نوشته‌ها

هورمون های بلوغ

post_image

تغییرات ناشی از هورمون های بلوغ در دختران و سن بلوغ دختران معمولا در سن بین ۹ تا ۱۳ سالگی آغاز می گردد. در حالی که شروع این تغییرات در پسران اندکی دیرتر بین ۱۰ تا ۱۴ سالگی است. بلوغ دوره گذار از کودکی به بزرگسالی است. دوره ای است که در آن تغییرات جنسی ثانویه به علت هورمون های بلوغ اتفاق می افتد و رشد عضلانی کامل می گردد. علاوه بر این تغییرات عمیقی در ظرفیت های شناختی فرد، خودپنداره وی و رابطه او با خانواده، هم سالان و جامعه به وجود می آید.

سن دقیق بلوغ به عوامل مختلفی نظیر ژنتیک، تغذیه و جنسیت فرد بستگی دارد. در حین بلوغ غده تیروئید هورمون های بلوغ را ترشح می کند که هورمون های بلوغ منجر به بروز خصوصیات جنسی ثانویه و همین طور تغییرات جسمانی در نوجوان می گردند.

غدد جنسی و هورمون های بلوغ

هورمون های بلوغ از غده ای به نام هیپوفیز که در قاعده مغز قرار دارد و نیز از غدد جنسی (بیضه ها در پسران و تخمدانها در دختران) ترشح می شوند و با تأثیرگذاری بر سایر غدد و اثر متقابل بر یکدیگر سبب رشد و تکامل بیضه و سایر اعضاء تناسلی و بروز صفات ثانویه جنسی می شوند . این اثرات متقابل در تمام طول حیات باروری افراد ادامه دارد و بتدریج کاهش می یابد.

بنابراین پیدایش بلوغ بر اثر ترشح هورمون های بلوغ و هورمون های جنسی است و هورمون های بلوغ سبب بروز تظاهرات بلوغ می شود که صفات اولیه و ثانویه جنسی نامیده می شوند . صفات اولیه جنسی مربوط به مقاربت جنسی و تولید مثل است که در ارتباط با اعضای دستگاه تناسلی است و صفات ثانویه جنسی شامل رویش موی صورت و ناحیه تناسلی و بم شدن و تغییر آهنگ صدا در پسران و رویش موی ناحیه تناسلی و تغییرات اندامها در دختران است . در سن بلوغ هورمون های بلوغ به تدریج افزایش می یابند و تغییرات بدنی را سبب می شوند . بنظر می رسد در سن ۱۶ تا ۱۷ سالگی سطح هورمون مردانه (تستوسترون) در خون خیلی زیاد می شود و سپس به آهستگی کاهش می یابد تا در افراد بزرگسال به میزان ثابتی برسد .

هورمون های بلوغ در دختران

وقتى فردى به ظاهر دختر علایم زن نمایى به علت افزایش تولید هورمون استروژن داشته باشد اما دوره ماهانه نداشته و یا تخمک گذارى نمى کند این فرد دچار بلوغ زودرس جنسى کاذب مى شود. علل مختلفى براى ایجاد این نوع بلوغ وجود دارد. شایع ترین علت آن کیستها یا تومورهاى تخمدانى مترشحه استروژن و هورمون های بلوغ در دختران مى باشد. این نوع تومورها با پولیپهاى روده اى همراه است. در اینجا هم سونوگرافى تخمدانها و سیتى اسکن مى تواند در تشخیص و شناسایى آسیب و علت بیمارى کمک زیادى کند.

در صورت استفاده از هورمون های بلوغ محرک گونادوتروپین با سرکوب تولید هورمون از تخمدانها یا بیضه ها باعث توقف یا پسرفت صفات ثانویه جنسی می گردد . بعلاوه رشد قدی نیز ادامه می یابد . باید دقت شود که درمان باید زود شروع شود . در صورت موفقیت ، درمان را تا رسیدن کودک به سن طبیعی بلوغ ادامه می دهیم و سپس قطع می کنیم تا بلوغ بطور طبیعی در سن طبیعی پیش رود . در واقع آگاهی والدین به نشانه های بلوغ زودرس و هورمون های بلوغ با مراجعه زود و به موقع ، موفقیت درمان را بدنبال دارد .

نکته مهم این است که هوش این کودکان طبیعی و حتی در مواردی بالاتر از کودکان هم سن خود است ولی بدلیل تغییرات ظاهری و نیز تأثیر هورمون های بلوغ ممکن است دچار اختلالات رفتاری ، حالتهای تهاجمی و حتی افسردگی شوند . در واقع بلوغ زودرس برای کودک و خانواده او ، مشکل مهمی است و بخصوص در دختران مبتلا احتمال سوء استفاده جنسی و در پسران ، گرایش به پسران بزرگتر و تأثیر پذیری از رفتارهای نامناسب آن وجود دارد . لذا آموزش دقیق به والدین در مورد هورمون های بلوغ الزامی است .

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطلب ” علائم بلوغ ” را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه هورمون های بلوغ مطالعه فرمایید.

منبع: پزشکان بدون مرز. بیتوته. نوجوان



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

علایم بلوغ

post_image

بلوغ یک دوره خاص و مشخصی است که از طریق علائم بلوغ، بعضی تغییرات در تکامل و رشد فرد شناخته می شود . این تغییرات در هیچ زمان دیگری در طول حیات فرد اتفاق نمی افتد و ویژگیهای خاصی دارد که به مهم ترین آنها می پردازیم. سن بلوغ دوره کوتاهی را شامل می شود و از ۲ تا ۴ سال طول می کشد و معمولاً علایم بلوغ به سه مرحله تقسیم می شود .

  • مرحله قبل از بلوغ

علایم بلوغ در این مرحله صفات ثانویه جنسی پدیدار می شود ( پیدایش مو در صورت پسران و در ناحیه اندامهای تناسلی هر دو جنس و تغییر آهنگ صدا در پسران ) ولی اعضاء تناسلی و تولید مثل هنوز کاملاً رشد نکرده اند . این دوره که اوایل نوجوانی است سنین ۱۲-۱۰ سالگی را شامل می شود .

  • مرحله بلوغ جنسی

علایم بلوغ در این مرحله ضمن ادامه بروز صفات ثانویه جنسی ، سلولهای جنسی هم پیدا می شوند و اسپرم های زنده در ادرار پسران یافت می گردد . این دوره که سنین ۱۴-۱۳ سالگی را در بر می گیرد ، اواسط نوجوانی است .

  • مرحله بعد از بلوغ

علایم بلوغ در این مرحله صفات ثانویه جنسی کاملاً ظاهر شده اند و عمل اعضاء تناسلی و تولید مثل کامل است . این دوره که سنین ۱۹-۱۵ سالگی را شامل می شود ، اواخر نوجوانی است.

‌در دختران، علایم بلوغ ابتدا با بزرگ شدن پستان به شکل یک‌طرفه یا دوطرفه ظاهر می‌شود و بعد از آن موهای زهار و زیربغل دیده می‌شوند و پریود شدن در مرحله انتهایی است. دور نوک پستان تیره و ضخیم می‌شود و‌ ‌نوک آن به جلو می‌آید. جوش نیز در صورت این نوجوانان دیده می‌شود.‌ در‌ ‌پسران اولین علایم بلوغ، بزرگ شدن بیضه و سپس بلوغ دیگر اجزای اندام تناسلی است. صدای این نوجوانان ضخیم و موهای صورت، زودتر از زمان معمول آن ظاهر می‌شود.

علایم بلوغ در دختران

اولین علایم بلوغ در دختران رشد پستان هاست. اولین دوره قاعدگی معمولا دو سال بعد از آن اتفاق می افتد. معمولا قبل از اولین دوره قاعدگی دختران تغییرات جسمی زیر را تجربه می کنند:

  • افزایش قد دختران در دوران بلوغ
  • بزرگ شدن باسن دختران در دوران بلوغ
  • ترشحات واژن دختران در دوران بلوغ
  • رشد موهای زاید دختران در دوران بلوغ

دوره قاعدگی هر یک ماه یک بار اتفاق می افتد. در اوایل ممکن است نامنظم باشد. یک دختر نوجوان ممکن است دو ماه پی در پی قاعدگی نداشته باشد یا دو دوره قاعدگی را در یک ماه تجربه نماید. با گذشت زمان قاعدگی منظم می شود. توجه به زمان شروع قاعدگی و مدتی که طول می کشد می تواند در پیش بینی تاریخ دوره بعدی راهنمای فرد باشد.

در پسران

اولین علایم بلوغ در پسران رشد بیضه هاست. بعد از آن پسرها معمولا تغییرات زیر را تجربه می کنند:

  • افزایش قد پسران در دوران بلوغ
  • رشد مو در صورت و بدن پسران در دوران بلوغ
  • عریض شدن شانه ها در پسران در دوران بلوغ
  • رشد اندام تناسلی پسران در دوران بلوغ
  • انزال شبانه پسران در دوران بلوغ
  • کلفت شدن صدا پسران در دوران بلوغ

شروع علایم بلوغ تا بزرگسالی را دوره نوجوانی می نامند که عموما دوره سنی ۱۳ تا ۱۶ سالگی را شامل می شود. این دوره زمانی است که در آن کودک به پختگی روان شناختی می رسد. نوجوان در این سن نه تنها با تغییرات جسمانی مواجه می گردد بلکه در این زمان کودک آماده ورود به دنیای بزرگسالی می گردد و تغییرات هیجانی، روان شناختی و اجتماعی را مرتبط با آن تجربه می کند.

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطلب ” عوامل موثر بر شروع علائم بلوغ ” را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه نشانه های بلوغ مطالعه فرمایید.

منبع: بیتوته. نوجوان. پزشکان بدون مرز



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

سن بلوغ

post_image

بلوغ می تواند در هر زمانی بین ۱۰ تا ۱۹ سالگی اتفاق افتد ، ولی متوسط سن بلوغ در دختران ۱۱ سالگی است و پسران یک یا دو سال بعد از آن به سن بلوغ می رسند . این تفاوتها در سن بلوغ به همان اندازه که مربوط به خود فرد است به مسایل اجتماعی هم در هر دو جنس مربوط می شود. شروع شدن پروسه بلوغ زود تر از زمان نرمالش، بلوغ زودرس نامیده می شود. بلوغ زودرس در دختران ۵ برابر بیشتر از پسران است. در سه چهارم موارد علت بلوغ زودرس مشخص نمی شود. امروزه این اختلال شایع است. در مورد سن بلوغ زودرس کمی اختلاف نظر در مورد سن بلوغ وجود دارد که این اختلاف عقیده به علت متفاوت بودن شرایط جغرافیایی، ژنتیک، تغذیه و عوامل دیگر می باشد. بیشترین توافق برای بلوغ زودرس سن کمتر از ۸ سال می باشد.

دخترانی که بلوغ زودرس دارند از نظر اخلاقی تهاجمی تر از دختران با بلوغ طبیعی هستند. مفاسد اجتماعی از جمله اعتیاد، رفتارهای ضد اجتماعی و آزار دادن والدین در این افراد بیشتر است. آرزو ها و امیدهای متفاوتی دارند و افسردگی و مشکلات در مدرسه از جمله گرفتن نمرات کم در این افراد زیاد تر است. چون در سن بلوغ دختران (قبل از بلوغ ، بلوغ جنسی ، و بعد از بلوغ) نوجوان با تغییرات و مشکلاتی مواجه می شود ،‌ باید والدین و یا آنان که به نوجوان نزدیکند به آرامی و با توضیح کافی او را در جریان این تغییرات قرار دهند .

بروز صفات ثانویه جنسی در مرحله قبل از سن بلوغ، اولین انزال ( احتلام ) یعنی خروج منی در پسران در زمان بلوغ ، آشنا کردن نوجوانان با مسایلی که در دوره بعد از بلوغ ممکن است برای آنان پیش بیاید (‌ مانند : استعمال مواد مخدر ، مشروبات الکلی ، مفاسد اجتماعی ، معاشرت و هم نشینی با دوستان ناباب و منحرف ، مشاهده فیلم های ویدئویی غیرمجاز و جنسی و … ) از مواردی است که باید در سن بلوغ به آن توجه کافی داشت .

بلوغ دیررس مشکل دیگری است که ممکن است برای برخی دختران و پسران ایجاد شود. بلوغ دیررس در پسران و دختران (تاخیر در بلوغ) هنگامی رخ می‌دهد که زمان بندی بدن برای بلوغ جنسی، دیرتر از حد معمول باشد. جای نگرانی اینجاست که ممکن است فرایند بلوغ آغاز نشود یا اینکه پس از آغاز آن، متوقف گردد.

علائم بلوغ

هورمونها باعث بروز بلوغ می شوند از حدود ۵ سال قبل از بلوغ جنسی ، میزان کمی از هورمونهای جنسی تولید و ترشح می شوند ، که این میزان به تدریج در سن بلوغ افزایش می یابد و سبب تکامل ساختمانی دستگاه تناسلی و عمل غدد جنسی در سن بلوغ می شود . هورمون های بلوغ از غده ای به نام هیپوفیز که در قاعده مغز قرار دارد و نیز از غدد جنسی ( بیضه ها در پسران و تخمدانها در دختران ) ترشح می شوند و با تأثیرگذاری بر سایر غدد و اثر متقابل بر یکدیگر سبب رشد و تکامل بیضه و سایر اعضاء تناسلی و بروز صفات ثانویه جنسی می شوند . این اثرات متقابل در تمام طول حیات باروری افراد ادامه دارد و بتدریج کاهش می یابد .

بنابراین پیدایش بلوغ بر اثر ترشح هورمونهای جنسی است که در سن بلوغ ترشح می شوند و فعالیت های هورمونی سبب بروز تظاهرات بلوغ می شود که صفات اولیه و ثانویه جنسی نامیده می شوند . صفات اولیه جنسی مربوط به مقاربت جنسی و تولید مثل در سن بلوغ است که در ارتباط با اعضای دستگاه تناسلی است و صفات ثانویه جنسی شامل رویش موی صورت و ناحیه تناسلی و بم شدن و تغییر آهنگ صدا در پسران و رویش موی ناحیه تناسلی و تغییرات اندامها در دختران است .

در سن بلوغ هورمونهای جنسی به تدریج افزایش می یابند و تغییرات بدنی را سبب می شوند . بنظر می رسد در سن ۱۶ تا ۱۷ سالگی سطح هورمون مردانه (تستوسترون) در خون خیلی زیاد می شود و سپس به آهستگی کاهش می یابد تا در افراد بزرگسال به میزان ثابتی برسد .

در معاینه فیزیکی فرد، علائم بلوغ (رشد سینه ها، رویش موهای عانه و …) در سن بلوغ دیده می شود. لازم به ذکر است که ممکن است نشانه های بلوغ با هم و به ترتیب اتفاق نیفتد و مثلاً ممکن است رشد موهای عانه اولین علامت سن بلوغ باشد در صورتیکه هنوز رشد سینه ها وجود ندارد. در مرحله بعدی کارهای پاراکلینیک شامل رادیوگرافی از مچ دست برای تعیین سن استخوانی و آزمایشات هورمون های تیروئید و تخمدان و فوق کلیه و غیره می باشد. MRI و CT برای بررسی مغز جهت رد کردن تومورهای مغزی انجام می شود. در صورتیکه توموری تشخیص داده شود، عمل جراحی ضرورت دارد. در غیر این صورت با درمان دارویی، هورمون های جنسی را کاهش داده که به دنبال آن علائم بلوغ به تاخیر می افتد. در بلوغ زودرس چون رشد استخوانی به سرعت صورت می گیرد، ممکن است باعث کوتاهی قد شود که می تواند با درمان دارویی این رشد استخوانی را متعادل کرد. اطمینان دادن به بیمار و داشتن صداقت بهترین روش است. باید والدین حمایت کافی از دختر خود بنمایند و اعتماد به نفس او را زیادتر کنند و توجه او را به رشد سریع جنسی کم کنند.

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطلب ” درمان بلوغ زودرس ” را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه بلوغ زودرس مطالعه فرمایید.

منبع: مطهر. نوجوان



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

تأخیر بلوغ

post_image

تأخیر بلوغ (delayed puberty) یا بلوغ دیررس در پسرها عبارت است از عدم شروع آن تا ۱۴ سالگی. شیوع تأخیر بلوغ در پسرها بیشتر از دخترها است. حدود ۶۰ درصد موارد، تأخیر بلوغ از نوع سرشتی است و حدود ۲۰ درصد موارد، هیپوگنادیسم ناشی از بیماری سیستمیک یا سوءتغذیه، حدود ۱۰ درصد موارد، هیپوگنادیسم ناشی از نقایص ژنتیکی یا اکتسابی محور هیپوتالاموس- هیپوفیز و حدود ۱۵ درصد موارد، هیپوگنادیسم ناشی از نارسایی گنادی اولیه موجب بلوغ دیررس می شوند.

تشخیص و درمان تأخیر بلوغ

برای تشخیص هر نوع سابقه ی بیماری سیستمیک، اختلالات تغذیه، فعالیت و ورزش مفرط، مشکلات اجتماعی و روانی الگوی غیر طبیعی رشد باید مشخص شود. در معاینه فیزیکی باید بر قد، اندازه ی دور بازو، وزن، میدان بینایی و صفات جنسی ثانویه، شامل رشد موها، حجم بیضه ها، اندازه آلت و سرخ و نازک شدن پوست بیضه تأکید کرد. بزرگتر بودن بیضه از ۲/۵ سانتی متر معمولاً نشانه ی آن است که کودک وارد دوران بلوغ شده است. اندازه گیری مقدار گنادوتروپین پایه، یا پاسخ طبیعی برای تشخیص ضرورت دارد. درمان تأخیر بلوغ با تستوسترون انانتات یا تستوسترون سیپیونات و تحت نظر پزشک متخصص غدد صورت می گیرد.

تأخیر علائم بلوغ در دخترها عبارت است از فقدان خصوصیات جنسی ثانویه تا سن ۱۳ سالگی و ۲۵ تا ۴۰ درصد موارد آن منشاء تخمدانی دارد که در این میان سندرم ترنر (Turner syndrome) اکثر آنها را تشکل می دهد. بیماری های سیستمیک (شامل بیماری سلیاک، بیماری مزمن کلیه و بیماری های غدد درون ریز، مانند دیابت و کم کاری تیرویید) ورزش مفرط، رژیم های ضدچاقی و یا اختلالات تغذیه از علل تأخیر بلوغ در دخترها  هستند. درمان به وسیله پزشک متخصص و بر اساس علل یا بیماری های ایجاد کننده بلوغ زودرس صورت می گیرد. بررسی در صورت عدم وجود علائم بلوغ در دختران بالای ۱۳ سال و پسران بالای ۱۴ سال و در صورتی که منارک در دختران سن ۱۶ سالگی اتفاق نیافتاده باشد باید انجام شود. گرفتن شرح حال دقیق و معاینه و پیگیری بیمار و انجام آزمایشات کمک کننده است.

در شرح حال از سابقه بیماریهای مزمن و سوء تغذیه، همینطور سابقه رشد و تکامل قبلی، مشکلات بویایی و سابقه فامیلی تاخیر بلوغ باید سوال شود. در معاینه پیگیری سرعت رشد سالیانه و اندازه گیری نسبت بالا تنه به پایین تنه کمک کننده است. در معاینه باید علایم بیماریهای مزمن، معاینه تیروئید و ژنیتال به صورت کامل باید انجام شود. به علایم دیس مورفیک در سندرم هایی مثل پرادر ویلی و لورنس مون بیدل نیز دقت شود. تستهای اولیه شامل آزمایشات تیروئید، پرولاکتین، گنادوتروپهای سرم و آزمایشات در رد بیماریهای مزمن و سوء تغذیه می باشند.

درمان تاخیر بلوغ در صورت CDGP که یک واریان نرمال بلوغ می باشد، معمولاً اطمینان خاطر به رشد طبیعی به بیمار و والدین می باشد. در صورتی که به علت رشد کم اعتماد به نفس کم شود می توان از دوره کوتاه درمان با استروئیدهای جنسی استفاده نمود.
درمان در علل پاتولوژیک بر حسب مورد می باشد.

برای آشنایی با ” درمان بلوغ دیررس ” بر روی لینک کلیک کنید.

منبع: کتاب بیماری های غدد



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

مراحل بلوغ جنسی طبیعی

post_image

بیش از ۹۰ درصد بلوغ جنسی طبیعی در پسران بین سن ۱۱ تا ۱۲ سالگی ودختران بین سن ۱۰ تا ۱۱ سالگی شروع میشود.

شروع بلوغ قبل از سن ۸ سالگی در جنس مونث بلوغ زودرس وبعد از سن ۱۳ سالگی بلوغ دیررس اطلاق می شود،و در پسران سن بلوغ قبل از سن ۹سالگی بلوغ زودرس وبعد از سن ۱۴ سالگی بلوغ دیررس گفته میشود.

مراحل طبیعی بلوغ

باید توجه داشت که اولین علامت بلوغ در پسران چین خوردن وتیره شدن پوست بیضه ،ودر جنس مونث جوانه پستان است،گرچه در۲۵ درصد موارد قبل از این علایم رویش موهای تناسلی به ویژه زیر بغل است ،
بلوغ نرمال به ۵مرحله اصلی بنام مراحل تانر یا(SMR)تقسیم میشود که فاصله تقریبی هر مرحله در هر دو جنس بین ۶ماه تا ۱سال است .
بقیه مراحل بلوغ نرمال به شرح زیر است.

الف- علایم بلوغ دختران

  • بزرگ شدن سینه ها(اولین علامت،به صورت جوانه پستان)
  • بزرگ شدن لوب کوچک تناسلی
  • تغییرات مخاط واژن
  • پیدایش موهای عانه (در سنین بالای ۶ سال)
  • خونریزی واژن به صورت دوره ای(پریودماهانه که پایان بلوغ است)

ب- علایم بلوغ پسران

  • بزرگ شدن بیضه( اولین علامت)
  • بزرگ شدن آلت تناسلی
  • پیدا شدن موهای عانه
  • آکنه(جوش صورت)
  • نعوظ
  • کلفت شدن صدا
  • احتلام
  • رویش موهای صورت

تدوین دکتر منشادی فوق تخصص غدد و متابولیسم کودکان



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

تشخیص بلوغ زودرس در دختران

post_image

مشاهده علائم بلوغ در دختران

در معاینه فیزیکی فرد، علائم بلوغ (رشد سینه ها، رویش موهای عانه و …) دیده می شود. لازم به ذکر است که ممکن است نشانه های بلوغ با هم و به ترتیب اتفاق نیفتد و مثلاً ممکن است رشد مو های عانه اولین علامت باشد در صورتیکه هنوز رشد سینه ها وجود ندارد.

آزمایشات تشخیصی برای بلوغ زودرس

در مرحله بعدی کارهای پاراکلینیک شامل رادیوگرافی از مچ دست برای تعیین سن استخوانی و آزمایشات هورمون های تیروئید و تخمدان و فوق کلیه و غیره می باشد. MRI و CT برای بررسی مغز جهت رد کردن تومورهای مغزی انجام می شود.

در صورتیکه توموری تشخیص داده شود، عمل جراحی ضرورت دارد. در غیر این صورت با درمان دارویی، هورمون های سکسی را کاهش داده که به دنبال آن علائم بلوغ به تاخیر می افتد. در بلوغ زودرس چون رشد استخوانی به سرعت صورت می گیرد، ممکن است باعث کوتاهی قد شود که می تواند با درمان دارویی این رشد استخوانی را متعادل کرد.

اطمینان دادن به بیمار و داشتن صداقت بهترین روش است. باید والدین حمایت کافی از دختر خود بنمایند و اعتماد به نفس او را زیادتر کنند و توجه او را به رشد سریع جنسی کم کنند.

منبع: خانواده مطهر



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

علائم غیر جسمی بلوغ

post_image

بلوغ تنها شامل تغییرات جسمی است. البته علائم بلوغ مسلما واضح‌ترین نشانه‌های بالغ شدن فرد است، اما کودکانی که در سنین ۸ تا ۱۴ سال یا بیشتر دچار چنین تغییراتی می‌شوند، دچار تغییرات اساسی دیگری هم می‌شوند که قابل دیدن نیست. این تغییرات، ناشی از جوان شدن و بزرگ شدن است.

اگر به این نکته توجه کنیم که سال‌های نوجوانی،‌ دوره‌ای خاص از رشد است و نه‌تنها از نظر فیزیکی دوران ویژه‌ای است بلکه از نظر روحی و روانی نیز مرحله‌ای بحرانی تلقی می‌شود، آن گاه متوجه خواهیم شد که چرا این دوران برای بسیاری از خانواده‌ها گیج‌کننده و توام با مشکلات خاص است.

نشانه های بلوغ غیر جسمی

  • زیاد شدن یا کم شدن بیش از حد وزن
  • مشکلات خواب
  • تغییرات سریع و جدی در شخصیت
  • تغییر ناگهانی در دوستان
  • شیطنت بیش از حد در مدرسه
  • افت نمرات درسی
  • صحبت در مورد خودکشی حتی به صورت جوک و شوخی
  • نشانه‌های استفاده از سیگار یا داروهای مخدر
  • مخالفت با قوانین موجود و مبارزه با آنها
  • هر رفتار نامناسب دیگری هم که برای بیش از۶ هفته طول بکشد، می‌تواند نشانه‌ای از مشکلات زمینه‌ای باشد.

شما می‌توانید توقع یکی دو درجه تغییر در فرزندتان را داشته‌ باشید، اما اگر فرزند شما که همیشه شاگرد اول بوده ناگهان نمره تک بگیرد، این موضوع نگران‌کننده است و باید گوش به زنگ باشید. می‌توانید در این مواقع از پزشک، روانپزشک یا یک مشاور کمک بگیرید.

منبع: تبیان



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

بلوغ جنسی زودرس در دختران

post_image

در اکثر اوقات بلوغ زودرس جنسى یک خصیصه فامیلى است که به طور طبیعى اتفاق مى افتد اما بعضى مواقع نیز در اثر یک بیمارى شدید عضوى, مثل ضایعات و تومورهاى هیپوتالاموس, مننژیت و انسفالیت ایجاد مى شود. اما در درجه اول باید بلوغ جنسى واقعى را از بلوغ جنسى کاذب تشخیص داد.
نکته مهم این است که در جریان بلوغ واقعى دوره قاعدگى به طور طبیعى انجام مى شود. وجود پولیپ روده و هیپرپیگمانتاسیون مخاطى و لکه هاى شیر قهوه اى روى پوست ـ کم کارى تیروئید یا هیپوتروئیدیسیم ممکن است عواملى براى تشخیص علائم بلوغ زودرس جنسى باشند و یا در تشخیص به ما کمک نمایند.
به هر حال تشخیص بموقع و درمان سریع بیمارى براى بیمار منافع زیادى دارد. زیرا بسیارى از کودکان مبتلا به بلوغ زودرس عاقبت به علت بسته شدن سریع اپى فیز استخوانها دچار کوتاهى قد و قامت و حتى کوتولگى مى شوند.

نشانه های بلوغ جنسی زودرس در دختران

وقتى جوانه و برجستگى سینه در دختران, قبل از ۸ سالگى ظاهر شود یا شروع عادت ماهانه قبل از ۹ سالگى باشد در واقع بلوغ جنسى زودرس اتفاق افتاده است. هنگامى که صفات ثانوى جنسى با ژنوتیپ (جنسیت ژنتیکى و غددى) فرد متناسب باشد یعنى به صورت ژنتیک زن ساز باشد و ظاهر فرد نیز دختر باشد این را اصطلاحا بلوغ جنسى زودرس همان جنس((sosexual)) مى گویند و همین حالت در پسران نیز ممکن است اتفاق بیفتد. اما اگر صفات ثانویه جنسى (ظاهر فرد) با جنسیت ژنتیکى هماهنگ نباشد یعنى به صورت مردسازى در دختران و یا زن سازى در پسران باشد مى گویند آن فرد دچار بلوغ زودرس غیر همان جنسى یا((Heterosexual)) شده است.

منبع: پارسی طب



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

تغییرات هورمونی در مرحله میانی بلوغ

post_image

علائم تغییرات هورمونی اساسا در سن بلوغ و به ویژه در زنان در دوران عادت ماهانه، دوران بارداری، پس از زایمان و در دوران یائسگی تجربه می‌شود.

 

افزیش میزان ترشح هورمونهای جنسی و اثرات ثانویه آن

۱- در دخترها : بزرگی بیشتر سینه ها – افزایش رشد موهای زهار ولی نه به حد بالغین .

۲- در پسرها : افزایش رشد بیضه و آلت – افزایش رشد موهای زهار در ناحیه زهار ولی نه به حد بالغین .

 

مهمترین تغییرات هورمونی

مهمترین تغییر که در این دوران اتفاق می افتد شامل :

۱- شروع قاعدگی در دخترها.

۲- تولید اسپرم در پسرها. (که قدرت تولید مثل را ایجاد می کند) تولید اسپرم بین ۱۱ تا ۱۵ سال ظاهر می شود.

 

سایر تغییرات این مرحله که در هر دو جنس دیده می شود:

– افزایش طول طنابهای صوتی

– بزرگ شدن غضروف عضلات حنجره و ایجاد تغییر صدا. (به خصوص در جنس مذکر) (در ۱۵ سالگی صدای کامل بالغ ایجاد می شود)

– علامت دیگر آکنه پوستی در پسرها و دخترهای جوان است و گاهی اولین علامت بلوغ است.

– مصرف اکسیژن بیشتر شده و تعداد تنفس افزایش می یابد.

– افزایش مقدار آنزیمهای بدن.

– افزایش تراکم استخوان.

– افزایش فشار خون به نسبت قبل از بلوغ.

 

 

منبع: کتاب راهنمای دیابت نوع ۱ در کودکان و نوجوانان از خانم زهرا سعید رضایی کارشناس تغذیه و خانم دکتر قائمی



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

بلوغ

بلوغ در دختران و پسران: تکامل شخصیتی، جسمی و جنسی

بلوغ دورانی طبیعی از زندگی است که در اثر هورمون‌های تولید شده در بدن شروع می‌شود و نوجوان در طی این فرآیند به فردی بزرگسال تبدیل می‌شود. دخترها و پسرها تغییرات متفاوتی را در دوران بلوغ در بدنشان تجربه می‌کنند. تغییرات بدن در دوران بلوغ ناشی از ترشح هورمون‌ها است ـ هورمون‌ها موادی شیمیایی هستند که در بدن تولید می‌شوند. این هورمون‌ها مانند پیام‌هایی شیمیایی هستند که دستور ترشح هورمون‌های دیگری را به بیضه‌ها یا تخمدان‌ها صادر می‌کنند. تمام این هورمون‌ها در کنار هم تغییرات بدن را در دوران بلوغ شروع می‌کنند.

بلوغ به یکباره رخ نمی‌دهد، بلکه فرآیندی چندمرحله‌ای است که سال‌ها طول می‌کشد. بعضی نشانه‌های بلوغ در سنین پایین مشاهده می‌شود، اما تغییرات دیگر سال‌ها بعد مشخص می‌شود. هر بدن در نوع خود منحصر به فرد است، بنابراین بلوغ برای تمام افراد یکسان نیست و هر فردی بلوغ را با سرعت خاصی تجربه می‌کند.

احساس اضطراب، هیجان و سردرگمی نیز در دوران بلوغ شایع است؛ چنانچه فرد بداند که بلوغ با چه تغییراتی همراه است، ممکن است این فرآیند کمتر برایش عجیب و ناراحت کننده باشد. صحبت و مشورت با والدین یا بزرگسالان دیگری که نوجوان به آنها اعتماد دارد، نیز می‌تواند دلگرم کننده و موثر باشد؛ گذشته از هر چیز تمام بزرگسالان نیز این دوران حساس را تجربه کرده‌اند و احتمالاً احساسات نوجوانان را به خوبی درک می‌کنند و می‌توانند توصیه‌ها و نصایح ارزشمندی ارائه دهند.

بلوغ از چه زمانی شروع می‌شود؟


علائم بلوغ در دختران

سن مشخصی برای شروع بلوغ وجود ندارد. بلوغ ممکن است در هشت سالگی شروع شود یا ممکن است تا سال‌ها بعد هم شروع نشود. بلوغ دختران در بازه سنی ۸ تا ۱۳ سالگی شروع می‌شود، اما نخستین تغییرات بلوغ غالباً در سن ۱۰ یا ۱۱ سالگی مشاهده می‌شود.

بلوغ پسران معمولاً کمی دیرتر، در بازه سنی ۱۰ تا ۱۵ سال شروع می‌شود. نخستین تغییرات بلوغ در بسیاری از پسرها معمولاً در سن ۱۱ یا ۱۲ سالگی مشاهده می‌شود.

انواع بلوغ 


سن شروع بلوغ متغیر است و با سن استخوانی بیشتر ارتباط دارد تا سن تقویمی. از انواع بلوغ می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • بلوغ جنسی (تغییرات فیزیکی و فیزیولوژیکی در بدن کودک. بلوغ جسمانی معمولاً نخستین بلوغ است.)
  • بلوغ روانی (تغییرات روانشناختی و شخصیتی در سنین نوجوانی و جوانی که باعث گذار از کودکی به بزرگسالی می‌شود.)
  • بلوغ اجتماعی (تکمیل و مشخص شدن جایگاه اجتماعی فرد در جامعه و کارکرد وی.)
  • بلوغ عقلی (توانایی درک، تشخیص و کنترل احساسات و عواطف خویش.)

مراحل بلوغ


بلوغ معمولاً پس از هشت سالگی دخترها و نه یا ده سالگی پسرها یعنی زمانی شروع می‌شود که ناحیه‌ای از مغز موسوم به هیپوتالاموس ترشح هورمون آزادکننده گنادوتروپین (GnRH) را آغاز کند. وقتی هورمون GnRH به غده هیپوفیز می‌رسد، این غده دو هورمون بلوغ دیگر، یعنی هورمون لوتئینه کننده (LH) و هورمون تحریک کننده فولیکول (FSH) را تولید می‌کند. همان‌طور که می‌دانید غده هیپوفیز غده کوچکی زیر مغز است که هورمون‌های کنترل کنندۀ دیگر غده‌های بدن را تولید می‌کند.

اتفاقات بعدی به جنسیت فرد بستگی دارد:

  • پسر: این هورمون‌ها در جریان خون حرکت می‌کنند تا به بیضه‌ها برسند و سیگنال شروع تولید اسپرم و هورمون تستوسترون را به آنها منتقل کنند.
  • دختر: هورمون‌ها به تخمدان‌ها (دو اندام بیضی شکل در سمت راست و چپ رحم) می‌روند و موجب شروع فرآیند بلوغ و آزاد شدن تخمک‌ها و تولید هورمون استروژن می‌شوند ـ هورمون استروژن موجب بلوغ بدن زن می‌شود و آن را برای بارداری آماده می‌کند.

غدد آدرنال دخترها و پسرها هم‌زمان شروع به تولید گروهی از هورمون‌ها، موسوم به آندروژن‌های آدرنال می‌کند. این هورمون‌ها موجب رشد موهای زیربغل و شرمگاهی در هر دو جنس می‌شوند.

علائم بلوغ در دختران


بدن دخترها در دوران بلوغ بزرگ می‌شود و شکل آن تغییر می‌کند. مفصل‌های ران گردتر می‌شود و کمر خوش‌تراش‌تر می‌شود و فرم مشخص‌تری پیدا می‌کند. فرج، واژن و نوک پستان‌ها نیز بزرگتر می‌شود و سینه‌ها نیز به تدریج و گاهی به صورت نامتقارن شکل می‌گیرد.

در دخترها جوانه پستانی اولین علائم بلوغ هست (۱۱-۱۰سالگی) و پس از ۱۲-۶ ماه موهای تناسلی ظاهر می شوند و در نهایت بعد از ۲ تا ۲/۵ سال پریودها(قاعدگی) آغاز می شود. اوج رشد قدی در دخترها در مر حله ۳-۲ بلوغ و اغلب بین ۱۲_ ۱۱ سالگی است ولی هر چه بلوغ زودتر آغاز شود سن اوج قد کشیدن کمتر بوده و می تواند قد نهایی را متاثر کند.

علائم بلوغ در پسرها


بدن پسرها نیز در دوران بلوغ تغییر می‌کند.

در پسر ها اولین علامت بلوغ رشد بیضه است که بطور متوسط در سن ۱۲_۱۱ سالگی رخ می دهد و اوج رشد قدی در سن ۱۴_۱۳ سالگی رخ می دهد.

شانه‌ها و قفسه سینه پسرها پهن‌تر و عضلاتشان بزرگتر می‌شود. همچنین ممکن است سینه‌هایشان در زمان متعادل شدن هورمون‌ها موقتاً ورم کند. به تدریج موهایی روی صورت و گاهی قفسه سینه پسرها پدیدار می‌شود. صدایشان بم‌تر می‌شود، بالا و پایین می‌رود یا گاهی اوقات هنگام بیان یک جمله کاملاً گوشخراش و عجیب می‌شود.

آلت تناسلی و  بیضه‌های پسرها نیز بزرگتر می‌شود و پسرهای در حال بالغ شدن نعوظ بیشتری را تجربه می‌کنند که گاهی اوقات هیچ علتی هم ندارد. بیضه‌های پسرها تولید اسپرم را معمولاً در بازه سنی ۱۱ ـ ۱۶ سال شروع می‌کند و رشد موهای شرمگاهی نیز در همین زمان آغاز می‌شود. آنها انزال را تجربه می‌کنند و یا هنگام خودارضایی به ارگاسم می‌رسند؛ برخی پسرها نیز در خواب جنب می‌شوند.

بلوغ زودرس


بلوغ زودرس یا پیش از موعدبه بلوغی گفته می‌شود که در دختران قبل از هشت سالگی و در پسران قبل از نه سالگی رخ دهد. ژنتیک، ابتلا به بعضی بیماری‌ها یا عامل‌های روانشناختی می‌تواند علت بلوغ زودرس باشد. چون بلوغ زودرس عوارضی مانند افسردگی، افزایش خطر سوءمصرف مواد و کاهش عزت نفس را به دنبال دارد، اگر نشانه‌های بلوغ زودرس را در دختران مشاهده کردید، حتماً با پزشک اطفال مشورت کنید. هرچند عوارض بلوغ زودرس در پسران به اندازۀ دختران شدید نیست، بااین حال مشاوره با متخصص اطفال همچنان ضروری است.

بلوغ دیررس


چنانچه بلوغ در دختران تا ۱۳ سالگی و در پسران تا ۱۴ سالگی شروع نشده باشد، با بلوغ دیررس مواجه هستیم. بلوغ دیررس می‌تواند به اندازه بلوغ زودرس برای کودکان ناراحت کننده باشد، چرا که کودک دوستان خود را در حال بالغ شدن می‌بیند و احساس می‌کند که از آنها عقب افتاده است. علت بلوغ دیررس غالباً ژنتیکی است و این مشکل ارثی است. البته ابتلا به بعضی بیماری‌ها نیز باعث بلوغ دیررس می‌شود. درهر حال چنانچه کودک تا زمان مشخصی به نقاط عطف رشدی مورد انتظار نرسد، باید برای ارزیابی شرایط نوجوان به پزشک اطفال مراجعه کرد.

نگرانی‌ها و رفتارهای نوجوانان


نگرانیها و رفتارهای نوجوانان در بلوغ

سال‌های نوجوانی که با رشد بدن و مسائل خاص دوران بلوغ همراه است، نوجوانان را دچار هیجان‌های شدیدی می‌کند. والدین باید اطلاعات خود را دربارۀ دغدغه‌های شایع نوجوانان، مانند درمان آکنه نوجوانی افزایش دهند، درباره رفتارهای خود آسیب رسان و اختلال‌های تغذیه‌ای مطالب مفیدی را یاد بگیرند و بدانند که اگر به دست و پنجه نرم کردن فرزند نوجوانشان با این رفتارها مشکوک شدند، باید چکار کنند.

هرچند هیچ پدر و مادری دوست ندارد که فکر کند ممکن است فرزندش روزی با این مشکلات مواجه شود، اما تمام والدین باید آگاهی خود را در زمینه چالش‌ها و مشکلات نوجوانان، مانند سوءمصرف مواد و رفتارهای خطرناک افزایش دهند. خوشبختانه اکثر نوجوانان این سال‌های پرآشوب را بدون اتفاق ناخوشایند مهمی پشت سر می‌گذارند. مطالعات نشان می‌دهد که ارتباط موثر والدین با فرزندان نوجوانشان گذراندن این دوران را برای آنها آسان‌تر می‌کند.

بلوغ و احساسات مربوط به آن


بلوغ توسط هورمون‌ها کنترل می‌شود و این هورمون‌ها علاوه بر بدن، بر روی احساسات نیز اثر می‌گذارند. هیجانات و احساسات نوجوانان در دوران بلوغ قوی‌تر و شدیدتر می‌شود. نوسانات خلقی در این دوران شایع است ـ یعنی این که احساسات نوجوان در حال بلوغ به سرعت و به طور ناگهانی تغییر می‌کند.

نوجوانان نیازها و افکار شهوانی و جنسی بیشتری را در دوران بلوغ تجربه می‌کنند و ممکن است احساس کنند که مردان، زنان یا هر دو جنس برایشان جذابیت دارند ـ گاهی اوقات به افراد دیگری ـ غالباً بزرگتر از خود علاقه‌مند می‌شوند، البته این علاقۀ شدید که اصطلاحاً کراش گفته می‌شود، موقتی است. نوجوانان مرتباً تحریک و برانگیختگی جنسی را تجربه می‌کنند. البته این احساسات احتمالاً در پی افزایش سن کمرنگ‌تر می‌شود. برخی نوجوانان برای رهایی از این تنش جنسی دست به خودارضایی می‌زنند و به کاوش در دنیای تمایلات جنسی خود می‌پردازند. عده‌ای نیز صبر می‌کنند تا این احساسات فروکش کند. هر دو حالت کاملاً نرمال است.

بلوغ می‌تواند دوران بسیار گیج کننده‌ای باشد و احساسات و هیجانات این دوران غیرقابل کنترل و افسارگسیخته به نظر می‌آید. نوجوان یک لحظه خود را در عرش می‌بیند و لحظه دیگر در دریای ناامیدی غرق می‌شود. کنار آمدن با چنین احساساتی دشوار است، اما هیچ اجباری نیست که نوجوان این احساسات را به تنهایی تحمل کند. صحبت کردن با افراد بزرگسال مورد اعتماد به نوجوان کمک می‌کند تا به احساسات خود سرو سامان بدهد. والدین، پدربزرگ‌ و مادربزرگ‌، عمه، خاله، دایی، عمو، خواهر، برادر و دیگر وابستگان نزدیک، معلم و مشاور می‌توانند نوجوان مضطرب در حال بلوغ را آرام کنند و از او حمایت کنند.

همچنین به نوجوانان توصیه می‌شود که فعالیت‌های سالم و لذتبخشی را برای کمک به مدیریت استرس و احساسات خود و تخلیه انرژی اضافی انجام دهند. ورزش، نوشتن، موسیقی، هنر یا گفتگو با دوستان روش‌های فوق‌العاده‌ای برای بیان احساسات هستند که به نوجوان کمک می‌کند تا احساس بهتری دربارۀ خود پیدا کند.

اهمیت رشد قدی در نوجوانان قبل از بلوغ 


با به پایان رسیدن بلوغ یعنی شروع قاعدگی در دخترها و مردانه شدن صدا و رویش موی صورت درپسرها که در حدود سن استخوانی ۱۴ سال در دختران و ۱۶سال در پسران است، شانس قد کشیدن بسیار ضعیف می­شود و به سن تقویمی (شناسنامه‌­ای) چندان ارتباطی ندارد. بنابراین والدین قبل از نهادینه شدن بلوغ باید به فکر اصلاح قد فرزندان باشند.

صحبت کردن با فرزندان درباره بلوغ


دخترها و پسرها می‌توانند تغییراتی را که در بدن خودشان و هم‌سن وسالانشان رخ می‌دهد، ببینند و حتی در بعضی موارد آنها را استشمام کنند. بنابراین بهتر است که هر چه زودتر با فرزندانتان دربارۀ تغییرات بدن در دوران بلوغ صحبت کنید.

وقتی نخستین نشانه‌های رشد سینه را در دخترتان دیدید یا اگر او را برای گفتگو آماده دیدید یا خودش سوالاتی را زودتر پرسید، خودتان را برای صحبت کردن با او دربارۀ اتفاقات خاص دوران بلوغ، مانند قاعدگی آماده کنید. پسرها باید قبل از ۱۲ سالگی یا در صورت بلوغ زودرس، در سنین پایین‌تر دربارۀ رشد آلت تناسلی، نعوظ و انزال شبانه بدانند. همچنین لازم است که فرزندتان را از اتفاقاتی که در دوران بلوغ برای جنس مخالف رخ می‌دهد، نیز آگاه کنید.

بهترین کار این است که این صحبت مهم و حساس را در یک جلسه انجام ندهید و مطالب را به تدریج برای فرزندتان توضیح بدهید. حالت ایده‌آل این است که توضیحاتتان را وقتی فرزندتان هنوز کوچک است و شروع به سوال کردن دربارۀ بخش‌های مختلف بدن کرده است، شروع کنید. هر بار بسته به میزان بلوغ فرزندتان و علاقه‌اش به موضوع، جزئیات بیشتری را برایش آشکار کنید.

اگر هم فرزندتان سوالی پرسید، صادقانه به او جواب بدهید. اگر احساس کردید از جواب دادن به این سوال‌ها معذب می‌شوید، جواب سوال‌ها را نمی‌دانید یا مطمئن نیستید که چطور باید دربارۀ این مسائل حساس با فرزندتان صحبت کنید، با پزشک مشورت کنید.



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد