رژیم درمانی در چاقی

نیمی از مردم جهان از اضافه وزن رنج می برند،این در حالی است که شایعترین ابتلا به دیابت چاقی است.در این مرکز با تلفیق درمان طبی و دارو درمانی همراه با رژیم درمانی ،رسیدن بر وزن ایده آل و تناسب اندام را با همکاری شما مخاطب عزیز تضمین می کنیم.با داشتن وزنی متناسب و ایده آل سلامت جسم و روح خود را بیمه کنیم

چاقی  همانند سایه با ما و کودکانمان حرکت میکند

چاقی ، بیش از یک احساس نگرانی و ناخوشایندی در حیطه زیبایی است. صرف نظر از نوع نگاه ما به چاقی بعنوان یک بیماری یا تنها بعنوان یک عامل خطر ، افراد مبتلا به اضافه وزن و چاقی با طیف وسیعی از بیماریها و عوارض حاصله روبرو هستند که نیازمند اقدامات تشخیصی و درمانی دقیق و مبتنی بر شواهد علمی خواهند بود. تاثیر چاقی بر فعالیت های اجتماعی و شغلی و بطور کلی کیفیت زندگی نیز به نوبه خود بار اقتصادی – اجتماعی آن را می افزاید بطوریکه بیش از ۱۰ درصد هزینه های بهداشتی-درمانی را عوارض مستقیم و غیر مستقیم چاقی به خود اختصاص می دهد.

امروزه چاقی بعنوان یک معضل اصلی نظام سلامت به موازات دیابت قندی، اپیدمی دو قلوی قرن بیست و یکم نام گرفته اند. بطوریکه طی سه دهه گذشته شیوع چاقی در دنیا به دو برابر افزایش یافته است. ۶۵ درصد جمعیت جهان در کشورهایی زندگی می کنند که افزایش وزن و چاقی بیش از کم  وزنی باعث مرگ و میر می گردند. سالانه حدود ۸/۲ میلیون نفر از افراد بالغ دنیا بعلت چاقی دچار مرگ و میر می شوند. بعلاوه ۴۴ درصد   بار دیابت ، ۲۳ درصد بار بیماریهای ایسکمیک قلب و بین ۷ تا ۴۱ درصد بار برخی از سرطان ها به اضافه وزن و چاقی نسبت داده می شود.

افزایش روند چاقی در کودکان و نو جوانان نیز از نگرانی های ویژه سلامت جامعه محسوب می گردد. شیوع اضافه وزن و چاقی در جمعیت بالای ۲۰ سال ایران ۵۰ تا ۷۰ درصد بوده و در شهر تهران ۵۰ درصد افراد اضافه وزن داشته و ۱۵ تا ۲۰ درصد در مرز چاقی قرار می گیرند.

چاقی نتیجه یک واکنش پیچیده بین استعداد ژنتیکی محیط زیست و عوامل رفتاری در یک فرد است. عدم داشتن الگوی تغذیه ای صحیح که به سبب آن باعث مصرف غذا های پر کالری توسط کودکان وسایر افراد جامعه میگردد و همچمین داشتن یک زندگی کم تحرک مهمترین عامل اپیدمی چاقی در ایران و حتی در دنیا می باشد. با این وجود بروز و استمرار چاقی چند علیتی بوده و مداخلات غیر کاربردی برای پیشگیری و درمان آن امیدوار کننده نیستند.  آگاهی والدین و سایر افراد پر خطر نظیر کودکان،مادران باردار و شیرده ، افراد دارای مشاغل بدون تحرک  ، بانوان دارای اختلالات تیروییدی جهت پی بردن به عوامل زمینه ساز ، بروز و استمرار چاقی و شناخت هر چه بیشتر بیماریزایی و مداخلات درمانی مرتبط با  چاقی و ارائه راهکار های درمانی مناسب و اصلاح رفتارها و فراهم نمودن زمینه های سبک سالم شیوه زندگی بخصوص در کودکان و نو جوانان تاثیرات قابل توجه ای در پیشگیری از بروز چاقی  ، بیماریهای تیروییدی , دیابت ،فشار خون، تناسب اندام ، تنبلی تخمدان و ….. و روند رو به افزایش آن در کشور فراهم می سازد.

 کیلینیک فوق تخصصی تغذیه و رژیم در مانی  (یکی از ۱۳ کیلینیک آماده ارائه خدمات درمانی) این مرکز فوق تخصصی غدد ، متابولیسم  و رشد کمک قابل ملاحظه ای در راستای مهار چاقی و پیشگیری از بهم خوردگی  تناسب اندام و همچنین سایر بیماری های ناشی از چاقی خواهد نمود.



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

پرکاری تیروئید: علائم، عوارض و درمان

پرکاری تیروئید (یا هایپرتیروئیدی) یک بیماری نسبتاً رایج هورمونی است و زمانی اتفاق می‌افتد که هورمون تیروئید بیش‌ از اندازه در بدن وجود داشته باشد.

احتمال داشتن غده تیروئید پرکار در زنان ده برابر بیش‌تر از مردان است. علائم این بیماری در هر سنی، حتی کودکی، آغاز می‌شوند، اما در اکثر موارد، علائم بیماری زمانی بین سن ۲۰ تا ۴۰ سالگی شروع می‌شوند. پرکاری تیروئید اغلب در سفیدپوستان و آسیایی‌ها اتفاق می‌افتد.

1

علائم پرکاری تیروئید

یک تیروئید پرکار (هایپرتیروئیدی) علائم و نشانه‌های بسیاری دارد، اما بعید است تمامی آن‌ها در شما پدیدار شود. اگر مبتلا به پرکاری تیروئید (هایپرتیروئیدی) باشید، ممکن است برخی از علائم زیر را تجربه کنید:

  • بیش‌فعالی
  • نوسانات خلقی از قبیل اضطراب، تحریک‌پذیری و ناآرامی
  • دشواری خواب (بی‌خوابی)
  • احساس خستگیدائمی
  • ضعف عضله
  • مدفوع و ادرار مکرر
  • چربی‌های اضافه در مدفوع که می‌تواند باعث شود مدفوع چرب شده و به‌سختی با آب پاک شود (اسهال چرب)
  • حساسیت به گرما و تعریق مفرط
  • کاهش وزن غیرقابل توضیح و غیرمنتظره علی‌رغم افزایش اشتها (اگرچه در تعداد اندکی از موارد، افزایش اشتها می‌تواند منجر به افزایش وزن شود)
  • پریودهای بسیار نامرتب و خفیف، یا توقف کامل پریود
  • ناباروری
  • از دست دادن علاقه به رابطه جنسی

اگر دیابت داشته باشید، ممکن است علائم دیابتتان، از قبیل تشنگی و خستگی، درنتیجه پرکاری تیروئید وخیم‌تر شود.

 چه موقع باید به پزشک مراجعه کنیم؟

در صورت مشاهده هرکدام از موارد بالا به پزشکتان مراجعه نمایید. ممکن است این علائم نشانه پرکاری تیروئید نباشند، اما درهرصورت نیازمند بررسی‌های بیشتر هستند.

تهیه لیستی از علائم مشاهده‌شده در شما، می‌تواند در تعیین و تشخیص صحیح بیماری، مفید واقع شود.

علل پرکاری تیروئید

پرکاری تیروئید زمانی اتفاق می‌افتد که غده تیروئید شما بیش‌ازحد هورمون‌های غده تیروئید، یعنی تیروکسین یا تری‌یدوتیرونین، را تولید کند.

تولید بیش‌ازحد هورمون‌های غده تیروئید می‌تواند درنتیجه بیماری‌هایی باشند که در ادامه به آن‌ها می‌پردازیم.

بیماری گریوز

بیماری گریوز، رایج‌ترین علت پرکاری تیروئید است. این بیماری می‌تواند در خانواده‌ها شیوع داشته و در هر سنی اتفاق افتد، اگرچه اکثراً در زنان با سن ۲۰-۴۰ سال رایج است. افراد سیگاری بیشتر مستعد ابتلا به بیماری گریوز خواهید بود.

بیماری گریوز یک بیماری خودایمنی است. در بیماری‌های خودایمنی دستگاه ایمنی چیزی را در بدن با یک ماده سمی اشتباه گرفته و به آن حمله می‌کند. در بیماری گریوز، بدن به غده تیروئید حمله می‌کند، که منجر به تولید بیش‌ازحد هورمون‌های تیروئید می‌گردد؛ اینکه چه عاملی موجب تحریک سیستم ایمنی بدن برای انجام این کار می شود، مشخص نیست. تصور می‌شود، مانند بسیاری از بیماری‌های خودایمنی، دلیل این امر، دخالت ترکیبی از عوامل ژنتیکی و محیطی باشند.

اگر مبتلا به بیماری گریوز باشید، ممکن است چشمانتان نیز تحت تأثیر قرار گیرند، که منجر به احساس ناراحتی در چشم و دوبینی می‌شود. این پدیده با نام افتالموپاتی گریوز نیز شناخته می‌شود. چشم‌ها در این حالت متورم شده و برجسته می‌شوند.

 ندول‌های تیروئید

امکان اینکه توده‌هایی در غده تیروئید رشد کنند وجود دارد. چنین توده‌هایی ندول خوانده می‌شوند. دلیل ایجاد ندول‌ها مشخص نیست، اما آن‌ها معمولا غیر سرطانی (خوش خیم) هستند.

بااین‌حال، ندول‌ها می‌توانند حاوی بافت غیرعادی تیروئیدی باشند، که روی تولید طبیعی تیروکسین یا تری‌یدوتیرونین تأثیر گذاشته و در نتیجه منجر به پرکاری تیروئید می‌شوند. ندول‌هایی که محتوی بافت غیرعادی تیروئیدی باشند تحت عنوان ندول‌های سمی توصیف می‌شوند. ندول‌های سمی تیروئید تقریباً عامل یکی از هر ۲۰ مورد پرکاری تیروئید می‌باشند.

مکمل‌های ید

ید موجود در غذایی که می‌خورید توسط غده تیروئید برای تولید هورمون‌های تیروئید تیروکسین و تری‌یدوتیرونین، مورداستفاده قرار می‌گیرد؛ اما دریافت ید اضافی از مکمل‌ها ممکن است باعث شود غده تیروئیدتان بیش‌ازاندازه تیروکسین یا تری‌یدوتیرونین تولید کند.

این پدیده با نام هایپرتیروئیدی (پرکاری تیروئید) ناشی از ید شناخته می‌شود، همچنین در برخی موارد از این بیماری با عنوان پدیده جاد بازدو (JOD-Basedow) یاد می‌شود. این بیماری معمولاً زمانی رخ می‌دهد که شما از پیش در غده تیروئیدتان ندول داشته باشید.

آمیودارون

آمیودارون نوعی دارو است که به‌عنوان یک داروی ضد آریتمی معروف است، که به کنترل ضربان قلب نامنظم (فیبریلاسیون دهلیزی) کمک می‌کند. اگر شما در غده تیروئیدتان ندول‌های غیر سمی داشته باشید، استفاده از آمیودارون، به دلیل داشتن ید، می‌تواند منجر به هایپرتیروئیدی (پرکاری تیروئید) شود.

آمیودارون، از طریق آسیب‌رسانی شدید به بافت تیروئید، می‌تواند منجر به‌نوعی تیروئید پرکار (هایپرتیروئیدی) شود که معمولاً شدیدتر بوده و درمانش سخت‌تر می‌باشد. این نوع از پرکاری تیروئید (هایپرتیروئیدی) را هایپرتیروئیدی ناشی از آمیودارون می‌خوانند.

سرطان فولیکولار تیروئید

در موارد نادری، تیروئید پرکار می‌تواند درنتیجه سرطان تیروئید، که در فولیکول‌های تیروئید شما آغاز می‌شود، ایجاد شود. اگر سلول‌های سرطانی موجود در غده تیروئید، شروع به تولید تیروکسین با تری‌یدوتیرونین کنند، امکان دارد این پدیده اتفاق افتد. این پدیده همچنین با نام سرطان عملکردی (functioning) تیروئید شناخته می‌شود.

 تشخیص تیروئید پرکار

تشخیص بیماری پرکاری تیروئید ممکن است بر اساس علائمی که در شما بروز می‌کند، صورت گرفته و نتایج آزمایش‌های انجام‌شده روی خون، تعیین می‌کنند که غده تیروئید شما چقدر خوب عمل می‌کنند. این آزمایشات به آزمایش عملکرد تیروئید معروف هستند.

آزمایش تیروئید

پزشک شما نمونه‌ای از خونتان را گرفته و آن را برای تعیین سطوح زیر می‌آزماید:

  • هورمون محرک تیروئید (TSH)
  • تیروکسین و تری‌یدوتیرونین (هورمون‌های تیروئید)

TSH در غده هیپوفیز، در مغزتان، ساخته می‌شود و تولید تیروکسین و تری‌یدوتیرونین را کنترل می‌نماید.

  • اگر سطح تیروکسین و تری‌یدوتیرونین در خون شما نرمال باشد، غده هیپوفیزتان سطح نرمالی از TSH را آزاد می‌کند. هنگامی‌که تولید هورمون تیروئید بیش‌ازاندازه شود، غده هیپوفیز آزادسازی TSH را متوقف می‌نماید.
  • اگر سطح تیروکسین و تری‌یدوتیرونین افت کند، غده هیپوفیز، TSH بیشتری تولید می‌کند تا سطح این هورمون‌ها را بالا برد.

چنانچه مبتلا به تیروئید پرکار باشید، آزمایش تیروئید نشان خواهد داد که سطوح TSH در خونتان همواره پایین‌تر از حالت عادی است. سطح پایین TSH بدین معناست که غده تیروئید شما پرکار بوده و احتمالاً بیش‌ازاندازه هورومون‌های تیروئید می‌سازد. این اولین بخش آزمایش تیروئید است.

سپس پزشکتان سطح تیروکسین و تری‌یدوتیرونین خون شما را می‌سنجد. اگر مبتلا به تیروئید پرکار باشید، سطح هر دو هورمون در خون شما بالاتر از حالت عادی خواهد بود.

 درمان تیروئید پرکار

چندین روش درمانی برای درمان تیروئید پرکار موجود است. بهترین طرح برای شما بسته به علائمی که دارید و علت بروز این بیماری در شما، و اینکه کدام گزینه درمانی برای شما راحت‌تر است، انتخاب می‌شود.
دکتر منشادی، از اینکه شما از تمامی خطرات، مزایا و اثرات جانبی هرکدام از روش‌های درمان آگاه شوید، اطمینان حاصل خواهد کرد. در هرکدام از روش‌های درمانی بالا، توازنی بین میزان خطرات و مزایا برقرار است. دکتر منشادی، در مورد روش درمانی که می‌تواند برای شما مناسب باشد، با شما گفت و گو خواهند کرد. هدف نهایی در درمان پرکاری تیروئید (هایپرتیروئیدی)، کاهش هورمون های تیروئید به گونه ای است که تعادلی سالم در بدن شما برقرار شود. برقراری این تعادل برای توانایی بدن شما برای ارائه بهترین عملکرد، حیاتی است.

اگر تشخیص داده شود که شما مبتلا به پرکاری غده تیروئید (هایپرتیروئیدی) هستید، پزشکتان شما را به یک متخصص بیماری‌های هورمونی (متخصص غدد) ارجاع خواهد داد تا طرح درمانتان را آماده نماید.

پرکاربردترین درمان‌ تیروئید در زیر آورده شده‌اند.

تیوآمیدها

تیوآمیدها، از جمله کاربی‌مازول و پروپیل‌تیواوراسیل، درمان‌های معمول هستند. آن‌ها نوعی دارو هستند که تولید مقادیر اضافی تیروکسین و ترییدوتیرونین را در غده تیروئید شما متوقف می‌سازند.

ازآنجاکه تیوآمیدها، به‌جای اثر گذاشتن روی سطوح فعلی هورمون‌های تیروئید، روی تولید آن‌ها اثر می‌گذارند، می‌بایست چند هفته (معمولاً بین چهار تا هشت هفته) از مصرفشان بگذرد تا شاهد بهبودی باشید. زمانی که تولید هورمون‌های تیروئید تحت کنترل قرار گیرد، متخصص شما به‌تدریج میزان مصرف دارویتان را کم خواهد نمود.

بلوک کننده‌های بتا

بلوک کننده‌های بتا، مثل پروپرانولول یا آتنولول، می‌توانند برخی علائم تیروئید پرکار، از قبیل رعشه (تکان خوردن و لرزیدن)، ضربان قلب سریع و بیش‌فعالی را از بین ببرند.

ممکن است پزشک متخصص شما، در خلال تشخیص بیماری یا تا وقتی‌که تیوآمید غده تیروئیدتان را تحت کنترل بگیرد، بر ایتان یک بلوک کننده بتا تجویز کند؛ اما اگر آسم داشته باشید، بلوک کننده‌های بتا برای شما مناسب نخواهند بود. بلوک کننده‌های بتا در برخی موارد می‌توانند موجب بروز اثرات جانبی شوند، از قبیل:

  • احساس تهوع
  • احساس خستگی دائمی
  • سردی دست‌ها و پاها
  • مشکلات خواب، گاهی اوقات همراه با کابوس

 درمان با ید رادیواکتیو

درمان با ید رادیواکتیو شکلی از رادیوتراپی است که برای درمان انواع زیادی از تیروئید پرکار مورداستفاده قرار می‌گیرد. ید رادیواکتیو، غده تیروئید شما را منقبض کرده و مقدار هورمون تیروئیدی که این غده می‌تواند تولید کند را کاهش می‌دهد.

درمان ید رادیواکتیو یا به شکل شربت و یا به شکل کپسولی بلعیدنی در اختیار بیمار قرار می‌گیرد. دُز رادیواکتیویته ید رادیواکتیو بسیار پایین بوده و مضر نیست.

درمان ید رادیواکتیو برای اشخاصی که مشکلات بینایی، از قبیل دوبینی یا چشم‌های برجسته (بیرون زده)، دارند و همچنین زنان باردار یا شیرده مناسب نیست.

جراحی

جراحی برای برداشتن همه یا بخشی از غده تیروئید، تحت عنوان تیروئیدکتومی کامل یا جزئی شناخته می‌شود. جراحی یک درمان دائمی برای پرکاری تیروئید عودکننده می‌باشد.

اگر غده تیروئیدتان به‌شدت متورم شده باشد (گواتر بزرگ) و در گردنتان ایجاد مشکل کند، پزشک متخصص به شما جراحی را پیشنهاد خواهد کرد.

سایر دلایل جراحی عبارت‌اند از:

  • شخص باردار بوده و قادر به مصرف تیوآمیدها نباشد، یا میلی به این کار نداشته باشد، درنتیجه نتواند از طریق درمان ید رادیواکتیو درمان شود.
  • شخص مبتلا به شکل شدیدی از افتالموپاتی گریوز باشد.
  • پس از یک دوره موفق درمان با تیوآمیدها، علائم بیماری بازگردند (عود کنند).

به‌طورمعمول توصیه می‌شود که کل غده تیروئید برداشته شود، چراکه این بدان معنا خواهد بود که احتمال عود بیماری به‌هیچ‌وجه وجود نخواهد داشت. اما در این صورت شما برای جبران فقدان غده تیروئیدتان تمام عمر مجبور به مصرف دارو خواهید بود، این داروها مشابه داروهایی خواهند بود که برای درمان کم‌کاری غده تیروئید استفاده می‌شوند.

 عوارض پرکاری تیروئید

عوارض متعددی می‌تواند در کنار پرکاری تیروئید (هایپرتیروئیدی) اتفاق افتد، به‌خصوص اگر این بیماری درمان نشود.

 افتالموپاتی گریوز

اگر شما مبتلا به بیماری گریوز باشید، ممکن است مشکلاتی در چشمانتان داشته باشید. این پدیده تحت عنوان افتالموپاتی گریوز شناخته می‌شود و تصور می‌شود که به سبب حمله اشتباهی سیستم ایمنی به بافت چشم‌ها ایجاد شود. این پدیده برای یک نفر از هر ۲۰ نفری که مبتلا به بیماری گریوز هستند، اتفاق می‌افتد.

علائم افتالموپاتی گریوز عبارتند از:

  • احساس خشکی و ریگ‌دار بودن در چشم
  • حساسیت به نور (فوتوفوبیا)
  • اشک بیش‌ازحد
  • دوبینی
  • اندکی از دست دادن بینایی
  • احساس فشار در پشت چشم‌ها

در موارد شدیدتر، ممکن است چشم‌ها آشکارا از کاسه چشم بیرون بزنند.

اگر مبتلا به افتالموپاتی گریوز باشید، احتمالاً برای درمان به یک متخصص چشم (چشم پزشک) ارجاع داده خواهید شد.

گزینه ­های درمان عبارت‌اند از:

  • قطره‌های چشمی برای کم کردن علائم
  • عینک‌های آفتابی برای محافظت از چشم‌ها در برابر نورهای شدید
  • کورتیکواستروئید برای کاهش التهاب
  • رادیوتراپی
  • جراحی

 بحران تیروئیدی

عدم تشخیص و یا عدم کنترل صحیح پرکاری تیروئید، می‌تواند به واکنش‌های نادر اما وخیمی به نام بحران تیروئیدی منجر شود. این پدیده در یک نفر از هر ۱۰۰ نفر مبتلا به غده تیروئید پرکار مشهود است.

بحران تیروئیدی عبارت است از گسترش شدید و ناگهانی علائم ناشی از سوخت‌وساز بیش‌ازحد، که اغلب ناشی از محرک‌هایی از قبیل موارد زیر است:

  • عفونت
  • بارداری
  • استفاده نکردن از داروها طبق دستور
  • آسیب به غده تیروئید، مثل مشت به گلو

علائم بحران تیروئیدی عبارت‌اند از:

  • ضربان قلب بسیار شدید (بیشتر از ۱۴۰ ضربه در دقیقه)
  • تب (دمای بالاتر از ۳۸C/100.4F)
  • از دست دادن آب بدن، همراه با اسهال و استفراغ
  • زردی – زرد بودن پوست و چشم
  • آشفتگی شدید و سردرگمی
  • توهم – دیدن یا شنیدن چیزهایی که واقعی نیستند
  • روان‌پریشی، نداشتن قدرت گذاشتن تمایز بین واقعیت و تخیل
  • تعرق مفرط
  • درد قفسه سینه
  • ضعف عضلانی

بحران تیروئیدی یک فوریت پزشکی است. اگر فکر می‌کنید شما یا کسی که تحت مراقبت شما قرار دارد متحمل این عارضه شده است، باید با ۱۱۵ تماس بگیرید.



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

کم کاری هیپوفیز

مقدمه و تعریف

کم کاری هیپوفیز شایعترین بیماری غدد درون ریز همراه با کوتاهی قد میباشد ۲۵٫ درصد کودکان با قد کمتر از ۳ انحراف معیار(SDS )از قد طبیعی کمبودهورمون رشد دارند. شیوع نقصان هورمون رشد ۱ در۳۵۰۰تا۴۰۰۰تولد زنده است. در هر حال کمک اری هیپوفیز اختلال نسبتاغیرشایعی در دوران کودکی است و در جریان این اختلال کمبود هورمون رشد به تنهایی(۵۰تا۷۰درصد موارد) یا همراه با کمبود سایر هورمونهای غده هیپوفیز در زمینه بیماری هیپوفیز یا هیپوتالاموس ایجاد میشود و بر اساس نوع کمبود هورمونی، علائم ایجاد شده متغیر خواهد بود.

علل

از علل کم کاری هیپوفیز میتوان به علل اکتسابی، ژنتیک و موارد نامشخص اشاره کرد. علل اکتسابی در کودکان و به خصوص بالغین شایعتر بوده و شامل اشعه، ضایعات التهابی و ارتشاحی و خودایمنی و بعد از جراحی و ضربه وکم کاری تیروئید می باشد . از علل ژنتیک موتاسیون در ژ ن PROP-1شایعترین علت مادرزادی کمبود چند هورمونی هیپوفیز میباشد.

تشخیص

تشخیص کم کاری هیپوفیز بر اساس تاریخچه، معاینه بالینی و استفاده از یافته های آزمایشگاهی و پرتوشناسی می باشد . یافته های قابل انتظار کمبود هورمون رشدشامل مواردزیر میباشد.

الف-تاریخچه

دوران نوزادی

  • خفگی هنگام تولد
  •   وضعیت سر جنین هنگام تولد
  •   زردی طولکشیده و سیانوز(کبودی) و آپنه(ایست تنفسی) وتشنج و افت قند خون نوزادی

 سنین بالاتر

  • سردرد
  • دو بینی
  • اختلال بینایی
  • پرنوشی
  • پر ادراری
  • عدم افزایش رشد قدی مناسب
  • شرح حال از رادیوتراپی
  • شرح حال از عفونت سیستم عصبی مرکزی
  • شرح حال از ضربه به سر
  • علایم ناشی از تومور داخل جمجمه
  • علایم ناشی از کمبود هورمو ن های دیگر هیپوفیز
  • تاریخچه مثبت کمبود هورمون رشد درخانواده

ب-معاینه بالینی

معاینه جمجمه ای- صورتی

یافته ها

  • شکاف کام و لب
  • وجود دندان پیشین نوزادی
  • جمجمه گرد
  • پل بینی فرورفته
  • بینی کوچک
  • پیشانی برجسته
  • گردن کوتاه
  • چشمهای برجسته
  • حنجره کوچک
  • صدای زیر

رشد و تکامل

  • در بدو تولد طبیعی ولی در یک سالگی ممکن است قد زیر ۴ انحراف معیار از قد طبیعی باشد.
  • کاهش سرعت رشد قدی
  • وزن برای قد طبیعی ولی هر دو به نسبت سن کاهش یافته اند
  • دستها و پاها کوچک
  • ظاهر خپل

ظاهر اندامهای جنسی

  •       کوچکی آلت تناسلی
  •       اندام جنسی کوچک برای سن
  •       تاخیر در صفات ثانویه جنسی

یافته های آزمایشگاهی و پرتوشناسی

  •  کاهش سطح سرمی IGF1و IGFBP3
  • کاهش ترشح هورمون رشد در دو تست تحریکی هورمون رشد
  •   تاخیر سن استخوانی
  •   کلسیفیکاسیون ناحیه زین ترکی در گرافی یا سیتی اسکن سر
  • ارزیابی ارتفاع و حجم هیپوفیز و وجود هیپوفیز خلفی نا به جا

نکات مهم

  • علایم کمبود هر کدام از هورمونهای هیپوفیز علایم کمکاری ارگانهای هدف میباشد.
  • در اینجا علایم کمبود هورمون رشد ذکر شده است و علایم ناشی از کمبود سایر هورمونها در مباحث مربوطه ذکر خواهد شد.
  •   بعضی از علایم، مربوط به بیماری زمینهای مانند علایم ناشی از تومورها میباشند
  • عملکرد طبیعی غده تیروئید جهت تولید هورمون رشد لازم است بنابراین همیشه باید قبل از انجام تستهای تحریکی هورمون رشد،هورمونهای تیروئید بررسی گردند.

 تشخیص

سرعت رشد قدی کمتر از ۵ سانتیمتر در سال با قد کمتر از ۲ انحراف معیار از قد طبیعی و تاخیر سن استخوانی ۲ سال و بیشتر نسبت به سن وجنس، کمبود هورمون رشد را مطرح مینماید. کمبود اکتسابی هورمون رشد در هر سنی ممکن است رخ دهد و در صورت شروع حاد آن ممکن است قد کودک در محدوده طبیعی باشد بنابراین شک بالینی قوی جهت اثبات این کمبود مهم است، زیرا تستهای آزمایشگاهی به اندازه کافی اختصاصی نیستند. بعد از رد کم کاری تیروئید تعیین سطوح سرمی  IGFBP3 و IGF1 دو تست تحریکی هورمون رشد انجام میگردد و در آنهایی که ضایعه  مشخص سیستم عصبی مرکزی و یا شرح حال مثبت از دریافت اشعه و یا یک نقص مادرزادی دارند، انجام یک نوبت تست تحریکی هورمون رشد جهت تشخیص کمبود آن کافی است.



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

کم کاری تیروئید: علائم، عوارض و درمان

بیماری کم‌کاری غده تیروئید (هیپوتیروئیدیسم) هنگامی رخ می‌دهد که غده تیروئید هورمون کافی تولید نمی‌کند. کم کاری تیروئید ممکن است هم در مردان و هم زنان بروز کند، اما در زنان شایع‌تر است. کم کاری تیروئید در کودکان نیز شایع می باشد . حدوداً از هر ۳۵۰۰-۴۰۰۰ نوزاد، یک نفر با بیماری کم‌کاری تیروئید (کم‌کاری مادرزادی تیروئید) متولد می‌شود.

1

Capture

  تعداد زیادی از بیماران دارای علائم هیپرتیروئیدی، جهت درمان  به کلینیک دکتر منشادی مراجعه می‌کنند. دکتر منشادی برای درمان این بیماران، صرفاً به تست‌های آزمایشگاهی اکتفا نمی‌کند. بلکه با انجام کامل‌ترین ارزیابی از بیمار، بی‌خطرترین و مؤثرترین روش درمان را برای کم‌کاری تیروئید ارائه می‌نماید. در صورت دارا بودن هر یک از علائم زیر با ما تماس بگیرید تا برای مشاوره کامل با دکتر منشادی، جلسه‌ای برای شما تعیین نماییم.

علائم کم‌کاری تیروئید

ازآنجاکه بسیاری از نشانه‌های کم‌کاری غده تیروئید (هیپوتیروئیدیسم) مشابه علائم سایر بیماری‌هاست، این عارضه به‌آسانی ممکن است با بیماری‌های دیگر اشتباه گرفته شود.

علائم آن معمولاً به‌آرامی پیشرفت می‌کند، ازاین‌رو ممکن است به مدت سال‌ها از وجود این عارضه پزشکی بی‌خبر باشید.

علائم شایع آن عبارت‌اند از:

  • خستگی
  • حساس بودن نسبت به سرما
  • افزایش وزن
  • یبوست
  • افسردگی
  • کندی حرکات و افکار
  • درد عضلانی و ضعف
  • گرفتگی عضلانی
  • پوست خشک و پوسته‌پوسته
  • شکنندگی موها و ناخن
  • از دست دادن میل جنسی
  • درد، بی‌حسی و احساس سوزن سوزن شدن در دست و انگشتان (سندرم تونل کارپال)
  • دوره‌های قاعدگی نامنظم یا شدید

افراد مسن مبتلا به کم‌کاری غده تیروئید ممکن است دچار مشکلات حافظه و افسردگی گردند. کودکان مبتلا به این عارضه نیز ممکن است رشد کندتری نسبت به سایر کودکان داشته باشند. این عارضه در نوجوانان می‌تواند سبب بلوغ زودرس گردد.

در صورت مشاهده هرکدام از این نشانه‌ها، به پزشک مراجعه کرده و درخواست انجام آزمایش برای تشخیص کم‌کاری غده تیروئید نمایید.

علائم ثانویه کم‌کاری تیروئید

 بعید است که علائم ثانوی کم‌کاری غده تیروئید در شما بروز کند، زیرا این عارضه معمولاً پیش از بروز علائم جدی‌تر، شناسایی می‌گردد.

علائم ثانوی کم‌کاری تیروئید عبارت‌اند از:

  • صدای بم و خشن
  • چهره پف‌آلود
  • ابروهای کم‌پشت و یا تا حدودی از دست رفته
  • ضربان قلب آهسته
  • از دست دادن شنوایی
  • کم‌خونی 

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنید؟

علائم کم‌کاری غده تیروئید اغلب شبیه به علائم سایر بیماری‌هاست و معمولاً به‌آرامی پیشرفت می‌کند، ازاین‌رو ممکن است در طی سال‌ها متوجه این علائم نشوید. در صورت مشاهده هرکدام از این نشانه‌ها، به پزشک مراجعه کرده و درخواست انجام آزمایش برای تشخیص کم‌کاری غده تیروئید نمایید. این علائم عبارت‌اند از:

  • خستگی
  • افزایش وزن
  • افسردگی
  • حساسیت به سرما
  • خشکی پوست و مو
  • درد عضلانی

تنها راه دقیق برای اطمینان از اینکه شما مشکل تیروئید دارید، این است که تست عملکرد تیروئید انجام دهید. با این تست، نمونه خون شما برای اندازه‌گیری سطح هورمون‌های تیروئید، مورد آزمایش قرار می‌گیرد.

علت‌ها و دلایل کم‌کاری تیروئید

کم‌کاری غده تیروئید (هیپوتیروئیدیسم) هنگامی رخ می‌دهد که غده تیروئید به اندازه کافی هورمون تیروکسین (T4) تولید نمی‌کند.

اغلب موارد کم‌کاری غده تیروئید، ناشی از حمله سیستم ایمنی بدن به غده تیروئید و آسیب رساندن به آن است، یا به علت آسیب‌هایی است که پیامد درمان سرطان تیروئید یا پرکاری تیروئید می‌باشد.

سیستم ایمنی بدن

کم‌کاری غده تیروئید اغلب هنگامی رخ می‌دهد که سیستم ایمنی بدن (که معمولاً با عفونت مبارزه می‌کند) اشتباهاً غده تیروئید را موردحمله قرار می‌دهد. درنتیجه غده تیروئید به اندازه کافی قادر به تولید هورمون تیروکسین نخواهد بود، و این در نهایت منجر به بروز علائم و نشانه‌های کم‌کاری تیروئید خواهد شد.

یک بیماری به نام “هاشیموتو” شایع‌ترین نوع واکنش خود ایمنی بدن است که باعث کم‌کاری غده تیروئید می‌شود. مشخص نیست که چه عاملی باعث بیماری هاشیموتو می‌گردد، اما در افراد یک خانواده بروز می‌کند. این بیماری همچنین در افراد مبتلا به سایر اختلالات سیستم ایمنی بدن مانند دیابت نوع ۱ و ویتیلیگو نیز شایع است.

علت‌هایی که شیوع کمتری دارند

در سراسر جهان، کمبود ید در رژیم غذایی یک علت شایع کم‌کاری غده تیروئید است، زیرا بدن برای تولید هورمون تیروکسین به ید نیاز دارد. رژیم غذایی کم کاری تیروئید بر حذف غذاهای التهاب زا و محرک سیستم ایمنی تاکید دارد.

برخی از نوزادان با عارضه کم‌کاری غده تیروئید متولد می‌شوند، چون غده تیروئید آن‌ها به‌درستی در رحم مادر تشکیل نشده است. این عارضه که کم‌کاری مادرزادی تیروئید نامیده می‌شود، شیوع کمی دارد و حدوداً در ۱ نوازد از ۳۰۰۰ نوزاد رخ می‌دهد. برای درمان کم کاری تیروئید در نوزادان در این بیماری معمولاً در طول غربالگری بلافاصله پس از تولد، تشخیص داده می‌شود.

مشکلات غده هیپوفیز نیز می‌تواند به کم‌کاری غده تیروئید منجر شود. غده هیپوفیز در قاعده مغز قرار دارد و هورمون‌های تیروئید را تنظیم می‌کند؛ بنابراین، آسیب به غده هیپوفیز ممکن است به کم‌کاری غده تیروئید منجر شود.

کم‌کاری غده تیروئید همچنین با برخی از عفونت‌های ویروسی و یا برخی از داروهایی که برای درمان سایر بیماری‌ها تجویز می‌گردد، در ارتباط است. ازجمله:

  • لیتیوم: این دارو گاهی برای درمان برخی از امراض روحی ازجمله افسردگی و اختلال دوقطبی مصرف می‌شود.
  • آمیودارون: این دارو گاهی برای درمان نامنظم بودن ضربان قلب (آریتمی) استفاده می‌شود.
  • اینترفرون: این دسته از داروها گاهی برای درمان انواع خاصی از سرطان و هپاتیت C مورداستفاده قرار می‌گیرد.

اگر نگران تأثیر داروهای مصرفی خود بر سطح هورمون تیروئید هستید، آن را با پزشک عمومی یا متخصص در میان بگذارید.

درمان کم‌کاری تیروئید

کم‌کاری تیروئید (هیپوتیروئیدیسم) معمولاً با مصرف روزانه قرص‌های جایگزین هورمون به نام “لووتیروکسین” درمان می‌شود. لووتیروکسین جایگزین هورمون تیروکسین است که غده تیروئید شما به اندازه کافی آن را تولید نمی‌کند.

شما در ابتدا باید یک سری آزمایش خون منظم انجام دهید تا دوز صحیح لووتیروکسین برای شما مشخص گردد. این کار ممکن است به مدتی زمان نیاز داشته باشد.

مصرف لووتیروکسین برای شما ممکن است از یک دوز پایین شروع شود و به‌تدریج بسته به پاسخ بدنتان، دوز آن افزایش یابد. برخی از افراد به‌محض شروع درمان، احساس بهبودی می‌کنند، درحالی‌که دیگران به مدت چندین ماه، تغییری در بهبود علائم خود احساس نمی‌کنند. معمولاً در دورانی که دوز صحیح این دارو را دریافت می‌کنید، باید سالی یک‌بار یک آزمایش خون برای نظارت بر سطح هورمون تیروئید خود انجام دهید.

اگر آزمایش خون شما نشان‌دهنده این باشد که کم‌کاری تیروئید دارید، اما هیچ علامتی نداشته باشد و یا علائم آن بسیار خفیف باشد، احتمالاً شما نیازی به درمان نخواهید داشت. در این موارد، پزشک معمولاً هرچند ماه یک‌بار بر سطح هورمون شما نظارت خواهد کرد و در صورت پیشرفت علائم بیماری، برای شما لووتیروکسین تجویز خواهد نمود.

مصرف لووتیروکسین

اگر برای شما داروی لووتیروکسین تجویز شده است، باید آن را روزانه در زمان مشخصی مصرف کنید. معمولاً توصیه می‌شود که این قرص را صبح‌ها استفاده کنید، هرچند برخی از افراد شب را ترجیح می‌دهند.

اثربخشی این قرص ممکن است با مصرف داروهای دیگر، مکمل‌ها یا مواد غذایی تغییر کند، بنابراین باید آن را با آب و با معده خالی مصرف کنید و به مدت ۳۰ دقیقه پس‌ازآن از خوردن غذا اجتناب کنید.

در صورت فراموش کردن یک دوز، باید به‌محض به یادآوردن، آن را بخورید، البته درصورتی‌که چند ساعت از زمان معمول آن گذشته باشد. اگر بیشتر از این مدت زمان باشد، آن دوز فراموش‌شده را کنار بگذارید و دوز بعدی را در زمان مقرر مصرف کنید، مگر اینکه توصیه پزشک شما طور دیگری باشد. کم‌کاری تیروئید یک بیماری مادام‌العمر‌است، بنابراین نیاز شما به مصرف لووتیروکسین، همیشگی خواهد بود.

عوارض جانبی مصرف لووتیروکسین

لووتیروکسین معمولاً هیچ عوارض جانبی ندارد، زیرا این قرص به‌سادگی جایگزین هورمونی می‌شود که تولید نمی‌گردد. عوارض جانبی معمولاً تنها در صورتی رخ می‌دهد که مصرف لووتیروکسین بیش از حد مجاز باشد. این حالت می‌تواند موجب مشکلاتی ازجمله تعریق، درد قفسه سینه، سردرد، اسهال و استفراغ شود.

اگر هنگام مصرف لووتیروکسین، دچار علائم تازه‌ای شدید، آن را با پزشک خود در میان بگذارید. همچنین در صورت بدتر شدن یا عدم بهبود علائم خود، به پزشک اطلاع دهید.

درمان با تری یدوتیرونین (T3)

در انگلستان، برای درمان کم‌کاری تیروئید، معمولاً ترکیبی از “لووتیروکسین” و هورمونی به نام تری یدوتیرونین (T3) توصیه نمی‌شود، چراکه بر اساس مطالعات انجام‌شده، هیچ مدرکی دال بر مؤثرتر بودن این ترکیب، وجود ندارد.

همچنین این نگرانی وجود دارد که مصرف همزمان هر دو داروی جایگزین هورمونی، می‌تواند خطر ابتلا به عوارض جانبی جدی، مانند ضربان قلب نامنظم (آریتمی) و پوکی استخوان را افزایش دهد.

کم‌کاری تیروئید در دوران بارداری

درمان صحیح کم‌کاری غده تیروئید قبل از باردار شدن، برای سلامت شما و نوزادتان از اهمیت زیادی برخوردار است. اگر مبتلا به کم‌کاری تیروئید هستید، در صورت بارداری و یا تلاش برای باردار شدن، با یک پزشک مشورت کنید. او ممکن است شما را به یک متخصص برای درمان و نظارت در دوران بارداریتان، معرفی کند.

عوارض کم‌کاری غده تیروئید

با عدم درمان کم‌کاری تیروئید، عوارض متعددی می‌تواند رخ دهد:

مشکلات قلبی

اگر کم‌کاری تیروئید شما درمان نشود، خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی عروقی افزایش می‌یابد. دلیلش این است که پایین بودن سطح هورمون تیروکسین می‌تواند منجر به افزایش سطح کلسترول خون شود. کلسترول بالا نیز به‌نوبه خود می‌تواند موجب رسوب چربی در شریان‌ها و ممانعت از جریان خون گردد.

اگر برای کم‌کاری غده تیروئید تحت درمان هستید و از درد قفسه سینه رنج می‌برید، به پزشک مراجعه کنید تا هرگونه مشکل احتمالی، تشخیص داده‌شده و در صورت لزوم درمان گردد.

گواتر

بیماری گواتر به تورم غیرطبیعی غده تیروئید گفته می‌شود که باعث ایجاد یک توده در گلو می‌گردد. گواتر در افراد مبتلا به کم‌کاری غده تیروئید بروز می‌کند، یعنی هنگامی‌که بدن تلاش می‌کند که غده تیروئید را برای تولید هورمون بیشتر، تحریک کند.

عوارض کم‌کاری تیروئید در بارداری

اگر کم‌کاری غده تیروئید در دوران بارداری درمان نشود، احتمال بروز عوارض و مشکلاتی وجود خواهد داشت از قبیل:

  • پره اکلامپسی – که می‌تواند موجب فشارخون بالا و احتباس مایعات در بدن مادر و مشکلات مربوط به رشد جنین گردد.
  • کم‌خونی مادر
  • کم‌کاری غده تیروئید در نوزاد
  • نقایص مادرزادی
  • خونریزی بعد از تولد
  • مشکلات مربوط به رشد جسمی و ذهنی کودک
  • تولد زودرس یا وزن کم نوزاد در هنگام تولد
  • نوزاد مرده یا سقط جنین

معمولاً این مشکلات، با انجام درمان تحت نظر یک متخصص اختلالات هورمونی (متخصص غدد) قابل پیشگیری است؛ بنابراین، اگر شما دارای کم‌کاری تیروئید هستید و باردار و یا در تلاش برای بارداری هستید، به پزشک خود مراجعه کنید.

کمای میگزودم

در موارد بسیار نادر، کم‌کاری شدید تیروئید ممکن است منجر به یک بیماری مهلک به نام کمای میگزودم شود. در این بیماری، سطح هورمون تیروئید بسیار پایین می‌‌آید و باعث بروز علائمی مانند گیجی، هیپوترمی و خواب‌آلودگی می‌گردد.

کمای میگزودم نیاز به درمان اورژانسی در بیمارستان دارد. این بیماری معمولاً با داروی جایگزین هورمون تیروئید، به‌صورت تزریق مستقیم به ورید، درمان می‌شود. در برخی موارد، درمان‌های دیگر مانند تنفس کمکی، آنتی‌بیوتیک‌ها و داروهای استروئیدی (کورتون) نیز مورد نیاز است.



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

پای دیابتی و درمان زخم پای دیابتی

دیابت یک بیماری جدی است که از کمبود تولید انسولین در بدن یا ناتوانی انسولین بدن در اجرای عملکردهای معمول روزمره ناشی می‌شود. غده لوزالمعده یا پانکراس، هورمون انسولین یعنی ماده‌ای را ترشح می‌کند که فرآوری غذا و تبدیل آن به انرژی را تسهیل می‌سازد. بیماری دیابت که به دو دسته نوع یک و نوع دو تقسیم می‌شود، تقریباً ۱۶ میلیون آمریکایی را درگیر خود ساخته است. دیابت نوع یک معمولاً مرتبط با دیابت نوجوانی است و غالباً ریشه در وراثت دارد. ویژگی اصلی دیابت نوع دو، یا دیابت بزرگسالی، بالا رفتن قند خون است که غالباً در افراد دارای اضافه وزن یا رژیم غذایی نامناسب بروز می‌یابد. دیابت عوارض متعددی را به دنبال دارد که از آن جمله می‌توان به مختل شدن سیستم عروقی و آسیب دیدن بسیاری از بخش‌های بدن مانند چشم، کلیه، پا و انگشتان پا اشاره کرد. بیماران مبتلا به دیابت باید بیش از دیگران مراقب پای خود باشند.

دو مشکل ناشی از دیابت که بر پا اثر می‌گذارد

  • نوروپاتی: عارضه پای دیابتی پی‌آمد ترکیبی از دو علت گردش خون نامناسب و نوروپاتی است. نوروپاتی دیابتی، بی‌حسی یا عدم واکنش پا به درد، گرما و سرما را به دنبال دارد. در پای دیابتی‌های دچار مشکل نوروپاتی، بریدگی‌ها، ورم‌ها یا زخم‌های فشاری کوچکی به وجود می‌آید که بیمار ممکن است به دلیل بی‌حسی متوجه آن‌ها نشود. اگر این آسیب‌های جزئی درمان نشود، عوارضی را در پی خواهد داشت و به ایجاد زخم و جراحت و حتی نقص عضو منجر خواهد شد. نوروپاتی به بدشکلی‌هایی مانند قوز شست پا، انگشت چکشی و پای شارکو دامن می‌زند؛ بنابراین دیابتی‌ها باید احتیاط‌های لازم را برای پیشگیری از هرگونه آسیب‌دیدگی پا رعایت کنند. معاینه هرروزه پا با توجه به عوارض نوروپاتی محیطی و دیابتی حیاتی است. بیمار دیابتی می‌تواند با رعایت نکات پیشگیرانه و مراقبت از پا، احتمال بروز عارضه‌های جدی پا را به حداقل برساند.
  • گردش خون نامناسب: دیابت غالباً به بیماری عروقی محیطی منجر می‌شود که به‌نوبه خود از گردش خون جلوگیری می‌کند. تنگ شدن شریان‌ها در اثر این مشکل، کاهش قابل‌توجه گردش خون را در بخش پایین پا به دنبال دارد. گردش خون نامناسب، مشکل پای دیابتی را به دلیل کاهش یافتن میزان اکسیژن و مواد مغذی در پوست و دیگر بافت‌ها تشدید می‌کند و آسیب‌دیدگی‌هایی را به وجود می‌آورد که به‌سختی التیام می‌یابند. به‌علاوه گردش خون نامناسب، تورم و خشکی پا را به دنبال دارد. بیماران دیابتی بیش از دیگران باید مراقب پای خود باشند، چون گردش خون نامناسب روند التیام یافتن را مختل می‌سازد و به جراحت، عفونت و دیگر عارضه‌های جدی پا منجر می‌شود.

علت‌ها و دلایل زخم دیابتی

رایج‌ترین دلایل زخم دیابتی عبارت‌اند از:

  • گردش خون نامناسب
  • قند خون بالا (هایپرگلیسمی)
  • آسیب‌دیدگی عصبی
  • تحریک یا زخم شدن پا

Untitled-1

درمان و پیشگیری

دکتر منشادی تلاش خود را برای محافظت و مراقبت از پای دیابتی به کار می‌بندند. ازآنجایی‌که مراقبت از پا بخش مهمی از درمان بیماران دیابتی محسوب می‌شود، دکتر منشادی آموزش، برنامه درمانی و مشاوره‌های منظم را به بیماران خود ارائه می‌دهند تا از بروز مشکلات پا و نقص عضو احتمالی جلوگیری شود.
برای دریافت اطلاعات بیشتر در مورد درمان دیابت با شماره ۲۲۸۹۴۱۰۸-۰۲۱ تماس بگیرید و نوبت رزرو کنید.

کفش، کفی و ارتوز نقش مهمی را در مراقبت از پای دیابتی ایفا می‌کند. پزشکان معمولاً کفی‌ها یا ارتوزهای تهیه‌شده از فوم پلاستوزوت، ماده مناسب برای محافظت از پای دیابتی بی‌حس، را توصیه می‌کنند. پلاستوزوت ماده‌ای است که فشار روی “نقاط داغ” را با تطبیق گرما و فشار تعدیل می‌کند. ارتوز سفارشی ساخته شده از این جنس، راحتی و محافظت لازم را برای پای دیابتی به ارمغان می‌آورد. کفش ساخته شده از پلاستوزوت نیز غالباً به بیماران دیابتی پیشنهاد می‌شود. کفش دیابتی باید دارای فایده‌های محافظتی زیر باشد:

  • پنجه بلند و پهن، تا فضای بلند و وسیعی برای انگشتان پا فراهم شود.
  • متحرک بودن کفی برای مناسب کردن انعطاف‌پذیری و امکان قرار دادن کفی در صورت لزوم
  • کفی‌های گهواره‌ای مخصوص کاهش فشار در ناحیه‌هایی از پا، به‌ویژه توپی یا برجستگی کف پا که در برابر درد آسیب‌پذیرترند.
  • سفت بودن اطراف پاشنه به‌منظور افزایش پایداری

اگر دیابتی هستید، باید از هرگونه مشکل پا آگاهی بیشتری داشته باشید تا بتوانید با تشخیص و درمان پای دیابتی به‌هنگام، از وخیم شدن شرایط پا جلوگیری کنید. بیماران دیابتی مبتلا به نوروپاتی باید نکته‌های احتیاطی لازم را برای پیشگیری از آسیب‌دیدگی رعایت کنند و پا را سالم نگه دارند. اگر مبتلا به دیابت هستید و از ناراحتی پا رنج می‌برید، بی‌درنگ با متخصص پا مشورت کنید.

درمان زخم پای دیابتی

یکی از بهترین اقدام‌هایی که می‌توانید برای درد و درمان زخم پای دیابتی انجام دهید این است که سر پا نایستید تا بار و وزن به پا تحمیل نشود. رعایت این نکته ساده برای هرگونه زخم پای دیابتی مفید است. فشار ناشی از راه رفتن، عفونت را تشدید می‌کند و زخم را گسترش می‌دهد. اگر اضافه‌وزن دارید، فشار مضاعف می‌تواند دلیل درد مستمر پا باشد.

پزشک گاهی استفاده از موارد زیر را برای محافظت از پا توصیه می‌کند:

  • کفش مخصوص دیابت
  • قالب گچی
  • بریس پا
  • پانسمان کردن پا و بستن نوار فشاری
  • قرار دادن کفی در کفش به‌منظور پیشگیری از میخچه و پینه

زخم پای دیابتی را می‌توان برداشت. پزشک در این عمل برای برداشتن زخم، پوست مرده را برمی‌دارد و وجود نشانه‌های عفونت یا جسم‌های خارجی ایجادکننده زخم (دبریمان) را بررسی می‌کند.

عفونت، عارضه‌ای جدی برای زخم پا است و به درمان فوری احتیاج دارد. تمام گونه‌های عفونت به روش یکسان درمان پای دیابتی پاسخ نمیدهند . بافت اطراف زخم را می‌توان برای تعیین آنتی‌بیوتیک مفید به آزمایشگاه فرستاد. اگر پزشک به وجود عفونت شدید مشکوک شود، برای بررسی نشانه‌های عفونت استخوان، دستور انجام اشعه ایکس (پرتونگاری) می‌دهد. عفونت زخم پا با روش‌های زیر قابل پیشگیری است:

  • شستشوی پا
  • عفونت‌زدایی ناحیه اطراف پوست
  • تعویض مکرر پانسمان برای خشک نگه داشتن زخم
  • درمان آنزیمی
  • استفاده از پانسمان حاوی کلسیم آلژینات به‌منظور جلوگیری از رشد باکتری

مراقبت از پا و دیابت

jpg0112f1

مراقبت صحیح از پا برای بیماران دیابتی به این دلیل حیاتی است که آنان بیش از دیگران در برابر مشکل‌های پای اشاره‌شده در زیر، آسیب‌پذیرند:

  • حس نداشتن پا
  • تغییر شکل پا
  • زخم یا جراحت پا که به‌سختی التیام می‌یابد.

با مراقبت ساده روزانه از پا می‌توان از بروز مشکلات جدی جلوگیری کرد. بر اساس گزارش انجمن ملی سلامت، انجام اقدام‌های ساده روزانه زیر به پیشگیری از بروز عوارض جدی ناشی از دیابت کمک می‌کند:

کنترل کردن دیابت

با در پیش گرفتن سبک زندگی سالم می‌توان قند خون را نزدیک به حد طبیعی نگه داشت. بیمار می‌تواند با همکاری تیم متخصص پزشکی، برنامه درمان دیابت را متناسب با ویژگی‌های سبک زندگی خود طرح‌ریزی کند.

بررسی هرروزه پا

ازآنجایی‌که بیمار گاهی متوجه آسیب دیدن و مشکل در پا نمی‌شود، باید به‌طور مرتب پا را معاینه کند تا بریدگی‌ها، زخم‌ها، نقطه‌های قرمز، تاول، ورم یا عفونت ناخن انگشت پا را به‌سرعت تشخیص دهد. بیمار دیابتی باید معاینه پا را در برنامه روزانه خود بگنجاند. اگر برای بیمار دشوار است تا برای دیدن پا روبه‌جلو خم شود، می‌تواند از آینه پلاستیکی استفاده کند یا از خانواده خود کمک بگیرد. نکته مهم این است که باید به‌محض مشاهده هرگونه بریدگی، زخم، تاول یا کبودی روی پا که پس از یک روز بهبود نیافته است به پزشک مراجعه نمود.

شستن هرروزه پا

شستن هرروزه پا با آب گرم، نه آب داغ، مفید است. البته پا نباید مدت زیادی در آب بماند، چون پوست خشک خواهد شد. بیمار باید پیش از دوش گرفتن یا حمام رفتن دمای آب را با دماسنج یا آرنج خود چک کند تا دمای آب بیش‌ازاندازه بالا نباشد و پس از شستشو پای خود و همچنین بین انگشتان را به‌خوبی خشک کند. برای خشک کردن پوست بین انگشتان می‌توان از پودر تالک استفاده کرد.

نرم و صاف نگه داشتن پوست

مالیدن لایه نازکی از کرم یا لوسیون مخصوص پوست روی بالا و پایین پا مفید است، البته باید دقت کرد تا لوسیون بین انگشتان نماند، چون ممکن است منجر به عفونت شود.

همواره جوراب و کفش به پا داشتن

بیمار باید همواره کفش و جوراب به پا داشته باشد و حتی در خانه و فضای سرپوشیده پابرهنه راه نرود، چون ممکن است ناگهان پایش را روی چیزی بگذارد که به پا آسیب بزند. جوراب و ساق همیشه باید بدون درز و نایلونی باشد تا زخم و تاول ایجاد نشود. این افراد می توانند از جوراب های دیابتی استفاده کنند. جوراب دیابتی بدون درز طراحی شده و ساخته شده از موادی است که رطوبت را از پا بگیرد و ضربه و تنش را جذب کند و همچنین احتمال ورم پای دیابتی را کاهش می دهد. جوراب‌های تهیه شده از چنین موادی، پا را خشک نگه می‌دارد. همواره باید پیش از کفش پوشیدن داخل کفش را بررسی کرد. لایه و پوشش داخلی کفش باید نرم باشد و هیچ شی خارجی، از قبیل، سنگریزه، درون کفش نباشد. به‌علاوه کفش باید کاملاً اندازه پا باشد و به‌خوبی از پا محافظت کند.

محافظت از پا در برابر سرما و گرما

بیمار باید همواره در ساحل یا پیاده‌روی داغ کفش به پا داشته باشد و برای محافظت از پا در برابر نور خورشید، روی پا را کرم ضد آفتاب بزند. بیمار نباید پا را نزدیک رادیاتور یا آتش باز بگذارد و بطری آب داغ یا کمپرس داغ را روی پا قرار دهد. چنانچه بیمار در پا احساس سرما کند، می‌تواند شب‌ها جوراب بدون درز بپوشد. چکمه‌های آستردار برای گرم نگه داشتن پا در زمستان مناسب‌اند. بیمار باید در انتخاب جوراب دقت کند و جوراب‌های درزدار یا ناهموار به پا نکند. پوشیدن جوراب مخصوص پددار از پا محافظت می‌کند و راه رفتن را آسان‌تر می‌سازد. بیمار در هوای سرد باید پا را مرتب چک کند تا پا گرم باشد و دچار یخ‌زدگی نشود.

کمک به جریان یافتن خون در پا

بیمار باید پاها را هنگام نشستن بالا بگذارد، انگشتان را ۲ تا ۳ بار در روز، هر بار به مدت ۵ دقیقه، تکان دهد، مچ پاها را رو به بالا و پایین و داخل و خارج حرکت دهد تا جریان خون در پا افزایش یابد.

انداختن پاها روی یکدیگر به مدت طولانی مجاز نیست. پوشیدن جوراب تنگ و استفاده از بند جوراب‌ یا نوارهای کشی در اطراف پا ممنوع است. پوشیدن کفش یا هرگونه پاپوش تنگ و محدودکننده خطرناک است، چون می‌تواند گردش خون را در پا قطع کند. پوشیدن هرگونه پاپوش لاستیکی برای بیماران دیابتی ممنوع است.

استعمال دخانیات مجاز نیست چون جریان خون را در پا کاهش می‌دهد. به‌علاوه بیمار در صورت بالا بودن فشارخون یا کلسترول، باید به کمک پزشک این موارد را پایین بیاورد.

افزایش فعالیت

پزشک برای بیمار برنامه تمرینی مخصوصی را متناسب با شرایط وی تدوین می‌کند. پیاده‌روی، رقص، شنا و دوچرخه‌سواری ورزش‌های مفیدی هستند که به پا فشار نمی‌آورند. بیمار باید از انجام هرگونه فعالیت تحمیل‌کننده فشار به پا، مانند دو و پرش، پرهیز کند. انجام نرمش پیش از شروع ورزش برای گرم کردن بدن و به آهستگی به اتمام رساندن فعالیت، الزامی است. به پا داشتن کفش ورزشی یا پیاده‌روی محافظ اندازه پا و حمایت‌کننده از پا را نباید فراموش کرد.

در ارتباط بودن با پزشک

پزشک باید دست‌کم یک‌بار در سال حس و ضربان پا را بررسی کند و وجود مشکل جدی پا را به‌سرعت تشخیص دهد. بیمار می‌تواند در مورد کفش مناسب و برندهای معتبر تولیدکننده کفش طبی و متخصصین پای نزدیک به محل سکونت خود، از پزشک راهنمایی بگیرد.



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد

مرض قند : انواع و درمان

مرض قند (دیابت)، بیماری مربوط به سوخت‌وساز بدن می‌باشد که در آن بدن به میزان کافی انسولین تولید نمی‌کند و یا اینکه انسولین تولیدشده، نمی‌تواند اثربخشی و عملکرد طبیعی خود را انجام دهد. انسولین، هورمونی است که در لوزالمعده (پانکراس) تولید می‌شود و در سوخت‌وساز بدن (متابولیسم) و تبدیل قند به انرژی، نقش مهمی بر عهده دارد.

مرض قند، می‌تواند عوارض جدی را در سلامت فر، به دنبال داشته باشد ازجمله نابینایی، نارسایی کلیوی، آسیب اعصاب و همچنین قطع اندام تحتانی (قطع پا). علاوه بر این‌ها، مرض قند عامل خطر جدی (ریسک فاکتور) برای بیماری‌های قلبی عروقی به شمار آمده و باعث می‌شود خطر بروز سکته‌های قلبی و مغزی به‌طور چشمگیری افزایش پیدا کند.

Untitled-1

انواع مرض قند

مرض قند انواع مختلفی دارد. سه نوع مهم مرض قند (دیابت)، عبارت‌اند از:

مرض قند (دیابت) نوع یک

در حدود پنج تا درصد افراد دیابتی، به مرض قند (دیابت) نوع یک مبتلا هستند. مرض قند نوع یک، از دسته بیماری‌های خود ایمنی به شمار می‌آید. بدین معنا که سیستم ایمنی بدن به اشتباه سلول‌های مولد انسولین در پانکراس را مورد حمله قرار داده و آن‌ها را از بین می‌برد. درنتیجه، در بیماران مبتلا به مرض قند (دیابت) نوع یک، انسولین تولید نمی‌گردد و یا میزان تولید آن، بسیار پایین است. هرچند این عارضه در هر سنی می‌تواند ظاهر شود، بااین‌حال به‌طورمعمول، در کودکان و جوانان مورد تشخیص قرار می‌گیرد. به همین دلیل مرض قند (دیابت) نوع یک، در گذشته به اشتباه، مرض قند (دیابت) نوجوانان نامیده می‌شد.

مرض قند (دیابت) نوع دو

مرض قند (دیابت) نوع دو، شایع‌ترین شکل مرض قند به شمار آمده و ۹۰ تا ۹۵ درصد افراد دیابتی، به مرض قند (دیابت) نوع دو مبتلا می‌باشند. مرض قند (دیابت) نوع دو، معمولاً در بزرگسالان بالای ۴۰ سال مورد تشخیص قرار می‌گیرد و ۸۰ درصد مبتلایان به آن، دچار اضافه‌وزن هستند. به دلیل شیوع روزافزون چاقی، مرض قند (دیابت) نوع دو در سنین پایین‌تر حتی در کودکان نیز دیده می‌شود. در نوع دو، در ابتدا تولید انسولین انجام می‌گیرد، اما انسولین، عملکرد و اثربخشی مناسبی ندارد که عارضه‌ای با نام مقاومت به انسولین را به دنبال خواهد داشت. نهایتاً بیشتر افراد مبتلا به مرض قند (دیابت) نوع دو، به کاهش تولید انسولین دچار خواهند شد.

مرض قند (دیابت) بارداری

مرض قند (دیابت بارداری)، در دوران بارداری شکل می‌گیرد و بیشتر در افرادی اتفاق می‌افتد که در خانواده آن‌ها، سابقه ابتلا به مرض قند وجود دارد. پس از زایمان، معمولاً مرض قند (دیابت) نوع بارداری از بین می‌رود، بااین‌حال، مرض قند بارداری یکی از خطرهای ابتلا به مرض قند محسوب می‌شود. به‌عبارت‌دیگر، زنانی که به مرض قند (دیابت) بارداری مبتلا می‌شوند، در ادامه زندگی بیشتر از افراد عادی در معرض خطر ابتلا به مرض قند خواهند بود.

مراجعه به پزشک

اگر فکر می‌کنید به مرض قند مبتلا هستید، لازم است بلافاصله به پزشک مراجعه نمایید تا تشخیص دقیق انجام پذیرد. نشانه‌های معمول مرض قند، شامل موارد زیر می‌باشند:

  • ادرارهای متوالی (تکرر ادرار) به‌صورت افزایش حجم
  • تشنگی بیش‌ازحد (پرنوشی)
  • گرسنگی شدید (پرخوری)
  • کاهش وزن بدون دلیل
  • تغییرات ناگهانی در بینایی و تاری دید
  • احساس بی‌حسی، گزگز کردن و مورمور شدن در پاها و دست‌ها
  • احساس خستگی و بی‌حوصلگی در بیشتر اوقات
  • خشکی شدید پوست
  • دیر خوب شدن زخم‌ها و بریدگی‌ها
  • عفونت‌های مکرر

در برخی افراد، تنها تعداد کمی از این نشانه‌ها اتفاق می‌افتند. نکته مهم اینکه، در حدود ۵۰ درصد مبتلایان به مرض قند (دیابت) نوع دو، از بیماری خود مطلع نیستند و در سال‌های اول، هیچ نشانه‌ای در آن‌ها ظاهر نمی‌شود. لذا مراجعه سالانه به پزشک به‌منظور آزمایشات تشخیصی، ضروری خواهد بود.

تشخیص مرض قند

پزشک ابتدا سوابق پزشکی بیمار را جویا شده و معاینه انجام می‌گیرد تا نشانه‌های مرض قند و قند خون بالا، مورد بررسی قرار گیرد. معمولاً از طریق انجام آزمایش‌هایی که میزان قند خون را اندازه می‌گیرند، مرض قند تشخیص داده خواهد شد. آزمایش‌های مرسوم عبارت‌اند از:

آزمایش هموگلوبین A1C (ای‌وان‌سی)

مزیت آزمایش هموگلوبین A1C، در این نکته است که قند خون را در درازمدت مورد ارزیابی قرار می‌دهد، درحالی‌که سایر آزمایش‌ها، میزان قند خون در همان دقیقه را اندازه می‌گیرند. لذا برای آزمایش A1C نیازی به ناشتا بودن نیست و در هر ساعتی می‌تواند انجام گیرد. همچنین این آزمایش نشان می‌دهد که روند کنترل و درمان چقدر موفقیت داشته است.

این آزمایش در بازه دو تا سه ماه، میزان هموگلوبین A1C در خون را اندازه‌گیری می‌نماید و نتیجه آن به‌صورت تخمین میانگین گلوکز در خون (eAG: estimated average glucose) خواهد بود. اگر eAG از (۶٫۵mmol/L or 140 mg/dL) بیشتر باشد، مرض قند تشخیص داده می‌شود.

آزمایش قند خون پلاسما در حالت ناشتا (FPGT)

FPGT آزمایشی استاندارد برای تشخیص مرض قند (دیابت) نوع یک و نوع دو به شمار می‌آید. حداقل ۸ ساعت پیش از آزمایش، بیمار می‌بایست غذا و مایعات مصرف نکرده باشد (اصطلاحاً ناشتا باشد). برای آزمایش، نمونه‌گیری خون انجام شده و سطح گلوکز خون مورد اندازه‌گیری قرار می‌گیرد.

اگر میزان گلوکز ۱۲۶ میلی‌گرم در دسی‌لیتر یا بالاتر باشد و با تکرار آزمایش در روزی دیگر، باز همین نتیجه تأیید شود، مرض قند مورد تشخیص قرار می‌گیرد.

آزمایش تحمل گلوکز خوراکی (OGTT)

OGTT آزمایشی سنتی است که ابتدا در حالت ناشتا، سطح گلوکز خون اندازه‌گیری می‌شود، سپس بیمار ۷۵ گرم گلوکز مصرف کرده و پس از دو ساعت مجدداً قند خون مورد اندازه‌گیری قرار می‌گیرد.

اگر پس از دو ساعت از مصرف نوشیدنی غنی از گلوکز، نتیجه بین ۱۴۰ تا ۱۹۹ باشد، پیش‌‌دیابت تشخیص داده شده و اختلال عدم تحمل گلوکز (IGT) نامیده می‌شود.

درصورتی‌که نتیجه ۲۰۰ یا بالاتر باشد، پزشک نشانه‌های دیگر را برای تشخیص مرض قند بررسی می‌نماید. ضمناً نتیجه می‌بایست با تکرار آزمایش در روز دیگر نیز مورد تأیید قرار گیرد.

آزمایش اتفاقی قند پلاسما (RPGT)

RPGT آزمایشی است که به‌صورت اتفاقی انجام می‌شود (نیازی به ناشتا بودن نیست) و سطح گلوکز ۲۰۰ یا بالاتر مورد توجه قرار می‌گیرد. این آزمایش به همراه علائم و نشانه‌های دیگر، می‌تواند نشان‌دهنده ابتلا به مرض قند باشد. آزمایش‌ OGTT و یا FPGT روزی دیگر، انجام می‌پذیرند تا مرض قند مورد تشخیص قرار گیرد.

دکتر منشادی به افراد مبتلا به مرض قند کمک می‌کند تا به‌گونه‌ای مفید و مؤثر، قند خون و سایر خطرها را در کنترل داشته باشند تا احتمال بروز عوارض مرتبط با مرض قند، نظیر بیماری قلبی، آسیب اعصاب، مشکلات کلیوی و غیره، کاهش پیدا کند. دکتر منشادی در مورد دیابت‌های نوع یک و دو، دیابت (مرض قند) دوران بارداری و همچنین مرض قند (دیابت) مرتبط با پیوند عضو، مدیریتی جامع را ارائه می‌نماید.

صرف‌نظر از اینکه عارضه شما از چه نوعی است، می‌توانید از دکتر منشادی کمک بخواهید و با انجام راهکارهای ارائه شده، در مسیر درمان مرض قند، مدیریت گلوکز خون و نیز کاهش نشانه‌های مرض قند، هرروزه گام‌هایی هرچند کوچک بردارید تا کیفیت زندگی‌تان پیوسته بهبود یابد.

درمان مرض قند

هدف مدیریت مرض قند، کنترل میزان قند خون می‌باشد به‌طوری‌که تا حد ممکن، سطح گلوکز خون، همیشه در محدوده ایمن و دور از خطر قرار گیرد. همچنین، مرض قند می‌تواند خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی و بیماری‌های عروق محیطی را به میزان زیادی افزایش دهد. لذا روند درمان مرض قند می‌بایست به‌عنوان بخشی لازم و اساسی، اقداماتی را نیز در نظر بگیرد تا فشارخون و نیز سطح کلسترول خون، مورد نظارت و کنترل قرار داشته باشند.

افراد دیابتی می‌بایست در مورد مراقبت از خود، همیشه مسئولیت‌پذیر باشند. مراقبت‌ها این موارد را شامل می‌شود:

  • نظارت و کنترل سطح قند خون
  • مدیریت رژیم غذایی
  • ورزش و فعالیت بدنی ادامه‌دار (حداقل ۵ روز در هفته، هرروز ۳۰ دقیقه)
  • ثابت نگه‌داشتن وزن در حد متعادل
  • مدیریت استرس
  • نظارت بر داروهای مصرفی
  • و در صورت نیاز مصرف انسولین از طریق تزریق یا پمپ انسولین

برنامه‌های آموزشی مرض قند در جهت خود-مدیریتی، که بر مراقبت فردی تأکید دارند، بیماران را قادر می‌سازند تا در شیوه زندگی و روند درمانی خود، تغییرات و اصلاحاتی را به وجود آورند که باثبات، پیوسته و متناسب هستند.

مدیریت رژیم غذایی و فعالیت ورزشی

اولین گام‌هایی که در مسیر کاهش میزان قند خون برداشته می‌شوند، مثل همیشه تغییر و اصلاح عادات غذایی و همچنین افزایش ورزش و فعالیت بدنی خواهند بود.

انسولین درمانی

افراد مبتلا به مرض قند (دیابت) نوع یک، می‌بایست هرروز چندین بار، انسولین تزریق کنند تا سطح انسولین خون در محدوده ایمن و بی‌خطر حفظ شود. انسولین، معمولاً در درمان مرض قند (دیابت) نوع دو نیز ضروری می‌باشد. به‌عنوان جایگزین تزریق، پمپ انسولین نیز می‌تواند مورد استفاده قرار گیرد.‌ اندازه پمپ در حدود یک پیجر بوده و معمولاً روی کمربند بیمار بسته می‌شود. لوله‌ای نازک با نام کاتتر، زیر پوست قرار می‌گیرد (معمولاً زیر پوست در ناحیه شکم)، و انسولین از طریق کاتتر به بدن فرستاده ‌می‌شود.

از نظر دوره اثر، چهار نوع عمده انسولین مورد استفاده می‌باشند:

  • تند اثر
  • کوتاه اثر
  • متوسط اثر
  • بلند اثر

میزان مصرف یا دز (dose) و تعداد دفعات مصرف انسولین، توسط پزشک تعیین خواهند شد. مصرف انسولین میزان استانداردی ندارد، چون به عوامل زیادی وابسته است، ازجمله: وزن بدن بیمار، زمان‌های صرف غذا، ورزش و فعالیت بدنی و همچنین میزان انسولینی که خود بدن تولید می‌کند.

داروهای خوراکی

در افراد مبتلا به مرض قند (دیابت) نوع دو، حتی در صورت ورزش منظم و رعایت رژیم غذایی سالم، گاهی امکان دارد قند خون افزایش‌یافته و در سطح بالایی قرار بگیرد. در این‌گونه موارد، ممکن است مصرف داروهایی به شکل قرص مورد تجویز قرار بگیرند. مکانیسم اثر این داروها، از چندین روش مختلف انجام می‌پذیرد. این داروها، اثربخشی انسولین طبیعی بدن را بهبود بخشیده، گاهی نیز تولید قند خون را کاهش می‌دهند. همچنین می‌توانند تولید انسولین را افزایش داده یا اینکه باعث شوند روند جذب قند در روده‌ها با تأخیر یا مانع مواجه شود. گاهی اوقات داروهای مرض قند (دیابت) خوراکی، در کنار انسولین، مورد مصرف قرار می‌گیرند.



دکتر سید حسین دهقان منشادی
فوق تخصص غدد و متابولیسم-رشد کودکان
آدرس : تهران خ شریعتی، متروی شریعتی، جنب حسینیه ارشاد، کوچه ارشاد، پلاک ۱، طبقه ۳، واحد ۲۱







روش های افزایش قد

درمان کوتاهی قد