2

دیابت بی مزه (Diabetes insipidus)

post_image

دیابت بی مزه نوعی اختلال متابولیکی ناشی از آسیب سیستم هیپوفیز عصبی (نوروهیپوفیز) است. دیابت بی مزه با دفع مقدار بیش از حد ادرار و تشنگی بیش از اندازه مشخص می شود و علت آن، تولید یا ترشح ناقص هورمون ضد ادراری (ADH) یا ناتوانی لوله های کلیوی برای نشان دادن پاسخ به ADH است.

نشانه های دیابت بی مزه

علایم  بیماری دیابت بی مزه به ندرت، خود به خود و در اثر مصرف بیش از حد آب ایجاد می شوند. ممکن است این بیماری اکتسابی، فامیلی، با علت ناشناخته، عصبی، با منشاء کلیوی یا با عامل روانی باشد. حجم ادرار ۲۴ ساعته به بیش از ۵۰ میلی لیتر بر حسب هر کیلوگرم وزن بدن یا (بیش از ۱۰ لیتر) می رسد و در نتیجه تکرر ادرار، بی اختیاری ادرار در شب و یا ادرار بیش از حد در هنگام شب ایجاد می شود که ممکن است به اختلال خواب و خستگی یا خواب آلودگی در طول روز منجر شود. علل متعددی می توانند موجب بروز دیابت بی مزه با منشاء هیپوفیز و یا با منشاء کلیوی شوند. از شایع ترین علل دیابت بی مزه ضربه مغزی یا جراحی های انجام شده در جمجمه است.

تشخیص دیابت بی مزه با استفاده از آزمایش محرومیت آب صورت می گیرد که در اثر آن حجم ادرار، افزایش و اسمولالیته آن کاهش پیدا می کند.

درمان دیابت بی مزه در موارد خفیف بیماری ضروری نیست. در موارد شدیدتر، از وازوپرسین به شکل تزریق در داخل عضله یا اسپری بینی استفاده می شود. داروهای ادرارآور تیازیدی گاهی با تخلیه نمک، دفع ادرار را تا ۵۰ درصد کاهش می دهند.

توجه:

شیرخواران ،بچه های کوچک و افراد مسن به ویژه نسبت به عوارض خطرناک ناشی از کم آبی بدن آسیب پذیر هستند و از این رو پایش بسیار دقیق در موارد مشکوک بیماری، به ویژه پس از جراحی یا ضربه مغزی ضرورت دارد.

آشنایی با ” درمان دیابت بی مزه ” بر روی لینک کلیک کنید.

منبع: بیماری های تیرویید



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

Print Friendly, PDF & Email

پدیده داون و پدیده سوموجی در عوارض دیابت

post_image

امروزه میلیون‏ها نفر از بیماری دیابت رنج می‌برند و این در حالی است که بررسی‏ها نشان داده‌اند سن ابتلا به این بیماری روزبه‌روز در حال کاهش است. پزشکان معتقدند بهتر است تمام افراد جامعه درباره این بیماری اطلاعات لازم را داشته باشند، زیرا افزایش سطح آگاهی مردم، موجب پیشگیری از این بیماری و همچنین شناخت به موقع افراد بیمار می‌شود.

آگاهی از عوارض این بیماری به افراد مبتلا، در معرض خطر و همچنین اطرافیان آنها کمک می‌کند در پیگیری و پیشگیری بیماری همت بیشتری به خرج دهند و موجب به تعویق افتادن عوارض بیماری شوند.

پدیده داون در افراد دیابتی

در بعضی ازبیماران در ساعات اولیه بامداد، به علت ترشح شبانگاهی هورمون رشد، نیاز به انسولین افزایش مییابد. این پدیده با کاهش اثر انسولینNPH شامگاهی است، اما ممکن است در نیمه شب، در زمان حداکثر اثر آن، افت قندخون ایجاد شود. لذا بهتر است انسولین NPH شامگاهی بجای قبل از شام ، قبل از خواب تزریق گردد.

پدیده سوموجی در افراد دیابتی

به آن افزایش قند خون واکنشی نیز میگویند. در این حالت، حداکثر فعالیت انسولینNPHشامگاهی، سبب کاهش قند خون درنیمه های شب میشود. آزاد شدن هورمونهای ضد انسولینی سبب افزایش بیش از حد قند خون و هیپرگلیسمی صبحگاهی می گردد. کم شدن فعالیت انسولین و پدیده داون نیز ممکن است در ایجاد این پدیده نقش داشته باشند در مواردی که مقدار انسولین شبانگاهی نسبت به وزن بیمار از حد قابل انتظار بیشتر باشد، بویژه اگر مقدار آن در مقایسه با انسولین صبحگاهی بطور نامتناسب بالا باشد، باید پدیده سوموجی را در نظر داشت. با اندازه گیری قند خون در ساعت ۳ بامداد و یافتن کاهش قند خون میتوان این پدیده را ثابت نمود.
اهمیت تشخیص پدیده سوموجی از این جهت است که پاسخ مناسب در مقابل افزایش قند خون صبحگاهی، عکس حالت معمول میباشد. یعنی،میزان انسولینNPHشامگاهی باید به قدر کافی کاهش یابد که در نیمه شب افت قند خون ایجاد نشود.

ترجمه وتلخیص دکتر حسین دهقان منشادی فوق تخصص غدد-متابولیسم
برگرفته ازکتاب مرجع طب کودکان نلسون۲۰۱۱ وکتاب طب غدد اسپرلینگ.



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

Print Friendly, PDF & Email

روشهای درمان دیابت با انسولین

post_image

دیابت شیرین بیماری غددی- متابولیکی مزمنی است که مشخصه آن افزایش قند خون به علت کمبود ترشح، یا اختلال در عمل کرد انسولین، و یا هر دو میباشد. یکی از روش های درمان دیابت نوع یک انسولین درمانی آن است که به روش های زیر انجام می شود.

روش های انسولین درمانی

الف_ روش ۲ تزریق در روز

ساده ترین روش تجویز انسولین تزریق مقادیر معینی از آن در مواقع مشخصی از شبانه روز می باشد . در این روش از مخلوط انسولین رگولار وNPHاستفاده میشود. مقدار کلی انسولین مورد نیاز طی دو تزریق، قبل از صبحانه و قبل از شام، به کودک تزریق میگردد . شیوه صحیح آماد ه سازی و روش تزریق باید به بیمار و والدین او آموزش داده شود. در این روش دوسوًم مقدار کلی انسولین ۳۰ دقیقه قبل از صبحانه ویک سوم بقیه ۳۰ دقیقه قبل از شام تزریق میگردد. دوسوم انسولین قبل ا ز صبحانه ازNPHویک سوم آن از رگولار میباشد.
معمولاً نصف انسولین قبل از شام بصورتNPHو نصف دیگر بصورت رگولار در نظر گرفته میشود.

ب) روش بولوس- پایه(روشMDI)

در این روش سعی بر این است که تزریقات انسولین شباهت بیشتری به نحوه ترشح فیزیولوژیک نرمال انسولین در بدن داشته باشند. از روش بلوس- پایه به ۲ صورت استفاده میشود: تزریقات مکرر روزانه و تزریق مداوم زیر جلدی انسولین توسط پمپ.

ترجمه وتلخیص دکتر حسین دهقان منشادی فوق تخصص غدد-متابولیسم
برگرفته ازکتاب مرجع طب کودکان نلسون۲۰۱۱ وکتاب طب غدد اسپرلینگ.



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

Print Friendly, PDF & Email

تاثیر سوماتروپین در چربی سوزی

post_image

سوماتروپین که هورمون رشد انسانی است و برای استعمال موارد پزشکی خاص درست شده است.

سوماتروپین امروزه دارویی گران در لیست موارد مصرفی ورزشکاران می باشد، بنابراین بهتر است که با دقت بیشتر و مخصوصی مورد استعمال قرار گیرد ، البته وقتی که این مورد را از بازار سیاه تهیه می کنید باید خیلی دقت کنید . از نظر کاربرد و استعمال یک شباهت هایی با HCGدارد. انواع تولید شده تقلبی و خطرناک این دارو نیز وجود دارد که گزارش شده است.

هورمون رشد حتی خیلی حساس است و می بایستی در دمای خنک و مشخص شده نگه داری شود و سریع مورد استفاده قرار بگیرد . هورمون رشد انسانیHGHبوسیله سوماتوتروپ در غده ای که به وسیله مغز انسان در بدن دستور داده می شود ساخته می شود . سوماتوتروپ تا ۵۰% یا بیشتر در ترشح غده مربوطه به رشد و ساخت هورمون رشد که جزء مهمترین هورمون های بدن هستند، دخالت دارد. به واسطه بالا رفتن عمر تا ۶۰ سال، اغلب مردم تقریباً ۸۰% هورمون رشد در سیستم بدنشان تنبل می شود و دیگر فعالیتی ندارد.

نقش هورمون رشد در چربی سوزی

برای چربی سوزی می توانید این دارو را به صورت تزریق موضعی در بدن تزریق کنید.

قبل از اینکه وسوسه به مصرف این هورمون بشوید باید بدانید که برای افزایش حجم عضلانی استفاده یک هفته ای و دو هفته ای از این دارو تاثیر چندانی نداشته و اتلاف هزینه خواهد بود و اگر هزینه لازم برای مصرف این دارو برای دوره های نسبتا طولانی تر را ندارید آن را از همین ابتدا بی خیال شوید.  اگر چه این هورمون نیمه عمر چندانی ندارد و فورا در بدن اثر می کند ولی برای گرفتن تاثیر از این دارو در رشد تارهای عضلانی نیاز به استفاده از این دارو در دوره های چندین هفته ای حس می شود و اثر این دارو نیز به مرور در بدن رخ می نماید.

طول مصرف این دارو معمولا ۶ الی ۸ هفته ای است و دستور مصرف آن نیز همان ۴ الی ۶ واحد در روز به صورت ۵ روز تزریق و دو روز استراحت بوده است و با این دستور مصرف می توان اثرات اثرات چربی سوزی را از تزریق های موضعی گرفت و اگر این دستور مصرف را به صورت غیر موضعی که توضیح خواهم داد و با انسولین و استروئیدها ادامه دهید امید به افزایش حجم خشک عضلانی و تا حدودی تشدی کلی چربی سوزی هم امیدی واهی نخواهد بود.

منبع: مهران زرگری ، بدن سازی



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

Print Friendly, PDF & Email

هورمون AVP (ضد ادرار) و دیابت بی مزه

post_image

تشنگی زیاد، دفع مقدار زیاد ادرار رقیق و بدون رنگ (تا ۱۵ لیتر در روز)‌ و خشکی دست‌ها را می‌توان از علائم بیماری دیابت بی‌مزه نام برد. با این که گفته می‌شود این بیماری نادر است و افراد نباید نگران ابتلا به آن باشند؛ اما برخی پزشکان معتقدند گاهی شخص پس از انجام عمل جراحی مغز و هنگام بستری بودن در بیمارستان دچار این عارضه می‌شود و بیماری بیشتر گریبان خانم‌های جوان را می‌گیرد.

دیابت بی مزه و هورمون AVP (ضد ادرار)

AVP نوعی هورمون است که از پایانه‌های عصبی ترشح می‌شود و غیر از هیپوفیز خلفی در جاهای دیگر مغز نیز ترشح می‌شود، مانند مرکز تشنگی در هیپوتالاموس. به همین دلیل افراد مبتلا مدام تشنه هستند. کانال‌هایی به نام کانال‌های عبور آب در لوله‌های جمع‌کننده ادرار (توبول‌ها)‌ ناحیه عمقی نسج کلیه (مدول‌ها)‌ وجود دارند که وقتی از نظر اسمزی (املاح)‌ غلظت املاح زیاد شده، به واسطه آن در این قسمت املاح‌دار می‌شود.

در این فرآیند هورمون AVP کانال‌ها را به جداره لوله‌های جمع‌کننده ادرار (توبول‌ها)‌ می‌چسباند و براساس اسمز، آب حرکت می‌کند و وارد ناحیه عمقی نسج کلیه شده، از طریق عروق خونی جذب می‌شوند. به همین دلیل به آن، هورمون ضدادرار گفته می‌شود.

برای آن که این هورمون کار کند، باید هیپوفیز خلفی و قسمت هیپوتالاموس و نواحی عمقی نسج کلیه (مدول‌ها)‌ سالم باشند. در غیر این صورت ادرار زیاد دفع خواهد شد.تومورها، ضایعات، ضربه‌ به سر و اشعه درمانی در نواحی هیپوفیز و هیپوتالاموس در ترشح AVP اختلال ایجاد می‌کنند که می‌تواند گذرا و حتی دائمی باشد. اگر نواحی عمقی نسج کلیه بر اثر سنگ‌های کلیه، بیماری‌های مزمن کلیه، فشار خون و داروهای مختلف تخریب شود، دیگر جذب آب اتفاق نمی‌افتد.

گاهی افراد به علل مختلف، آب زیادی می‌نوشند، مثلا تشنگی زیاد بر اثر مصرف برخی داروهای اعصاب که دهان را خشک می‌کنند و فرد به جای نوشیدن روزانه ۲ لیتر آب، مجبور به استفاده ۵ الی ۶ لیتر آب می‌شود که به دنبال آن در عمق کلیه پدیده شسته شدن بر اثر ورود و خروج زیاد آب رخ می‌دهد و کاهش املاح و اختلال در جذب آب ایجاد می‌شود.

منبع: عصر ایران



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

Print Friendly, PDF & Email

داروهای دیورتیک و دیابت بی مزه

post_image

اگر سطح پتاسیم خون کاهش پیدا کند، احتمال ابتلا به بیماری دیابت تشدید می‌شود. کاهش میزان پتاسیم در خون در اثر استفاده از داروهای ادرارآور متداول برای درمان فشار خون بالا رخ می دهد.

داروهای دیورتیک از موثرترین داروهای بیماران مبتلا به فشارخون بالا هستند. این قبیل داروهای مدر باعث می شوند که حجم مایعات بدن به شدت کاهش پیدا کند که در اثر این تغییر، موادشیمیایی هم از بدن دفع می شوند و در نهایت غلظت مواد معدنی مهم و ضروری در خون از جمله پتاسیم، کاهش می یابد.

به این ترتیب برای جلوگیری از کمبود پتاسیم، محققان به افرادی که از داروهای ادرارآور برای کاهش فشارخون استفاده می کنند توصیه‌ می نمایند که موز و سایر مواد خوراکی غنی از پتاسیم را مصرف کنند. موز به لحاظ دارا بودن مقادیر زیادی پتاسیم یک منبع مناسب خوراکی به حساب می آید.

وقتی بیماران از داروهای ادرارآور استفاده می کنند از غلظت پتاسیم موجود در خون کاسته می شود، به طوری که خطر بروز دیابت تا ۵۰ درصد افزایش می یابد.

بیماران مبتلا به فشارخون نگران عوارض داروی دیورتیک نباشند. از آنجایی که داروی دیورتیک از موثرترین داروهای بیماران مبتلا به فشارخون است و نمی‌توان مصرف آن را قطع کرد، اما بسیاری از آنها نگران عارضه آن هستند که جای نگرانی ندارد. داروی دیورتیک تنها دو هفته پس از مصرف سبب پُر ادراری در مصرف‌کنندگان می‌شود که باید بیماران از این مسئله آگاه شوند و با تزریق دارویی دیگر این مسئله رفع می‌شود.

با وجودی که داروی دیورتیک موثرترین داروی این دسته از بیماران است اما چون ادارآور است، سالمندان از مصرف آن خودداری می‌کنند که باید بدانند تنها در دو هفته اول مصرفی داروی دیورتیک سبب افزایش ادارار در آنها می‌شود.

منبع: تبیان



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

Print Friendly, PDF & Email

بررسی دیابت بی مزه بر اساس هورمون های ضد ادرار

post_image

با این که گفته می‌شود این بیماری نادر است و افراد نباید نگران ابتلا به دیابت بی مزه باشند؛ اما برخی پزشکان معتقدند گاهی شخص پس از انجام عمل جراحی مغز و هنگام بستری بودن در بیمارستان دچار این عارضه می‌شود و بیماری بیشتر گریبان خانم‌های جوان را می‌گیرد.

تشنگی زیاد، دفع مقدار زیاد ادرار رقیق و بدون رنگ (تا ۱۵ لیتر در روز)‌ و خشکی دست‌ها را می‌توان از علائم بیماری دیابت بی‌مزه نام برد.

گاهی افراد به علل مختلف، آب زیادی می‌نوشند، مثلا تشنگی زیاد بر اثر مصرف برخی داروهای اعصاب که دهان را خشک می‌کنند و فرد به جای نوشیدن روزانه ۲ لیتر آب، مجبور به استفاده ۵ الی ۶ لیتر آب می‌شود که به دنبال آن در عمق کلیه پدیده شسته شدن بر اثر ورود و خروج زیاد آب رخ می‌دهد و کاهش املاح و اختلال در جذب آب ایجاد می‌شود.

هورمون ضد ادرار و دیابت بی مزه

هورمون AVP یا هورمون ضدادرار از هیپوفیز خلفی ترشح می‌شود، می‌افزاید: هیپوفیز خلفی از نسج عصبی مغز است و درواقع سلول‌هایی که AVP ترشح می‌کنند، پایانه‌های عصبی را تشکیل می‌دهند.به گفته وی،AVP نوعی هورمون است که از پایانه‌های عصبی ترشح می‌شود و غیر از هیپوفیز خلفی در جاهای دیگر مغز نیز ترشح می‌شود، مانند مرکز تشنگی در هیپوتالاموس. به همین دلیل افراد مبتلا مدام تشنه هستند.

کانال‌هایی به نام کانال‌های عبور آب در لوله‌های جمع‌کننده ادرار (توبول‌ها)‌ ناحیه عمقی نسج کلیه (مدول‌ها)‌ وجود دارند که وقتی از نظر اسمزی (املاح)‌ غلظت املاح زیاد شده، به واسطه آن در این قسمت املاح‌دار می‌شود. در این فرآیند هورمون AVP کانال‌ها را به جداره لوله‌های جمع‌کننده ادرار (توبول‌ها)‌ می‌چسباند و براساس اسمز، آب حرکت می‌کند و وارد ناحیه عمقی نسج کلیه شده، از طریق عروق خونی جذب می‌شوند. به همین دلیل به آن، هورمون ضدادرار گفته می‌شود.

اگر نواحی عمقی نسج کلیه بر اثر سنگ‌های کلیه، بیماری‌های مزمن کلیه، فشار خون و داروهای مختلف تخریب شود، دیگر جذب آب اتفاق نمی‌افتد.

منبع: عصر ایران



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

Print Friendly, PDF & Email

دیابت بی مزه به علت کم شدن ترشح هورمون های ضد ادراری

post_image

نوعی بیماری به نام “دیابت بی‌مزه” که در این بیماری به خاطر کم شدن ترشح هورمون ضد ادراری، دفع آب از بدن بسیار زیاد است به طوری که گاهی شخص مبتلا تا ۲۰ لیتر ادرار دفع می‌کند و تشنگی و نوشیدن زیاد آب را در پی دارد.

یکی از این هورمون‌ها، هورمون ضد ترشح ادرار(ADH) است. این هورمون در جریان خون رها می‌شود، به کلیه‌ می‌رسد و دستور جذب آب را می‌دهد. اگر کار این هورمون مختل شود، آب به صورت اجباری از بدن دفع می‌شود و به بیماری تبدیل می‌شود.

بیمار در نهایت دچار کم آبی می‌شود و ممکن است به حالت شوک فرو رود و در برخی مواقع، مرگ هم رخ می‌دهد.

علت دیابت بی مزه

بعضی وقت‌ها، سلول‌هایی که این هورمون را می‌سازند، آسیب می‌بینند؛ مثلاً اگر به علت تصادف یا جراحی، ضربه‌ای به مغز فرد وارد شود، هیپوفیز ممکن است آسیب ببیند و این ربطی به سن و سال ندارد و هم کودکان و هم بزرگسالان ممکن است دچار این بیماری شوند.

منبع: خانه علوم



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

Print Friendly, PDF & Email

هورمون های ضد ادراری و دیابت بی مزه

post_image

عدم ترشح هورمون آنتی دیورتیک (ضد ادرار) از غده هیپوفیز باعث به هم خوردگی میزان سدیم و آب بدن در کلیه و دفع مکرر ادرار می‌شود و بیماری دیابت بی‌مزه را به وجود می‌آورد.

هورمون آنتی دیورتیک (ADH) و دیابت بی مزه

هورمون آنتی دیورتیک (ADH) که از قسمت خلفی غده هیپوفیز ترشح می‌شود تنظیم میزان غلظت خون را به عهده دارد؛ به صورتی که میزان سدیم و آب بدن را به اندازه‌‌ای که لازم است وارد خون، و مایعات اضافی را از طریق کلیه دفع می‌کند.
چنانچه به علت مشکلات ارثی یا چاقی و یا براثر ضربه به سر ترشح این هورمون در افراد متوقف گردد، مقادیر بسیاری از آب بدن از طریق ادرار دفع و فرد به بیماری دیابت بی مزه دچار می‌شود.

دیابت به معنای لوله‌ای است که آب به طور مداوم از آن دفع می‌شود که در صورت وجود قند در ادرار دیابت قندی و درصورتی که ادرار فاقد هرگونه مواد قندی و تنها از آب تشکیل شده باشد، دیابت بی‌مزه نام می‌گیرد.

استفاده از هورمون AHD به صورت اسپری و قرص تا پایان عمر فرد جهت کنترل بیماری وی موثر است.

منبع: خانه علوم



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

Print Friendly, PDF & Email

دیابت بی مزه و هورمون آنتی دیورتیک

post_image

میزان آب پلاسما در اثر نوشیدن آب یا مواد آبکی و هم همچنین هنگام عرق کردن زیاد در هوای گرم تغییر می‌کند کلیه با توانایی ویژه تنظیم دفع آب ، میزان آن را در جهتی که موجب تثبیت مقدار آب پلاسما باشد، تغییر می‌دهند.

نقش هورمون آنتی دیورتیک در بیماری دیابت بی مزه

برای مثال ، فرض کنید که شخصی در هوای گرم شروع به ورزش کند در اثر افزایش گرمای بدن شدت عرق کردن افزایش می‌یابد. پس از مدتی از میزان آب پلاسما کاسته می‌شود. در حالی که در میزان املاح و سایر مواد خون چندان تغییری حاصل نمی‌آید. در نتیجه فشار اسمزی خون بالا می‌رود. این عمل از یکسو باعث جذب آب در اثر کیفیت اسمزی در لوله‌های پیچیده می‌شود و از سوی دیگر گیرنده‌های ویژه‌ای در هیپوتالاموس مغز به نام گیرنده‌های اسمزی را فعال می‌کند.

این گیرنده‌ها موجب می‌شوند که هورمونی به نام آنتی دیورتیک (ADH) که در هیپوتالاموس مغز ساخته می‌شود در خون ترشح شود. این هورمون وقتی از راه خون به کلیه رسید، بر روی مجرای پیچیده دور و لوله‌های جمع کننده ادرار اثر می‌کند و نفوذپذیری آنها را نسبت به آب زیاد می‌کند. فشار اسمزی مایعی که لوله‌های جمع کننده را در بر می‌گیرد نسبت به ادرار زیادتر است. در نتیجه آب موجود در ادرار تمایل به خروج از لوله را دارد. ولی معمولا جدار لوله نسبت به آب نفوذناپذیر است در حضور هورمون آنتی دیورتیک نفوذپذپری این جدار زیاد می‌شود و در نتیجه آب لوله جمع کننده ادرار را ترک می‌کند و وارد مایع بین سلولی و از آنجا وارد مویرگهای خونی می‌شود.

از اینرو تا زمانی که فشار اسمزی پلاسما به حد متعادل نرسد ترشح هورمون و جذب آب ادامه می‌یابد. به این دلیل است که در تابستان ، یا به هنگام ورزشهای شدید مقدار ادرار بسیار کم می‌شود. عکس این هنگام نوشیدن آب و مایعات دیگر صورت می‌گیرد در این موقع آب به مقدار زیاد از روده جذب می‌شود و فشار اسمزی پلاسمای خون پایین می‌آید. این امر سبب کاهش تحریک گیرنده‌های واقع در هیپوتالاموس و کم شدن ترشح هورمون آنتی دیورتیک می‌شود در نتیجه نفوذپذیری جدار لوله جمع کننده نسبتا نقصان می‌یابد و آب را از این لوله جذب نشده در ادرار باقی می‌ماند. بدین ترتیب پس از مدتی آب اضافی پلاسما از راه ادرار دفع می‌شود.

در کسانی که هورمون آنتی دیورتیک به علتی ترشح نمی‌شود روزانه مقدار زیادی آب (تا حد ۴۰ لیتر) در ادرار دفع می‌شود. این بیمار به نام دیابت بی‌مزه معروف است، زیرا میزان ادرار زیاد است. ولی برعکس دیابت معمولی یا مرض قند ، در ادرار قند وجود ندارد.
دیابت بی مزه ناتوانی کلیه برای حفظ آب بدن است که باعث ادرار زیاد و تشنگیهای مکرر خواهد شد.

منبع: تبیان



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

Print Friendly, PDF & Email