آن موثر است .

  • کنترل کمبودهای تغذیه ای که از مصرف ناکافی موادغذایی (کمتر از نیاز غذایی روزانه) که در دراز مدت ناشی می شود و کمبودهای خاص مانند کم خونی فقر آهن و کمبود ویتامین آ و ید.
  • پرخوری (سوء تغذیه ناشی از پرخوری) مصرف نامتعادل و مقدار بیش از حد مواد غذایی مانند نشاسته، شکر و چربی در دراز مدت ناشی می شود و از تظاهرات شایع آن چاقی می باشد.
  • پوسیدگی دندان، مشکل بهداشتی در ارتباط با مصرف بیش از حد مواد شیرین مانند آب نبات، شکلات، بستنی ، کیک و نوشابه های شیرین به همراه غذا یا میان وعده های غذایی می باشد. بنابراین باید نیازهای تغذیه ای افزایش یافته در نوجوان، شناسایی و عادات غذایی ذکر شده رعایت شود.
  • درمان کمبود هورمون تستوسترون و بلوغ دیررس با داشتن رژیم غذایی کامل و غنی (شامل حبوبات، غلات، شیر، گوشت و سبزیجات)
  • کنترل پرخوری برای درمان کمبود هورمون تستوسترون و بلوغ دیررس
  • کاهش دریافت شیرینی جات و میان وعده های غذایی برای درمان کمبود هورمون تستوسترون و بلوغ دیررس
  • درمان کمبود هورمون تستوسترون و بلوغ دیررس با انجام ورزش منظم
  • درمان بلوغ دیررس و کمبود هورمون تستوسترون با کنترل بیماریهای انگلی
  • درمان کمبود هورمون تستوسترون و بلوغ دیررس با کنترل کمبود مواد موجود در محیط مانند فلوراید و ید

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطلب ” مشکلات بلوغ دیررس و زودرس ” را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه کمبود هورمون تستوسترون و بلوغ دیررس مطالعه فرمایید.

منبع: طب سنتی. زیست شناسی و پزشکی



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

رشد نکردن موهای صورت و بلوغ دیررس

post_image

یکی از مشکلات پسران نوجوان و جوان- البته گروهی از آنها- رشد نکردن موهای صورت و بلوغ دیررس است اما این مسئله در بیشتر موارد فقط با گذشت زمان حل می‌شود و نشان‌دهنده مشکل خاصی نیست. این گروه از جوانان و نوجوانان با خواندن این مطلب می‌توانند نکته‌های زیادی یاد بگیرند.

بلوغ دیررس بدین معنی است که در یک پسر بچه تغییرات فیزیکی و هورمونی که باید با افزایش سن به اتفاق بیفتند، به موقع حادث نمی شوند. ۳ درصد پسر بچه ها گرفتار علائم بلوغ دیررس می شوند. بلوغ دیررس در پسرها خیلی شایع تر از دخترها می باشد.

دوران بلوغ، زمانی است که بدن شما از شکل کودکی به شکل بزرگسالی رشد می‌کند. معمولاً رسیدن به سن بلوغ از طریق تغییرات بدن، قابل درک است. در مورد دختران، نمود آن به صورت بزرگ شدن سینه‌ها، مو در آوردن، افزایش ناگهانی رشد و شروع عادت ماهانه است. شکل کلّی بدن نیز احتمالاً دچار تغییر می‌شود. باسن عریض‌تر می‌شود و انحنای بدن مشخص‌تر از قبل می‌گردد. در مورد پسران نیز شروع دوران بلوغ با مو در آوردن، افزایش ناگهانی رشد و بزرگتر شدن بیضه‌ها و آلت تناسلی مشخص می‌شود. شکل کلّی بدن آن‌ها نیز شروع به تغییر می‌کند. شانه‌ها عریض‌تر و بدن عضلانی‌تر می‌گردد.
این تغییرات به دلیل هورمون‌های جنسی (تستوسترون در پسران و استروژن در دختران) است که توسط بدن، بسیار بیشتر از قبل، تولید می‌شود.

درمان رشد نکردن موهای صورت و بلوغ دیررس

اگر موهای صورت‌تان خیلی کم رشد می‌کند، نگران نشوید. باید مراقب همان موهای کوچک و کم‌ هم باشید. به طور منظم صورت‌تان را تمیز کنید، بشویید و نگذارید که ذرات گردوغبار و سلول‌های مرده روی پوست‌تان بنشینند و به موهای صورت‌تان صدمه برساند. آلودگی و گردوغبار می‌توانند ریشه‌های موهای صورت شما را نابود کنند. ممکن است در ناحیه رویش موهای صورت‌تان دچار جوش و حساسیت شوید، به این دلیل برای شستن صورت‌تان از شامپوهای مخصوص ضدشوره استفاده کنید. این کار را دو بار در هفته انجام دهید. در ضمن می‌توانید از مخلوط پوست لیمو و آبلیمو برای تمیزکردن صورت خود استفاده کنید.

اگر کرم شست‌وشو یا مواد مخصوص ماساژ صورت را روی پوست صورت‌تان به آرامی ماساژ دهید، به خصوص روی گونه‌ها، می‌توانید شاهد تاثیر ماساژ روی رشد موهای صورت‌تان باشید؛ البته شاید این تاثیر خیلی زیاد نباشد اما سرانجام می‌تواند به افزایش موهای صورت شما کمک کند ولی حواستان باشد که ماساژ شدید پوست صورت می‌تواند بر رشد موهای صورت تاثیر عکس بگذارد.

ماساژ صورت با روغن اکالیپتوس هم یکی از راه‌هایی است که می‌تواند به رشد موهای صورت شما کمک کند.

مهم‌ترین مسئله درباره افزایش موهای صورت در پسران نوجوان این است که آنها نباید نگران باشند، در واقع در اکثر قریب به اتفاق موارد مسئله رشد نکردن موی کافی در صورت و ریش ناشی از مسئله سن و زمان است و اگر زمان بگذرد در بسیاری از موارد مشکل نداشتن ریش و سبیل در پسران خود به خود حل خواهد شد.

ویتامین۷ B یا بیوتین برای رشد موهای صورت و درمان بلوغ دیررس مؤثر است. شاید در دسترس‌‌ترین منبع بیوتین زرده تخم‌مرغ است اما یک نکته جالب این است که اگر سفیده تخم‌مرغ را هم همراه با زرده آن بخورید از تاثیرگذاری این ویتامین در بدنتان کاسته خواهد شد و برای همین باید پسران جوان فقط زرده تخم‌مرغ را بخورند. یک منبع دیگر بیوتین هم بادام‌زمینی است. البته می‌توانید بیوتین را به صورت قرص و مکمل و مثلا ویتامین‌های ب‌کمپلکس هم تهیه کنید. اما یادتان باشد که مصرف بیوتین به صورت موضعی هیچ فایده‌ای ندارد و برای همین نباید زرده تخم‌مرغ را به صورت مالید. اگر بپرسید که مینوکسیدیل برای درمان رشد نکردن موهای صورت و بلوغ دیررس بهتر است یا بیوتین، به شما خواهیم گفت که مینوکسیدیل مؤثرتر است اما باید گفت که امکان بروز عوارض جانبی هم با استفاده از مینوکسیدیل بیشتر از بیوتین است اما بیوتین کمتر اثرگذار است ولی عوارض جانبی بسیار کمی هم دارد. حالا تصمیم‌گرفتن با شماست. اگر مصرف مینوکسیدیل باعث بروز عوارض ناخواسته شد، باید سریع مصرف آن را قطع کنید اما درباره بیوتین لازم نیست اینگونه رفتار کنید.

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطلب ” درمان نداشتن ریش و سبیل ” را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه کم مویی صورت آقایان مطالعه فرمایید.

منبع: تک فارس. روانیار. بیتوته



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

مشکلات بلوغ زودرس و دیررس

post_image

بلوغ زودرس و دیررس هم برای والدین و هم برای فرزندان آنها مشکلاتی را در بر دارد و موجب ایجاد استرس در آنها خواهد شد. والدین باید با ایجاد رابطه عاطفی با فرزندان خود مشکلات بلوغ زودرس و دیررس را به حداقل برسانند. ایجاد رابطه صمیمانه با فرزندان از سوی والدین و هم‌چنین توجه به نقش معلمان در جلوگیری از بروز رفتارهای نابهنجار و مخرب می‌تواند به کاهش چنین آسیب‌هایی در نوجوان کمک کند.

مشکلات بلوغ زودرس

افرادی که دچار بلوغ زودرس می‌شوند از نظر روانی دچار مشکلات زیادی خواهند شد. رشد اندام‌ها و بروز علائم بلوغ در نوجوانان کم‌سن در مقایسه با سایر همسالان، باعث ایجاد اضطراب شدید در این کودکان و‌ ‌والدین آنها می‌شود. همچنین مشکلات رفتاری و هیجانی همچون تغییر در تعاملات اجتماعی و عدم تمرکز در مدرسه در افرادی که بلوغ زودرس را تجربه می کنند مشاهده می شود. اختلالات خلقی و شخصیتی در افرادی که دچار بلوغ زودرس می‌شوند بیشتر مشاهده می‌شود. بلوغ زودرس فرد را زودتر از موعد با استرس‌های مربوط به دوره جوانی روبه رو می‌کند، ارتباطات اجتماعی او را تحت تاثیر قرار می‌دهد و حتی در برخی موارد موجب انزوای نوجوان می‌شود. اینکه وجود حریم های بیش از حد و خجالت باعث می شود که فرزندانی که به بلوغ زودرس دچار شده اند نتوانند مشکلات خود را با والدین خود در میان بگذارند اضطراب مضاعفی را بر آنها تحمیل می‌کند. این در حالی است که والدین باید انتظار چنین علائمی را داشته باشند و آن را پیگیری کنند و قبل از اینکه فرزندان این اطلاعات را از همکلاسی‌ها و دوستان خود به‌طور ناقص و نامفهوم دریافت کنند. والدین با آنها ارتباط بگیرند و همه آنچه لازم است بدانند به شکل درست در اختیار آنها قرار دهند. ایجاد رابطه صمیمانه با فرزندان از سوی والدین و هم‌چنین توجه به نقش معلمان در جلوگیری از بروز رفتارهای نابهنجار و مخرب می‌تواند به کاهش چنین آسیب‌هایی در نوجوان کمک کند. اطمینان دادن به فرزندان در مورد طبیعی بودن آنان نقش کلیدی در پیشگیری از اضطراب دارد.

مشکلات بلوغ دیررس

بلوغ دیررس بدین معنی است که در یک پسر بچه تغییرات فیزیکی و هورمونی که باید با افزایش سن رخ دهد، بموقع و در زمان لازم حادث نمی‌شود. طبق برخی آمار، ۳ درصد از پسر بچه‌ها گرفتار بلوغ دیررس می‌شوند و بلوغ دیررس در پسر‌ها خیلی شایع‌تر از دختر‌هاست. این نوشتار، علائم بلوغ دیررس در پسران را نشانه رفته. بخوانید.

تاخیر در بلوغ برای پسران، ممکن است چند سال طول بکشد و اگر کودک سرانجام به بلوغ کامل ولی با تاخیر برسد، به آن بلوغ دیررس سرشتی گفته می‌شود. در پسر بچه مبتلا به بلوغ دیررس، تغییرات جنسی ثانویه اتفاق نمی‌افتند و به وضوح از همسالان و همکلاسی‌های خود عقب می‌ماند.

اولین نشان بلوغ جسمی در پسران، افزایش اندازه بیضه‌ها است و باید حداکثر تا سن ۱۴ سالگی اتفاق بیفتد. در بدن هر مردی یک محور یا آبشار هورمونی وجود دارد که از بالا به پائین از اجزا زیر تشکیل شده‌اند:

هیپوتالاموس، هیپوفیز و بیضه‌ها. بیضه‌ها هورمونی به اسم GnRH ترشح می‌کند، این هورمون به غده هیپوفیز رفته و سبب ترشح دو هورمون LH و FSHمی شود. این دو هورمون از طریق جریان خون به بیضه‌ها رفته و هورمون LH سبب ترشح هورمون تستوسترون توسط بیضه‌ها می‌شود و هورمون FSH سبب تولید اسپرم توسط بیضه‌ها می‌گردد. هورمون تستوسترون عامل ایجاد علایم بلوغ در پسر بچه‌ها می‌باشد. مهم‌ترین اختلال در بلوغ دیررس این است که غده هیپوتالاموس به موقع اقدام به ترشح هورمون GnRH نکرده و در نتیجه بیضه‌ها فعالیت خود را شروع نمی‌کنند. بنابراین رفع مشکلات بلوغ زودرس و دیررس از مسائلی است که باید به آن توجه ویژه شود.

برای آشنایی با ” درمان بلوغ زودرس ” بر روی لینک کلیل کنید.

منبع: پارسینه. اطلاعات



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

تأخیر بلوغ

post_image

تأخیر بلوغ (delayed puberty) یا بلوغ دیررس در پسرها عبارت است از عدم شروع آن تا ۱۴ سالگی. شیوع تأخیر بلوغ در پسرها بیشتر از دخترها است. حدود ۶۰ درصد موارد، تأخیر بلوغ از نوع سرشتی است و حدود ۲۰ درصد موارد، هیپوگنادیسم ناشی از بیماری سیستمیک یا سوءتغذیه، حدود ۱۰ درصد موارد، هیپوگنادیسم ناشی از نقایص ژنتیکی یا اکتسابی محور هیپوتالاموس- هیپوفیز و حدود ۱۵ درصد موارد، هیپوگنادیسم ناشی از نارسایی گنادی اولیه موجب بلوغ دیررس می شوند.

تشخیص و درمان تأخیر بلوغ

برای تشخیص هر نوع سابقه ی بیماری سیستمیک، اختلالات تغذیه، فعالیت و ورزش مفرط، مشکلات اجتماعی و روانی الگوی غیر طبیعی رشد باید مشخص شود. در معاینه فیزیکی باید بر قد، اندازه ی دور بازو، وزن، میدان بینایی و صفات جنسی ثانویه، شامل رشد موها، حجم بیضه ها، اندازه آلت و سرخ و نازک شدن پوست بیضه تأکید کرد. بزرگتر بودن بیضه از ۲/۵ سانتی متر معمولاً نشانه ی آن است که کودک وارد دوران بلوغ شده است. اندازه گیری مقدار گنادوتروپین پایه، یا پاسخ طبیعی برای تشخیص ضرورت دارد. درمان تأخیر بلوغ با تستوسترون انانتات یا تستوسترون سیپیونات و تحت نظر پزشک متخصص غدد صورت می گیرد.

تأخیر علائم بلوغ در دخترها عبارت است از فقدان خصوصیات جنسی ثانویه تا سن ۱۳ سالگی و ۲۵ تا ۴۰ درصد موارد آن منشاء تخمدانی دارد که در این میان سندرم ترنر (Turner syndrome) اکثر آنها را تشکل می دهد. بیماری های سیستمیک (شامل بیماری سلیاک، بیماری مزمن کلیه و بیماری های غدد درون ریز، مانند دیابت و کم کاری تیرویید) ورزش مفرط، رژیم های ضدچاقی و یا اختلالات تغذیه از علل تأخیر بلوغ در دخترها  هستند. درمان به وسیله پزشک متخصص و بر اساس علل یا بیماری های ایجاد کننده بلوغ زودرس صورت می گیرد. بررسی در صورت عدم وجود علائم بلوغ در دختران بالای ۱۳ سال و پسران بالای ۱۴ سال و در صورتی که منارک در دختران سن ۱۶ سالگی اتفاق نیافتاده باشد باید انجام شود. گرفتن شرح حال دقیق و معاینه و پیگیری بیمار و انجام آزمایشات کمک کننده است.

در شرح حال از سابقه بیماریهای مزمن و سوء تغذیه، همینطور سابقه رشد و تکامل قبلی، مشکلات بویایی و سابقه فامیلی تاخیر بلوغ باید سوال شود. در معاینه پیگیری سرعت رشد سالیانه و اندازه گیری نسبت بالا تنه به پایین تنه کمک کننده است. در معاینه باید علایم بیماریهای مزمن، معاینه تیروئید و ژنیتال به صورت کامل باید انجام شود. به علایم دیس مورفیک در سندرم هایی مثل پرادر ویلی و لورنس مون بیدل نیز دقت شود. تستهای اولیه شامل آزمایشات تیروئید، پرولاکتین، گنادوتروپهای سرم و آزمایشات در رد بیماریهای مزمن و سوء تغذیه می باشند.

درمان تاخیر بلوغ در صورت CDGP که یک واریان نرمال بلوغ می باشد، معمولاً اطمینان خاطر به رشد طبیعی به بیمار و والدین می باشد. در صورتی که به علت رشد کم اعتماد به نفس کم شود می توان از دوره کوتاه درمان با استروئیدهای جنسی استفاده نمود.
درمان در علل پاتولوژیک بر حسب مورد می باشد.

برای آشنایی با ” درمان بلوغ دیررس ” بر روی لینک کلیک کنید.

منبع: کتاب بیماری های غدد



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

بلوغ دیررس در دختران

post_image

بلوغ مرحله ای از رشد و نمو است که در طی آن فرد دست خوش تغییرات عمده جسمی و روانی میشوند سپس وارد دوران بزرگسالی می شود. در دختران صفات ثانویه جنسی نظیر رشد پستان ها و رویش موی زیر بغل و شروع دوره عادت ماهانه بروز پیدا می کند.

نخستین نشانه شروع بلوغ در دختران، قاعدگی است که معمولا از نه تا هجده سالگی و زمانی‌ که وزنِ دختران تقریبا به ۵۰ کیلو رسید( دخترانِ بسیار لاغر دیرتر قاعده می شوند)آغاز می‌شود.

بطور متوسط دختران برای نخستین بار درسن سیزده سالگی دچار عادت ماهیانه یا قاعدگی می‌شوند.

در دختران بعد از بالغ شدن غده هیپوفیز شروع به ترشح هورمون‌هایی می‌کند که تخمدان‌ها را برای تولید هورمون‌های جنسی زنانه یعنی استروژن و پروژسترون، تحریک می‌کنند. این هورمون‌ها باعث ایجاد تغییرات فیزیکی از جمله بزرگی پستان‌ها و لگن‌ها و رشد موهای اعانه و زیر بغل می‌شوند و به دنبال آن، تخمک گذاری وقاعدگی را تحریک می‌کنند.

از نظر جسمی، با رشد استخوان ها و عضلات بدن به ویژه استخوان لگن و نیز به دلیل رشد پستانها، جهش بلوغ در دختران به سرعت و در مدتی کوتاه قابل مشاهده‌است. افزایش قد معمولاً تا هجده سالگی ادامه می‌یابد.

بلوغ دیررس دختران وقتی است که شروع اولین علامت بلوغ یعنی رشد سینه ها از سن ۱۴ سالگی بگذرد.

علل بلوغ دیررس

بیماری های مزمن مثل دیابت و بیماری فیبروسیستیک باعث بلوغ دیررس می شود. ژنتیک، مشکلات هیپوفیز، تیروئید، تخمدان، سوء تغذیه از علت های دیگر بلوغ دیررس است. دخترانی که ورزش سنگین دارند و بدن بسیار لاغر دارند، در معرض بلوغ دیررس هستند. مصرف دارو (به خصوص ماری جوانا) و استرس زیاد باعث بلوغ دیررس می شود. درمان مانند بلوغ زودرس با درمان دارویی و در صورت لزوم جراحی است.

حمایت روانی والدین از فرزند در هر دو مورد بلوغ زودرس و دیررس نقش موثری در درمان دارد.

منبع: بپرسین ، خانواده مطهر



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

علل بلوغ دیررس

post_image

علل و عوامل موثر در بلوغ دیررس

بلوغ دیررس دلایل متفاوتی ممکن است داشته باشد.

بلوغ دیررس سرشتی

معمولاً بلوغ دیررس در خانواده ارثی است. ممکن است والدین، عمو، خاله، خواهرها یا برادرهای فرد نیز به این مسئله دچار باشند. این مسئله تاخیر سرشتی (دیر شکوفا) نامیده می شود و معمولاً نیاز به هیچ درمانی نیز ندارد. این نوجوانان با گذشت زمان به طور طبیعی رشد میکنند، اما این مسئله در آنها دیرتر از همسالانشان اتفاق می افتد.

بیماری های مزمن و بلوغ دیررس

مشکلات پزشکی نیز ممکن است گاهی باعث تاخیر بلوغ شود. برخی افراد مبتلا به بیماری های مزمن مانند دیابت، فیبروز مثانه، مشکلات کلیه، و حتی آسم ممکن است در سنین بالاتری به بلوغ برسند، چون این بیماری ها رشد بدن را دشوارتر می سازند. درمان و کنترل صحیح این بیماری ها می تواند به جلوگیری از بلوغ دیررس کمک کند.

بلوغ دیررس به علت سوء تغذیه

افرادی که دچار سوء تغذیه هستند نیز دیرتر از همسالان خود به بلوغ می رسند. برای مثال، نوجوانانی که دچار کم اشتهایی و بی اشتهایی عصبی هستند، معمولاً میزان زیادی وزن کم می کنند و بدنشان قادر نخواهد بود به میزان کافی رشد کند. دخترانی که بیش از اندازه به فعالیت های ورزشی سرگرم هستند معمولاً دیرتر به بلوغ میرسند چون ورزش باعث از بین رفتن چربی بدن آنها می شود و میزان معین از چربی برای رسیدن به بلوغ دختران لازم است.

مشکلات غده هیپوفیز و بلوغ دیررس

بلوغ دیررس ممکن است به خاطر مشکلات غدد هیپوفیز نیز باشد. چون این غدد هورمون های مهمی برای رشد بدن تولید می کنند.

بلوغ دیررس ناشی از اختلالات کروموزومی

برخی افرادی که در سنین طبیعی به بلوغ نمی رسند، مشکلات مربوط به کروموزوم دارند که از DNA ساخته شده است که شامل برنامه های سازندگی بدن است. مشکل کروموزوم ها ممکن است در رشد طبیعی بدن اختلال ایجاد کند.
سندرم ترنر نمونه ای از اختلال کروموزوم است. این مسئله زمانی اتفاق می افتد که دو کروموزوم X در زنها غیرطبیعی بوده یا وجود نداشته باشد. این مسئله در رشد دختران و همچنین در رشد تخمدانها و تولید هورمون های جنسی تاثیر می گذارد. زنانی که این مشکل خود را مورد درمان قرار نداده باشند، قدی کوتاه تر از حد معمول دارند، نازا هستند و ممکن است به سایر مشکلات و اختلالات پزشکی نیز مبتلا باشند.
مردان مبتلا به سندرم کلاین فلتر، یک کروموزوم X اضافه دارند (به جای XY، XXY) و این مسئله می تواند بر نحوه ی رشد آنها تاثیر منفی بگذارد.

علل بلوغ دیررس را می توان به شرح زیر خلاصه کرد:

علل مرکزی بلوغ دیررس (یعنی بیماری هایی که در مغز سبب اختلال در بلوغ می شوند)

  • تاخیر بلوغ سرشتی که سرانجام کودک به بلوغ طبیعی خواهد رسید.
  • بیماری های مزمن مثل نارسایی کلیه
  • سوتغذیه
  • ورزش حرفه ای
  • محرومیت های روحی و روانی
  • مصرف کورتون
  • کم کاری تیروئید
  • تومورهای مجاور محور فوق
  • بیماریهای مادرزادی مثل کم کاری مادرزادی غده هیپوفیز
  • جراحی مغز و آسیب به جمجمه مثل تصادف
  • بیماری های که در آن غده هیپوتالاموس هورمون GnRH ترشح نمی کند.

علل محیطی بلوغ دیررس (یعنی بیماری هایی که خود نسج بیضه را گرفتار می کنند)

  • آسیب دو طرفه به بیضه ها مثل عدم نزول دو طرفه بیضه، فقدان دو طرفه بیضه، عفونت بیضه ها مثل عفونت اریونی بیضه
  • اختلالات کروموزومی
  • شیمی درمانی و پرتودرمانی
  • مصرف بعضی از داروها

منبع: هفت سیب ، شکیل



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

بلوغ جنسی دیررس و افسردگی

post_image

دوره نوجوانی از بحرانی‌ترین دوره‌ها است و زمان دلبستگی‌های بزرگ و‌اندیشه درباره آنهاست. تاثیرات نیرومند احساسات مربوط به تمایلات جنسی، جای بسیاری از تصورات و مفاهیم ذهنی را می‌گیرد، آثار دلبستگی جنسی در رفتار آنان آشکارا منعکس می‌شود، اغلب نوجوانان مهربان، دلسوز و دقیق که به تاثیرات و اضطرابات جنسی متمایل شده‌اند، نسبت به اطرافیان کینه جو، عصبانی، ‌و بی‌عاطفه می‌شوند، و این تحولات ممکن است در نتیجه ارضا نشدن میل جنسی و فقدان اقدامات لازم از قبیل: ورزش،‌ کار، گردش،‌ یا سیری بیش از حد جنسی باشد.

افسردگی در دوران بلوغ

آنچه مسلم است این است که طبیعت نوجوانان در دوره بلوغ جنسی تغییر می‌یابد، آنها بیشتر عصبانی و سرکش می‌شوند و این تغییرات با ظهور میل جنسی اعم از امیال ارضا شده یا نشده در برخی از آنها آشکار است.

کنار آمدن با بلوغ دیررس بسیار سخت است که فردی شاهد رشد دوستان و همسالانش باشد، در حالی که چنین چیزی در مورد خودش اتفاق نیافتاده باشد. ممکن است فکر کند که هرگز به آن‌ها نخواهد رسید. همکلاسی‌های مدرسه ممکن است با او شوخی کنند یا مسخره‌اش کنند. حتی هنگامی که پزشک یا پدر و مادر فرد به او اطمینان دهند که همه چیز عادی است، و حتی هنگامی که خود فرد هم چنین اعتقاد داشته باشد، باز هم در انتظار چیزی بودن که می‌تواند بر احساس فرد نسبت به خودش اثرگذار باشد، دشوار است.

اگر احساس افسردگی می‌کنید یا درمدرسه و بین دوستان مشکلی در رابطه با تأخیر در رشدتان دارید، با پدر و مادر خود، یا فرد دیگری که به او اعتماد دارید صحبت کنید و از آنان بخواهید که مشاور یا درمانگری را که بتوانید مشکلتان را با او در میان بگذارید، پیدا کنند. این فرد می‌تواند به شما در کنترل احساساتتان کمک کند و راه‌هایی را برای کنار آمدن با این مشکل به شما یاد دهد.

پذیرش و کنار آمدن با بلوغ جنسی دیررس برای هر کسی می‌تواند دشوار باشد، امّا مشکلی است که معمولاً قابل حل است. و به یاد داشته باشید که در اغلب موارد نهایتاً به همسالان خود خواهید رسید.

منبع: پارسی طب ۱ ، پارسی طب ۲



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

درمان بلوغ جنسی دیررس

post_image

پزشکان معمولاً می‌توانند به نوجوانانی که دچار بلوغ دیررس هستند کمک کنند که رشد طبیعی‌تری داشته باشند. بنابراین اگر نگران عدم رشد مناسب خود هستید از پدر و مادرتان بخواهید که از پزشک برایتان وقت بگیرند. پزشک، علاوه بر انجام آزمایش‌های جسمی، سابقه پزشکی شما را با پرسش‌هایی در مورد هرگونه عوارضی که داشته‌اید، وضعیت سلامتی شما در گذشته، وضعیت سلامت خانوادگی، داروهایی که مصرف می‌کنید، حساسیت‌هایی که دارید و موضوعاتی از قبیل الگوهای رشد افراد خانواده، به دست می‌آورد.

پزشک همچنین ممکن است برای بررسی تیروئید، هیپوفیز، کروموزوم‌ها و مشکلات دیگر، دستور آزمایش خون دهد.

به دست آوردن «سن استخوان» با اشعه ایکس نیز به پزشک کمک می‌کند که به طبیعی بودن یا نبودن رشد استخوان شما پی ببرد. در بسیاری از موارد، پزشک قادر خواهد بود که به شما اطمینان دهد که مشکل جسمی خاصی وجود ندارد و فقط دوره رشد شما کمی دیرتر از حدّ میانگین است.

اگر پزشک علائم بلوغ دیررس را بیابد، احتمالاً شما را به یک متخصص غدّد درون ریز یا متخصص دیگری، برای آزمایش‌های بیشتر، معرفی خواهد کرد.

برخی از نوجوانانی که دچار بلوغ دیررس هستند، حتی پس از آن که پزشک به آنان اطمینان داد که مشکل خاصی ندارند و وضعیتشان طبیعی است، دوران سختی را در انتظار فرا رسیدن بلوغ می‌گذرانند.

در بعضی موارد، پزشکان ممکن است برای دوره کوتاهی (معمولاً چند ماه)، هورمون‌های درمانی را تجویز کنند تا تغییرات دوران بلوغ آغاز گردد. معمولاً هنگامی که چند ماه بعد درمان متوقف شد، هورمون‌های خود نوجوان، ادامه فرایند بلوغ را تکمیل خواهد کرد.

منبع: پارسی طب



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

دلایل بلوغ جنسی دیررس

post_image

چندین دلایل برای بلوغ جنسی دیررس وجود دارد. غالباً این پدیده به زمینه خانوادگی بر می‌گردد. یعنی کسی که بلوغ جنسی دیررس دارد احتمالاً پدر و مادر، عموها، عمه‌ها، دایی‌ها، خاله‌ها، برادران یا خواهرانش هم بلوغ دیررس داشته‌اند. به این پدیده درنگ سرشتی گفته می‌شود و معمولاً‌ به درمان خاصی نیاز ندارد. این گونه نوجوانان نهایتاً به طور طبیعی رشد خواهند یافت، فقط کمی دیرتر از همسالان خود. مشکلات پزشکی نیز می‌تواند باعث بلوغ دیررس گردد.

دیابت و بلوغ دیررس

افرادی که به بیماری‌های مزمنی چون دیابت، اختلال غدد برون ریز (فیبروزکیستیک)، بیماری کلیه و یا حتی آسم مبتلا باشند ممکن است دوران بلوغ را از سنین بالاتری شروع کنند زیرا بیماری آن‌ها، رشد بدنشان را مشکل‌تر می‌سازد. درمان مناسب و کنترل بهتر این بیماری‌ها می‌تواند به جلوگیری و درمان بلوغ دیررس کمک کند. افرادی که دچار سوء تغذیه باشند نیز ممکن است دیرتر از کسانی که رژیم غذایی سالم و متعادلی دارند رشد یابند.

بلوغ دیررس در ورزشکاران

برای مثال، نوجوانانی که دچار اختلال تغذیه بی‌اشتهایی عصبی هستند غالباً آنقدر وزن از دست می‌دهند که بدنشان نمی‌تواند به نحو مناسب رشد کند. دخترانی که به صورت حرفه‌ای ورزش می‌کنند نیز ممکن است دچار تأخیر در رشد شوند زیرا تمرینات شدید آن‌ها را لاغر و نحیف می‌کند. بدن دختران قبل از ورود به دوران بلوغ و شروع عادت ماهانه، نیازمند مقدار بخصوصی چربی است. بلوغ جنسی دیررس به دلیل مشکلاتی در غدّه هیپوفیز یا غدّه تیروئید نیز می‌تواند باشد. این غدّه‌ها هورمون‌های مهم برای رشد بدن را تولید می‌کنند. برخی افرادی که در زمان طبیعی، وارد دوران بلوغ نمی‌شوند، دچار مشکلات کروموزومی هستند. مشکلات کروموزمی می‌تواند با فرایند رشد طبیعی تداخل کند.

سندروم (نشانگان) ترنر، نمونه‌ای از اختلال کروموزومی است. این بیماری هنگامی بروز می‌کند که یکی از دو کروموزم X زنان، غیرطبیعی باشد یا وجود نداشته باشد.

این امر به مشکلاتی در چگونگی رشد دختر و رشد تخمدان‌های او و تولید هورمون‌های جنسی می‌انجامد. زنانی که دارای سندروم ترنر باشند و درمان مناسب نشده باشند، از نظر بدنی کوچک‌تر از حدّ طبیعی و نازا هستند و ممکن است مشکلات پزشکی دیگری نیز داشته باشند. مردانی که دچار سندروم (نشانگان) کلاین‌فلتر هستند با یک کروموزم X اضافی به دنیا آمده‌اند (XXY به جای XY ). این بیماری نیز می‌تواند باعث کند کردن رشد جنسی گردد.

منبع: پارسی طب



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد