نوشته‌ها

بلوغ زودرس با سندرم مک کون آلبرایت

post_image

بلوغ زودرس با سندرم مک کون آلبرایت همراه با دیس پلازی فیبروز چند استخوانی و پیگمانتاسیون غیر طبیعی:

سندرم مک کون آلبرایت با پیگمانتاسیون لکه ای پوست و دیس پلازی فیبروز در استخوان ها همراه است این بیماری نادر بوده و شیوع حدود یک در صد هزار تا یک در یک میلیون دارد. این بیماری از علل کلاسیک بلوغ زودرس محیطی بوده و می تواند باعث القای فعالیت هیپوفیز، تیروئید و آدرنال شود. در بلوغ زودرس با سندرم مک کون آلبرایت غدد بدن به طور خودکار فعال می شوند و این حالت در اثر جهش missense در ژن کد کننده Gs α-subunito که یک Gprotein محرک تولید cAMP است رخ می دهد و باعث تولید انکوپروتئین gsp و فعال شدن گیرنده هایی (کوتیکوتروپین FSH, TSH, ACTH و گیرنده LH) می شود که وابسته به مکانیزه cAMP است و باعث تکثیر سلولی هم می شود. چون این جهش ها سوماتیک هستند نه ژنومیک در بافت های مختلف به طور گوناگون ظاهر می شود و علائمی مختلفی را هم ایجاد می کند.

نشانه ها

بلوغ زودرس در دخترها اغلب دیده می شود. متوسط سن شروع در دخترها حدود ۳ سالگی است ولی خونریزی واژینال حتی در ۴ ماهگی و خصوصیات ثانویه جنسی حتی در ۶ ماهگی هم دیده شده است. دخترهای جوان سطوح پایین LH و FSH دارند که به تحریک GnRH جواب نمی دهد سطوح استرادیول ممکن است طبیعی یا شدیداً افزایش یافته باشد. اغلب ترشح استرادیول سیکلیک بوده و با اندازه کیست ها نسبت دارد. در پسرها بلوغ زودرس نادرتر بوده ولی در بعضی موارد گزارش شده است. بر خلاف بزرگی تخمدان در دخترها بزرگی بیضه در پسرها نسبتاً قرینه است. در پسرها بزرگی آلت و موهای پوبیس مثل بلوغ طبیعی است. بافت شناسی بیضه ها توبول های بزرگ سمینی فروس را بدون هیپرپلازی لایدیگ نشان می دهد. این یافته شبیه مراحل اولیه بلوغ است.

پرکاری تیروئید که در سندرم مک کون آلبرایت دیده می شود با بیماری گریوز تفاوت دارد. شیوع آن در دختر و پسر به یک اندازه است. گواتر معمولاً مولتی ندولار است. پرکاری تیروئید بالینی در بچه ها نادر است ولی گواتر، افزایش خفیف سطح تری یدوتیرونین (T3) سطح پایین TSH و تغییرات در سونوگرافی غده گزارش می شود. تیروئیدکتومیبه ندرت لازم می شود. در بیماران با سندرم کوشینگ یا هیپرپلازی دو طرف ندولار آدرنوکورتیکال در اوایل شیرخوارگی دیده می شود که بلوغ جنسی را به جلو می اندازد. سطوح ACTH پایین بوده و عملکرد آدرنال با دوزهای بالای دگزامتازون ساپرس نمی شود. درمان آدرنالکتومی دو طرفه است. افزایش ترشح هورمون رشد به ندرت دیده می شود و به صورت ژیگانتیسم و اکرومگالی و افزایش سرعت رشد بدون بلوغ زودرس دیده می شود.

دخترها و پسرها به یک اندازه درگیر بلوغ زودرس می شوند. سطح سرمی هورمون رشد بالاست و در خواب هم افزایش می یابد، این هورمون با TRH تقویت شده و با گلوکز خوراکی به خوبی مهار نمی شود. سطوح سرمی پرولاکتین در اغلب بیماران بلوغ زودرس افزایش یافته است ولی در کمتر از نیمی از بیماران تومور در هیپوفیز دیده می شود. اکتروتاید یا لانرئوتاید آنالوگ های طولانی اثر سوماتوستاتین بوده و در درمان هیپرسوماتروپیسم بلوغ زودرس به کار می روند. پرگنوس دراز مدت خوب است، ولی بدشکلی، شکستگی مکرر، درد و گاهی فشار روی اعصاب کرانیال می تواند در اثر ضایعات استخوانی دیده شود. از تظاهرات خارج غده ای، فسفاچوری که باعث ریکنز و استئومالاسی می شود شایع ترست. درگیری قلبی و کبدی نادر است ولی ممکن است تهدیدکننده حیات باشد (کلاستازشدید نوزادی).

درمان بلوغ زودرس با سندرم مک کون آلبرایت

در دخترها و پسرها وقتی سن استخوانی به طیف سن بلوغ نزدیک شود ترشح گنادوتروپین ها شروع می شود و پاسخ به GnRH شبیه بلوغ شده و بلوغ زودرس مرکزی به بلوغ کاذب قبلی غلبه می کند. در دخترها، قاعدگی منظم تر می شود ولی اغلب کاملاً منظم نمی شود و بارداری هم گزارش شده است. پیشرفت بلوغ در بیماران سندرم مک کون آلبرایت متغیر است. کیست های تخمدان در بلوغ زودرس اغلب خود به خود ناپدید می شوند و به ندرت آسپیراسیون و برداشتن جراحی کیست ها لازم می شود. در دخترها با ترشح مداوم استرادیول برای درمان بلوغ زودرس، می توان از موادی که در مرحله نهایی بیوسنتز استروژن اثر می کنند استفاده کرد مثل مهار کننده های آروماتاز از جمله لتروزول خوراکی و یا ترکیبات ضد استروژنی مثل تاموکسی فن و فولوسترنت که باعث محدود کردن اثر استروژنی روی بلوغ و تکامل استخوانی می شوند. ترکیبات مشابه در بلوغ زودرس پسرها هم استفاده شده است. در پسرها علاوه بر این ها از ترکیبات آنتی اندروژنی مثل اسپیرونولاکتون هم استفاده می شود. استفاده از این ترکیبات برای درمان بلوغ زودرس با سندرم مک کون آلبرایت در FDA هنوز تأیید نشده است. تاموکسی فن و فلوتامید هم ممکن است هپاتوتوکسیک بوده و دوز بالای اسپیرونولاکتون به ندرت ایجاد هیپرکالمی می کند.

درمان با آنالوگ های طولانی اثر GnRH بلوغ زودرس فقط در بیمارانی که بلوغشان از حالت مستقل از گنادوتروپین به مکانیزم وابسته به گنادوتروپین تغییر کرده مؤثر می باشد.

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطالب زیر را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه بلوغ زودرس مطالعه فرمایید.

درمان بلوغ زودرس

نشانه های بلوغ زودرس

علت بلوغ زودرس

منبع: کتاب بیماری های غدد و متابولیسم (نلسون)



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

بلوغ زودرس مرکزی

post_image

بلوغ زودرس به شروع صفات ثانویه جنسی قبل از سن ۸ سالگی در دخترها و ۹ سالگی در پسرها گفته می شود. تنوع در سن شروع بلوغ در بچه های طبیعی خصوصاً با نژادهای متفاوت تعریف بلوغ زودرس را دشوار می کند. البته این تعریف مورد استفاده اکثر پزشکان است. بسته به منبع اولیه تولید هورمون، بلوغ زودرس را به دسته های بلوغ زودرس مرکزی( وابسته به گنادوتروپین یا حقیقی) و بلوغ زودرس محیطی( مستقل از گنادوتروپین یا بلوغ زودرس کاذب) تقسیم می کنند.

بلوغ زودرس مرکزی همیشه ایزوسکسچوال بوده و در اثر فعالیت محور هیپوتالاموس – هیپوفیز – گنادهاست و بارهایی هورمون های جنسی و بلوغ پیشرونده جنسی همراه است. در بلوغ زودرس محیطی بدون فعال شدن محور هیپوتالاموس – هیپوفیز – گناد، تعدادی از صفات ثانویه جنسی ایجاد می شود. در این گروه خصوصیات جنسی می تواند ایزوسکسچوال یا هتروسکسچوال باشد. بلوغ زودرس محیطی می تواند بعداً باعث القاء محور هیپوتالاموس – هیپوفیز – گناد شده و شروع بلوغ زودرس مرکزی را تحریک کند. این نوع مرکب بلوغ زودرس، به طور شایع در هیپرپلازی ارثی آدرنال، سندرم مک کون، آلبرایت و بلوغ زودرس فامیلیال محدود به مردان دیده می شود که در آن زمان سن استخوانی به مرحله بلوغ می رسد.

علائم و نشانه ها

بلوغ زودرس مرکزی با شروع تکامل سینه ها قبل از سن ۸ سالگی در دخترها و شروع تکامل بیضه (حجم۴mL) قبل از سن ۹ سالگی در پسرها، در اثر فعال شدن زودرس محور هیپوتالاموس – هیپوفیز – گناد رخ می دهد. این حالت در دخترها ۱۰- ۵ برابر شایع تر از پسرهاست و معمولاً تک گیرند. امروزه شیوع بالای بلوغ زودرس مرکزی اییوپاتیک در دخترهای کشورهای درحال توسعه گزارش می شود. البته امکان مشخص نبودن سن تولد آنها را نیز بایستی مدنظر قرار داد. با وجودی که در حدود ۹۰% دخترها علت بلوغ زودرس مشخص نیست ولی مشکلات ساختاری اعصاب مرکزی(CNS ) در ۷۵% پسرها با بلوغ زودرس دیده می شود. علاوه بر اهمیت علت بلوغ زودرس که نیاز به دقت کافی دارد، هر بلوغ زودرس مرکزی می تواند روی رشد خطی اثر کرده و قد کودک را کوتاه کند.

در اینها بلوغ جنسی در هر سنی میتواند رخ دهد و توالی یک بلوغ طبیعی را پشت سر می گذارند در دخترها سیکلهای قاعدگی اول نامنظم تر از بلوغ طبیعی است. سیکل های اول معمولاً بدون تخمک گذاری بوده ولی حاملگی در سن ۵/۵ هم گزارش شده است. در پسرها بیوپسی بیضه نشانه ی تحریک تمام اجزای بیضه بوده و اسپرماتوژنز حتی در ۵-۶ سالگی هم دیده می شود. در دخترها و پسرها، قد، وزن و بلوغ استخوانی باعث بسته شدن زودرس اپی فیزها شده و نهایتاً قد نهایی کمتر از نرمال می شود. بدون درمان بلوغ زودرس مرکزی حدود ۳۰% دخترها و حتی درصد بیشتری از پسرها قد کمتر از صدک پنجم در بزرگسالی پیدا می کنند.

تکامل ذهنی معمولاً با سن تقویمی هماهنگ است و رفتار احساسی و تغییرات در خلق وخو، در بلوغ زودرس مرکزی شایعند ولی مشکلات جدی روانی در آنها نادر است. با وجودی که علائم بالینی متغیر است، ۳ الگوی بلوغ زودرس مرکزی مشخص شده است. اغلب دخترها(معمولاً آنها که کمتر از ۶ سالند) و اغلب پسرها دچار بلوغ بلوغ زودرس مرکزی می شوند که به صورت بلوغ سریع فیزیکی و استخوانی است و قد نهایی کوتاه دارند. برخی دخترها( با شروع بلوغ بعد ۶ سالگی) یک فرم با پیشرفت آهسته تر دارند که در آنها پیشرفت بلوغ استخوانی و رشد خطی موازی بوده و سرانجام می توانند به قد نهایی طبیعی برسند. درصد کمتری از دخترها دچار بهبودی خودبخودی بلوغ زودرس مرکزی و پسرفت در بلوغ زودرس می شوند. این تغییرات در روند بلوغ زودرس مرکزی نیاز به پیگیری دقیق و طولانی علائم بلوغ قبل از شروع هر درمانی دارد.

خواننده گرامی، پیشنهاد می شود مطالب زیر را جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه بلوغ زودرس مطالعه فرمایید.

درمان بلوغ زودرس

نشانه های بلوغ زودرس

علل بلوغ زودرس محیطی

منبع: کتاب بیماری های غدد و متابولیسم (نلسون)



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

آشنایی با بلوغ زودرس

post_image

بلوغ دوره‌ای است که طی آن صفات ثانویه جنسی به وجود می‌آیند و فرد توان باروری پیدا می‌کند. تغییرات فیزیکی در دوران بلوغ، نتیجه‌ی مستقیم یا غیرمستقیم بلوغ غده هیپوتالاموس در دستگاه عصبی مرکزی، تحریک اعضای جنسی و ترشح هورمون‌های جنسی است.

بلوغ هم مانند هر پدیده دیگری می‌تواند دچار ناهنجاری‌ها و اختلالاتی شود که یکی از آن‌ها بلوغ زودرس است که پدر و مادرها را نگران می‌کند و اگر فرزندشان دختر باشد، دست او را می‌گیرند و اولین جایی که می‌روند مطب متخصص زنان و زایمان است که اگر عاملی جدی و فیزیکی و مربوط به کارکرد اعضای حیاتی بدن موجب بلوغ زودرس شده باشد، مطب متخصص غدد معمولاً دومین ایستگاه است.

بلوغ زودرس

پیدا شدن هر علامتی از صفات ثانویه جنسی در سن کمتر از ۲ انحراف معیار از متوسط جامعه، بلوغ زودرس گفته میشود. در گذشته پیداشدن علایم بلوغ در دختران کمتر از۸ سال و امروزه در سن کمتر از۷ سال را بلوغ زودرس میگویند. در پسران ظهور علایم بلوغ در سن کمتر از۹سال را بلوغ زودرس میگویند. بلوغ زودرس در دختران در آمارهای مختلف ۵ تا ۱۰ برابر شایعتر از پسران میباشد.
در بررسی بیماران مبتلا به بلوغ زودرس باید سرعت پیشرفت مراحل بلوغ و وجود علایم بیماریهای سیستم عصبی مرکزی و علایم سایربیماریهای مزمن ایجاد کننده بلوغ زودرس(مثل سندرم مک کون آلبرایت، کم کاری غده تیروئید، هیپرپلازی مادرزادی آدرنال و نئوپلاسمهای بیضه و تخمدان و آدرنال) مد نظر باشد.

به ساده‌ترین زبان، اگر در دختری سفید پوست پیش از ۷ سالگی نشانه‌های بلوغ ظاهر شود، او دچار بلوغ زودرس شده است. این زمان برای دختران نژاد آفریقایی– آمریکایی ۶ سالگی است.
بلوغ زودرس می‌تواند عوامل فیزیکی بسیاری داشته باشد که از وجود اختلالات در کارکرد برخی اعضای بدن خبر می‌دهند که به آن‌ها نمی‌پردازیم.

ترجمه وتلخیص دکتر دهقان منشادی فوق تخصص غدد، متابولیسم ورشد کودکان – برگرفته از کتاب مرجع طب غدد ویلیامز



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

روش های درمان بلوغ زودرس

post_image

درمان داروئی باعث توقف بلوغ در انواع بلوغ زودرس محیطی و مرکزی میشود. نیاز به درمان، باید بر اساس مورد ارزیابی شود. درمان در موارد زیرانجام میشود،در مقالات دیگر به علل و عوارض بلوغ دیررس نیز می پردازیم.
۱٫ بلوغ زودرسی که منجر به کاهش قد نهایی شود. در شروع بلوغ، این کودکان افزایش رشد قد، نسبت به همسالان خود دارند ولی با بسته شد ن زودرس صفحه رشد، قد نهایی کوتاه خواهد شد.

نکته بسیار مهم این است که در مواردی که بلوغ بعد از۶تا۸ سال درجنس مونث شروع شده باشد، درمان روی قد نهایی هیچ تاثیری نخواهد داشت.

۲٫ عوامل روانی و اضطراب والدین(کودکان با بلوغ زودرس، از همسالان خود بزرگتر به نظر میرسند و این مسئله میتوا ند باعث مشکلاتی د رمدرسه و جامعه شود)

۳٫ شروع خونریزی قاعدگی قبل از ۹ سال در دختران

۴٫ در کودکان با ضایعات عضوی ( در این بیماران سیر بیماری پیشرونده است و این افراد قریب به اتفاق نیاز به درمان دارند.)

درمان بلوغ زودرس مرکزی

در موارد بدون عارضه و سایر ضایعات سیستم عصبی مرکزی که جراحی امکانپذیر نباشد از درمان دارویی استفاده میشود. بدیهی است هنگامی که افزایش LH پایه یا با تحریک وجود ندارد، این درمان کاربردی ندارد. در هر دو جنس بهترین درمان، اگونیستهای(معادلها مصنوعی) GnRH است که با تحر یک مداوم گیرند ه های GnRH به جای تحریک ضرباندا ر روی سلولهای محرک غده جنسی در هیپوفیز قدامی منجر به غیر حساس شدن این سلولها به اثر GnRH می شوند در کشور ایران نوع طویل الاثر آگونیست محرک غده جنسی با نامهای تجاری مختلف به صورت ویالهای یک دهم و ۳/۷۵ و۱۱/۲۵میلیگرمی وجود دارد.

دوز دارو۵۰تا ۶۰ میکروگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن و هر ۴ هفته یک بار به صورت عضلانی ترزیق میشود. در بسته بندی این دارو، سرنگ و سرسوزن مخصوص تزریق وجود دارد.

دارو بعد از آماده سازی بسرعت باید تزریق شود در صورت استفاده از سر سوزن دیگر یا تاخیر در تزریق ، دارو میتواند در سرنگ گیر کرده و قابل تزریق نباشد. با درمان در طی یک تا دو هفته ترشح ضرباندار FSH و LH سرکوب شده. در مدت ۴تا۲ هفته در دختران و۶ هفته در پسران استروئیدهای غدد جنسی به سطح قبل از بلوغ برمیگردد. ارزیابی دورهای هورمونهای محرک غدد جنسی سرم و استروئیدهای غدد جنسی، در اوایل، هر یک تا سه ماه و سپس با فواصل طولانیتر برای بررسی کیفیت درمان در یک آزمایشگاه معتبر انجام میشود. معاینات بالینی و سونوگرافی رحم و تخمدانها نیز با همین فواصل انجام میشود. تغییرات صفات ثانویه جنسی در۶ ماه اول درمان مشاهده خواهد شد در دختران این تغییرات شامل کوچک شد ن پستان(در صورتی که مرحله بلوغ پیشرفته باشد ممکن است با جایگزینی بافت چربی پستان کوچک نشود ) کاهش موهای عانه ، توقف عادت ماهیانه وکاهش اندازه رحم و تخمدانها در سونوگرافی است.

در پسران موهای عانه نازکتر میشوند، آکنه و سبوره پسرفت مینماید، تحریکات جنسی و رفتارهای تهاجمی نیز کاهش مییابد یا از بین می رود. افزایش سرعت رشد و پیشرفت سن استخوانی در هر دو جنس کاهش مییابد. سرعت رشد به میزان متناسب با همسالان میرسد.

طول مدت درمان مورد بحث است دراغلب موارد حداکثر تا سن استخوانی۱۱ سال و سن تقویمی۱۲تا۱۳ سال درمان ادامه می یابد.

با قطع درمان، شروع عادت ماهانه در دختران بین صفر تا ۶۰ ماه بعد رخ میدهد. در هر دو جنس در عرض یکسال بعد از قطع درمان پاسخ LHبه GnRH به سطح بعد از بلوغ میرسد. در پسران افزایش اندازه بیضه ممکن است بیشتر طول بکشد.

ترجمه وتلخیص دکتر دهقان منشادی فوق تخصص غدد، متابولیسم ورشد کودکان – برگرفته از کتاب مرجع طب غدد ویلیامز



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

علل و انواع بلوغ زودرس

post_image

انواع بلوغ زودرس

علل بلوغ زودرس را به دو دسته تقسیم بندی میکنند:
۱-مرکزی یا وابسته به هورمونهای محرک غدد جنسی ( بلوغ زودرس حقیقی)
۲- محیطی یا غیر وابسته به هورمونهای محرک غدد جنسی ( بلوغ زودرس کاذب)
بلوغ زودرس مرکزی در اثر فعال شدن زودرس محور هیپوتالاموس- هیپوفیز- غده جنسی و تحت تاثیر ترشح ضرباندا ر LHRHاز هیپوتالاموس است که منجر به ترشح ضرباندار هورمونهای محرک غدد جنسی از هیپوفیز میشود LH و FSH روی غدد جنسی اثر کرده و استروئیدهای غدد جنسی ترشح میشوند. ولی در بلوغ زودرس محیطی استروئیدهای غدد جنسی (تستوسترون در پسرها و استرا دیول در دخترا ن ) بدون فعال شدن محور فوق مستقیماً از غدد جنسی یا با منشاءغده فوق کلیه منجر به بلوغ زودرس میشوند.

علل بلوغ زودرس مرکزی

در دختران ۸۰ تا ۹۰ درصد موارد علت بلوغ زودرس مرکزی بدون علت است ولی در پسران ۵۰ درصد موارد بدون علت و ۵۰ درصد ضایعه ای در سیستم عصبی مرکزی وجود دارد. ضایعات سیستم عصبی مرکزی که باعث بلوغ زودرس مرکزی میشوند شامل: تومورهای سیستم عصبی مرکزی، هامارتوم(خال) هیپوتالاموس آنسفالیت، آنسفالوپاتی پابر جا، آبسه مغز، گرانولوم سلی یا گرانولوم سارکوئید، ضربه به جمجمه، هیدروسفالی، کیست آراکنوئید، میلومننگوسل، ضایعات، عروقی و پرتودرمانی جمجمه میباشد.

علل بلوغ زودرس محیطی

علل بلوغ زودرس محیطی در پسران

انواع هیپرپلازی مادرزادی آدرنال(بزرگ شدن مادرزادی غده قوق کلیه) از نوع کمبود- ۲۱ هیدروکسیلاز و کمبود -۱۱هیدروکسیداز از علل نسبتاً شایعتر بلوغ زودر س محیطی هستند.
تومورهای مترشحهHCG در سیستم عصبی مرکزی(ژرمینوما، تراتوما، کوریواپتیلیوما ) و خارج از سیستم عصبی مرکزی شامل (هپاتوما، تراتوما و کوریوکارسینوما،سرطان های آدرنال، آدنوم سلولهای لیدیک بیضه، تستوتوکسیکوز فامیلی و سندرم مقاومت به کورتیزول)است.

علل بلوغ زودرس محیطی در دختران

کیستهای اتونوم(خودکار) تخمدان شایعتر هستند. سایر علل شامل نئوپلاسمهای(سرطان های) مترشحه استروژن در تخمدان و آدرنال و سندرم پوتز جگر است.

علل بلوغ زودرس محیطی در هر دو جنس

در هر دو جنس، سندرم مک کون آلبرایت، کم کاری غده تیروئید و تماس اتفاقی با استروئیدهای گنادی(جنسی) با منشاء خارجی، میتواند باعث بلوغ زودرس شونددرضمن بلوغ زودرس محیطی درمان نشده میتواند با افزایش سن استخوانی باعث بلوغ زودرس مرکزی شود.

ترجمه وتلخیص دکتر دهقان منشادی فوق تخصص غدد، متابولیسم ورشد کودکان – برگرفته از کتاب مرجع طب غدد ویلیامز



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد